SpaceX, yakın zamanda meydana gelen ve kontrolsüz savrulmaya yol açan bir arızanın ardından Falcon 9 fırlatmalarını durdurdu ve Starlink programını etkiledi.
SpaceX Falcon 9 Filosu, Starlink Görevi Üst Aşama Arızası Nedeniyle Yerde
Düzenleyen: Tetiana Martynovska 17
SpaceX, 2 Şubat 2026 Pazartesi günü Kaliforniya'daki Vandenberg Uzay Kuvvetleri Üssü'nden gerçekleştirdiği bir Starlink görevini takiben Falcon 9 roket filosunu geçici olarak uçuşa kapattı. Bu karar, yörüngeye 25 adet Starlink uydusunun başarıyla yerleştirilmesinin ardından, roketin üst aşamasında yaşanan "nominal olmayan bir durum" nedeniyle alındı. İlk aşama, "Of Course I Still Love You" adlı insansız gemiye başarılı bir şekilde inerken, ikinci aşama planlanan yörüngeden çıkarma (deorbit) yakma manevrasına hazırlanırken bir anomali yaşadı ve sonrasında pasivize edilerek kontrolsüz bir şekilde Dünya'ya geri düştü.
SpaceX, Falcon 9'un tüm fırlatmalarını durdurdu.
Bu teknik aksaklık, SpaceX'in yoğun fırlatma temposu bağlamında dikkat çekmektedir; şirket, 2025 yılında rekor seviyede 165 adet Falcon 9 uçuşu gerçekleştirmişti. Bu son olay, son yaklaşık 19 ay içinde kaydedilen dördüncü üst aşama arızası olarak kayıtlara geçti ve tekrarlayan doğası, sistemik zorluklara işaret ediyor. Önceki benzer olaylar arasında Temmuz 2024'teki bir sıvı oksijen sızıntısı nedeniyle iki haftalık bir duraklama ve Eylül 2024'teki Crew-9 görevi sırasında yaşanan nominal olmayan bir deorbit yakımı bulunuyor. Eylül 2024'teki olay sonrasında ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA) bir soruşturma talep etmiş ve bu soruşturma yaklaşık iki hafta sürmüştü.
Filo durdurma kararının en kritik sonucu, Uluslararası Uzay İstasyonu'na (ISS) yönelik planlanan Crew-12 görevini doğrudan etkilemesidir. Crew-12 görevi, NASA astronotları Jessica Meir komutan ve Jack Hathaway pilot, ESA astronotu Sophie Adenot ve Roscosmos kozmonotu Andrey Fedyaev'i taşımak üzere en erken 11 Şubat 2026'da fırlatılmak üzere programlanmıştı. Bu görevin aciliyeti, 15 Ocak 2026'da Crew-11 ekibinin erken tıbbi tahliyesi nedeniyle ISS'in normalden daha az mürettebatla çalışmaya devam etmesinden kaynaklanmaktadır. Crew-12 mürettebatının ISS'te alışılmadık derecede uzun, yaklaşık dokuz ay kalması planlanıyordu.
SpaceX, kök nedeni belirlemek ve düzeltici eylemleri uygulamak için verileri inceleyeceğini belirtirken, Crew-12'nin hedeflenen tarihte fırlatılıp fırlatılamayacağı sorusu gündeme geldi. Mevcut durumda, FAA'nın soruşturma gerekliliği ve hükümetin olası bir fon kesintisi nedeniyle medya sorularına yanıt verememesi, dönüş takvimini karmaşıklaştırmaktadır. Bu durum, kritik insanlı görevlerin zaman çizelgeleri için tamamen başarılı bir görevin ön koşul olup olmayacağı sorusunu beraberinde getiriyor.
Bu olay, Falcon 9'un genel güvenilirlik geçmişiyle karşılaştırıldığında önem taşımaktadır. 2 Şubat 2026 itibarıyla, Falcon 9 ailesi toplamda 607 kez fırlatılmış olup, bu fırlatmaların 604'ü tam görev başarısıyla sonuçlanmıştır. Aktif varyant olan Falcon 9 Block 5, Mayıs 2018'den bu yana 540 kez uçuş gerçekleştirdi. Tarihsel olarak, Temmuz 2024'teki Starlink görevi anomalisinden sonra SpaceX uçuşlara 15 gün sonra geri dönebilmişti.
Kaynaklar
Space.com
Space.com
Space.com
Space.com
KeepTrack
The Register