Marsrover Curiosity legt zeldzame nachtopname vast van boorgat 'Nevado Sahama' met behulp van LED-verlichting

De Marsrover Curiosity van de NASA heeft onlangs een uitzonderlijk gedetailleerde nachtopname van het Marsoppervlak weten vast te leggen. Voor deze prestatie maakte het voertuig gebruik van het geavanceerde LED-verlichtingssysteem dat is geïntegreerd in de Mars Hand Lens Imager (MAHLI). De opname, die in januari 2026 aan het publiek werd gepresenteerd, werd oorspronkelijk gemaakt op 6 december 2025, wat overeenkomt met de 4740ste sol (Marsdag) van de missie binnen de Gale-krater. De primaire verlichting, geleverd door de witte LED-lampen van de MAHLI-camera, was specifiek gericht op een boorgat dat de officieuze naam 'Nevado Sahama' heeft gekregen. De uiteindelijke registratie van dit beeld vond plaats via de Mast Camera (Mastcam), die zich op de mast van de rover bevindt.

Het is niet voor het eerst dat wetenschappers van de missie de LED-technologie van MAHLI gebruiken. Voorheen werden deze lampen vooral ingezet om overdag diepe schaduwen te verlichten, zoals de binnenkant van boorgaten. De recente hervatting van deze specifieke nachtelijke techniek werd echter ingegeven door een belangrijke ontdekking: de wanden van het boorgat bij 'Nevado Sahama', dat op 13 november 2025 (Sol 4718) werd voltooid, bleken ongewoon glad te zijn. Dit was een cruciale voorwaarde voor een succesvolle wetenschappelijke analyse. Eerdere aanpassingen in de boormethodiek hadden namelijk geleid tot wanden die te ruw waren voor nauwkeurige observatie, waardoor de nachtelijke verlichtingsmethode tijdelijk op pauze was gezet. Door deze techniek nu opnieuw toe te passen, kunnen geologen de verschillende sedimentaire lagen veel scherper in kaart brengen en de chemische samenstelling van de bodem verfijnen.

De huidige boorcampagne vindt plaats in een intrigerend gebied dat wordt gekenmerkt door zogenaamde 'boxwork'-formaties. Dit zijn unieke geologische structuren die bestaan uit een complex netwerk van uitstekende ribben die van elkaar gescheiden zijn door diep geërodeerde holtes. Vanuit de ruimte gezien lijken deze formaties op gigantische, geometrische spinnenwebben die over het landschap zijn uitgespreid. Wetenschappers zijn al geruime tijd gefascineerd door deze structuren, omdat ze sterke aanwijzingen kunnen bevatten voor de aanwezigheid van gemineraliseerde vloeistoffen in het verre verleden. Dergelijke vloeistoffen wijzen op een milieu dat mogelijk geschikt was voor het behoud van organische moleculen, wat essentieel is voor het begrijpen van de bewoonbaarheid van de rode planeet.

De dagelijkse operaties en het beheer van de Curiosity-missie worden uitgevoerd door het Jet Propulsion Laboratory (JPL) van de NASA. Dit instituut wordt beheerd door het California Institute of Technology (Caltech) in Pasadena, Californië, als onderdeel van het bredere Mars Exploration Program. De instrumenten Mastcam en MAHLI zijn ontwikkeld en worden geëxploiteerd door Malin Space Science Systems (MSSS). De MAHLI-camera beschikt over zowel witte LED's als langgolvige ultraviolette LED's, bedoeld voor opnames in totale duisternis of voor het detecteren van fluorescentie. Bij het maken van de foto op Sol 4740 waren specifiek de witte LED's van groep 1 en groep 2 ingeschakeld, terwijl de UV-verlichting uit bleef. Het boorgat 'Nevado Sahama' maakte deel uit van een breder onderzoek waarbij ook monsters werden verzameld voor het SAM-instrument (Sample Analysis at Mars) voor de analyse van organische verbindingen.

Abigail Fraeman, de plaatsvervangend projectwetenschapper, merkte op dat het team een aanzienlijke periode had gewacht met het verlichten van boorgaten in de nacht vanwege de instabiliteit van eerdere monsters. Naast de focus op 'Nevado Sahama' tussen Sol 4731 en 4742, heeft de rover ook een indrukwekkend 360-graden stereomozaïek gecreëerd met behulp van de M34-groothoekcamera en de 100mm Mastcam-telelens. Het lopende onderzoek naar de 'boxwork'-structuren op de flanken van Mount Sharp (Aeolis Mons) in de Gale-krater, waar Curiosity al sinds augustus 2012 verblijft, is gericht op het blootleggen van bewijzen voor het waterrijke verleden van Mars. De succesvolle nachtopname van het 'Nevado Sahama'-boorgat markeert dan ook een belangrijke mijlpaal in het verkrijgen van gedetailleerde informatie over de stratigrafie en de morfologie van de geologische materialen in dit gebied.