BYD pozywa USA: Chiński gigant kwestionuje legalność ceł wprowadzonych na mocy ustawy IEEPA

BYD Co., globalny lider w sektorze pojazdów elektrycznych, zdecydował się na odważny krok prawny przeciwko Stanom Zjednoczonym, kwestionując zasadność niedawno wprowadzonych ceł importowych. Amerykańskie oddziały koncernu, w tym BYD America LLC, BYD Coach & Bus LLC, BYD Energy LLC oraz BYD Motors LLC, złożyły 26 stycznia 2026 roku wspólny pozew w Amerykańskim Sądzie Handlu Międzynarodowego (CIT). Celem tej batalii prawnej jest unieważnienie rozporządzeń wykonawczych, które stały się podstawą do nakładania obciążeń celnych, uznawanych przez firmę za bezprawne. Sprawa ta nie jest odosobniona, gdyż została połączona z ponad 2000 podobnych pozwów wniesionych przez inne podmioty korporacyjne.

Fundamentem sporu jest interpretacja uprawnień prezydenckich wynikających z ustawy o międzynarodowych nadzwyczajnych uprawnieniach gospodarczych (IEEPA). Prawnicy BYD argumentują, że w tekście IEEPA brakuje bezpośredniego odniesienia do pojęcia „taryfa” lub terminów o równoważnym znaczeniu, co ich zdaniem uniemożliwia głowie państwa jednostronne wprowadzanie barier handlowych o takim charakterze. Ten konkretny pozew, zarejestrowany oficjalnie 2 lutego, stanowi pierwszą tak bezpośrednią konfrontację chińskiego producenta z polityką celną Waszyngtonu. Firma domaga się nie tylko stałego zakazu stosowania tych środków, ale również zwrotu już zapłaconych kwot wraz z należnymi odsetkami.

Obecnie postępowanie przed CIT pozostaje zawieszone w oczekiwaniu na kluczowe rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego USA, gdzie rozprawa odbyła się 5 listopada 2025 roku. Wcześniej sądy niższej instancji wydawały wyroki podważające prawo prezydenta Trumpa do wykorzystywania IEEPA w celu nakładania globalnych ceł, jednak wykonanie tych orzeczeń wstrzymano do czasu ostatecznego werdyktu najwyższego organu sądowniczego. Głównym punktem zapalnym jest ustalenie, czy prezydent ma prawo wprowadzać opłaty, które zdaniem skarżących mają charakter podatku, a nie narzędzia służącego wyłącznie do regulacji handlu zagranicznego.

Choć BYD nie prowadzi obecnie sprzedaży samochodów osobowych na rynku amerykańskim ze względu na istniejące restrykcje, firma posiada tam silnie ugruntowaną pozycję przemysłową. Przykładem jest fabryka w Lancaster w Kalifornii, zatrudniająca około 750 osób, która produkuje ciężarówki, autobusy elektryczne oraz zaawansowane systemy magazynowania energii. Wygrana w sądzie mogłaby otworzyć drogę do odzyskania środków finansowych i złagodzenia barier dla towarów pochodzących z innych zakładów koncernu, na przykład z Brazylii. Skala potencjalnych zwrotów jest ogromna – jeśli Sąd Najwyższy uzna cła za nielegalne, rząd może zostać zmuszony do oddania pieniędzy za około 19,2 miliona partii towarów, które nie zostały ostatecznie rozliczone do 10 grudnia 2025 roku.

W tle tych wydarzeń, na początku lutego 2026 roku, doszło do zawarcia porozumienia handlowego między USA a Indiami, skutkującego obniżeniem ceł odwetowych z 50% do 18%. Nowe stawki mają obowiązywać do 10 listopada 2026 roku i dotyczą wybranych towarów z Chin. Działania prawne podjęte przez BYD jasno pokazują determinację firmy w dążeniu do zakończenia długotrwałej niepewności politycznej, która negatywnie wpływa na jej plany inwestycyjne w Ameryce Północnej.