Akustyczne Mapowanie Odkrywa Kluczowe Arktyczne Ostoje Lęgowe Wielorybów Grenlandzkich

Nowe, szczegółowe badania naukowe podkreślają fundamentalne znaczenie monitorowania akustycznego w mapowaniu zachowań krytycznie zagrożonej populacji wielorybów grenlandzkich (Balaena mysticetus) w obliczu dynamicznych przeobrażeń zachodzących w Oceanie Arktycznym. Naukowcy z Grupy Akustyki Oceanu Instytutu Alfreda Wegenera (AWI) wykorzystali hydrofony do precyzyjnej analizy wokalizacji tych ssaków morskich w Cieśninie Fram, w pobliżu Spitsbergenu.

Populacja wielorybów grenlandzkich zamieszkująca rejon Spitsbergenu jest uznawana za krytycznie małą, szacowaną na zaledwie kilkaset osobników, co stanowi drastyczny spadek w porównaniu z historycznymi danymi wskazującymi na liczebność rzędu 33 000 do 65 000 osobników. Metodologia badawcza polegała na porównaniu akustyki z dwóch geograficznie odrębnych obszarów, aby ocenić wpływ cofania się lodu morskiego na aktywność wielorybów i wykorzystanie ich siedlisk. Zespół AWI ustawił dwa stanowiska nagraniowe w Cieśninie Fram, kluczowym obszarze dla tych endemicznych dla Arktyki stworzeń.

Pierwsze stanowisko, zlokalizowane na północny zachód od Spitsbergenu w rejonie zazwyczaj pokrytym lodem (60 do 100% koncentracji lodu morskiego), zarejestrowało dwanaście unikalnych, złożonych pieśni między październikiem a kwietniem, z szczytem różnorodności w lutym. Ta wysoka dywersyfikacja pieśni jest interpretowana jako wskaźnik wzmożonej aktywności rozrodczej, być może stymulowanej przez większą koncentrację zwierząt przybywających z obszarów na północ od Svalbardu, gdzie lód morski się wycofał. Wcześniejsze badania potwierdziły, że obecność wielorybów w zachodniej części Cieśniny Fram trwa od października do kwietnia, a śpiew niemal nieprzerwanie od listopada do marca, co potwierdza znaczenie tego obszaru jako zimowiska i potencjalnego miejsca godów.

Kontrastującym obszarem była wschodnia część Cieśniny Fram, charakteryzująca się przeważnie warunkami wolnymi od lodu, gdzie zarejestrowano jedynie proste odgłosy kontaktowe. Badacze doszli do wniosku, że ten otwarty fragment wody służy głównie jako korytarz migracyjny, a nie jako wyznaczone miejsce rozrodu. Akustyczna obecność w tej strefie, choć regularna w latach 2012 do 2023, była rzadsza, a pieśni mniej skomplikowane. Ustalenia te są zgodne z wiedzą, że wieloryby grenlandzkie potrzebują lodu morskiego dla ochrony przed orkami, a utrata pokrywy lodowej zwiększa zagrożenia wynikające z nasilonego ruchu statków i zanieczyszczenia hałasem.

Wieloryby grenlandzkie, mogące przekraczać wiek 150 lat, charakteryzują się powolnym rozmnażaniem, co utrudnia odbudowę populacji mimo ochrony od lat 30. XX wieku. Zespół naukowy zastosował zaawansowane techniki analityczne, w tym metody rozpoznawania obrazu oparte na Sztucznej Inteligencji, do zarządzania zebranymi danymi audio. Stałe wykrywanie złożonych pieśni zimą umacnia hipotezę, że Cieśnina Fram stanowi kluczowy obszar zimowania i rozrodu dla populacji ze Spitsbergenu. Ta szczegółowa mapa akustyczna dostarcza niezbędnej, opartej na danych podstawy dla ukierunkowanych strategii ochrony tego wrażliwego arktycznego gatunku w obliczu szybkiej zmiany środowiskowej w regionie.