Marsjański łazik Curiosity wykonał unikalne nocne zdjęcie odwiertu „Nevado Sajama” przy użyciu oświetlenia LED

Łazik Curiosity należący do NASA dostarczył niezwykle szczegółowe ujęcie powierzchni Marsa wykonane po zmroku, wykorzystując do tego zintegrowany system diod elektroluminescencyjnych (LED) kamery Mars Hand Lens Imager (MAHLI). Fotografia ta, upubliczniona w styczniu 2026 roku, została zarejestrowana 6 grudnia 2025 roku, co odpowiada 4740. solowi misji prowadzonej w kraterze Gale. Główne źródło światła pochodziło z diod MAHLI skierowanych bezpośrednio na otwór wiertniczy o nieoficjalnej nazwie „Nevado Sajama”, podczas gdy samo ujęcie zostało utrwalone przez kamerę Mast Camera (Mastcam) umieszczoną na maszcie pojazdu.

Zespół naukowy misji już wcześniej korzystał z oświetlenia MAHLI do inspekcji obszarów znajdujących się w głębokim cieniu, takich jak wnętrza odwiertów badanych w ciągu dnia. Jednak powrót do techniki fotografowania nocnego stał się możliwy dopiero po stwierdzeniu, że ścianki otworu „Nevado Sajama”, wydrążonego 13 listopada 2025 roku (Sol 4718), są wystarczająco gładkie do przeprowadzenia rzetelnej analizy. Wcześniejsze modyfikacje metodologii wiercenia powodowały powstawanie zbyt chropowatych powierzchni, co czasowo uniemożliwiało stosowanie tej metody. Wznowienie nocnych sesji zdjęciowych pozwala badaczom na precyzyjniejsze rozróżnianie warstw geologicznych oraz dokładniejszą ocenę składu marsjańskiego gruntu.

Kampania wiertnicza koncentrowała się na regionie charakteryzującym się występowaniem specyficznych formacji typu „boxwork”. Struktury te, tworzące sieć odpornych na erozję żeber oddzielonych zagłębieniami, z perspektywy orbity przypominają gigantyczne, przecinające się pajęczyny. Formacje te od dawna budzą zainteresowanie naukowców, ponieważ mogą stanowić dowód na przepływ zmineralizowanych cieczy w dawnych skałach. Jest to kluczowy wskaźnik środowiska, które w przeszłości mogło sprzyjać zachowaniu cząsteczek organicznych, co jest jednym z głównych celów badawczych łazika.

Nadzór nad misją Curiosity sprawuje Laboratorium Napędu Odrzutowego NASA (JPL), zarządzane przez Kalifornijski Instytut Technologii (Caltech) w Pasadenie, w ramach szerszego Programu Eksploracji Marsa. Instrumenty Mastcam oraz MAHLI zostały opracowane i są obsługiwane przez firmę Malin Space Science Systems (MSSS). Kamera MAHLI posiada białe oraz długofalowe diody UV, przeznaczone do pracy w ciemności lub obrazowania fluorescencyjnego. Podczas rejestracji omawianego zdjęcia w Solu 4740 aktywne były białe diody z Grupy 1 i Grupy 2, natomiast oświetlenie UV pozostało wyłączone. Odwiert „Nevado Sajama” był częścią szerszych badań obejmujących pobieranie próbek do analizy związków organicznych przez instrument SAM (Sample Analysis at Mars).

Abigail Fraeman, zastępczyni kierownika projektu, zaznaczyła, że zespół wstrzymywał się z nocnym doświetlaniem odwiertów przez pewien czas ze względu na niestabilność ścianek w poprzednich próbkach. W ramach prac nad celem „Nevado Sajama” (Sols 4731–4742) stworzono również niezwykle precyzyjną, 360-stopniową mozaikę stereoskopową przy użyciu kamery szerokokątnej M34 oraz teleobiektywu Mastcam 100 mm. Badania formacji „boxwork” na zboczach góry Sharp (Aeolis Mons) w kraterze Gale, gdzie łazik przebywa od sierpnia 2012 roku, mają na celu odnalezienie śladów wodnej przeszłości planety. Wykorzystanie nocnego oświetlenia w przypadku „Nevado Sajama” stanowi istotny postęp w gromadzeniu danych o stratygrafii i morfologii materiałów geologicznych w tym rejonie.