Rola Wielorybów w Obiegu Węgla Poddana Analizie Naukowej

Najnowsze ustalenia naukowe konsekwentnie podkreślają fundamentalną rolę, jaką wieloryby odgrywają w naturalnych procesach regulacji klimatu. Te ssaki morskie funkcjonują jako magazyny węgla, mające wpływ na stężenie dwutlenku węgla w atmosferze. Badania, w których uczestniczyła między innymi profesor Heidi Pearson z University of Alaska Southeast, koncentrują się na dynamice obiegu węgla, w którą zaangażowane są te olbrzymie stworzenia.

Szacuje się, że pojedynczy duży wieloryb jest w stanie zmagazynować około 33 ton dwutlenku węgla przez cały swój cykl życiowy. Kiedy te zwierzęta umierają, ich ciała opadają na dno oceanu w procesie zwanym „opadem wieloryba” (whale fall), trwale unieruchamiając zmagazynowany węgiel w osadach morskich na setki, a nawet tysiące lat. Międzynarodowy Fundusz Walutowy (MFW) wycenił wkład wielorybów w sekwestrację węgla na ponad 1 bilion dolarów w kontekście zdrowia oceanów.

Wieloryby znacząco przyczyniają się do absorpcji dwutlenku węgla poprzez mechanizm znany jako „pompa wielorybia”. Eksperci wskazują, że cykliczne przemieszczanie składników odżywczych, takich jak azot i żelazo, z głębin na powierzchnię, użyźnia wody oceaniczne. To z kolei stymuluje rozwój fitoplanktonu, mikroskopijnych organizmów, które pochłaniają ogromne ilości atmosferycznego dwutlenku węgla. Fitoplankton jest odpowiedzialny za wychwytywanie około 37 miliardów ton CO2 rocznie, co odpowiada ilości pochłanianej przez 1,7 biliona drzew.

Obecnie na oceanach bytuje około 1,5 miliona wielorybów, co stanowi znaczną redukcję w porównaniu z populacją szacowaną na 4 do 5 milionów osobników sprzed epoki masowych połowów, które miały miejsce na przestrzeni ostatnich 200 lat. Odbudowa populacji tych morskich gigantów jest postrzegana jako strategiczne działanie mające na celu wzmocnienie naturalnej zdolności planety do magazynowania węgla. W kontekście ekonomicznym, MFW sugeruje, że ochrona wielorybów może być równie ważna dla spowolnienia globalnego ocieplenia, co sadzenie drzew, a wartość jednego dużego wieloryba, biorąc pod uwagę jego wkład w rybołówstwo i turystykę, szacowana jest na ponad 2 miliony USD.

Naukowcy, w tym zespół z Griffith University, analizują jednak, czy ten wpływ jest wystarczająco duży, by znacząco wpłynąć na globalny bieg zmian klimatycznych. Badania, w tym te opublikowane w „Frontiers in Marine Science”, sugerują, że choć wieloryby są kluczowe dla ekosystemu morskiego, ich bezpośredni wkład w globalny przepływ węgla może być zbyt niewielki, by stanowić praktyczne rozwiązanie problemu klimatycznego. Dr Olaf Meynecke, jeden z autorów przeglądu, podkreśla, że medialne przedstawianie wielorybów jako „inżynierów klimatu” może tworzyć fałszywą nadzieję, potencjalnie opóźniając pilne zmiany w polityce klimatycznej. Niemniej jednak, ich rola w ekosystemie jest niekwestionowana; ich odchody, mocz, a nawet złuszczona skóra dostarczają niezbędnych składników odżywczych dla fitoplanktonu, który wytwarza około 50-85% tlenu w atmosferze. Niektóre gatunki, jak płetwal błękitny, zostały zredukowane do zaledwie 3% populacji sprzed epoki masowych połowów, co utrzymuje ochronę tych ssaków jako priorytet niezależnie od ostatecznej kalkulacji ich wpływu na atmosferę.