Lần đầu tiên, Ủy ban Châu Âu đã công bố một chiến lược toàn diện nhằm đẩy lùi tình trạng nghèo đói tại các quốc gia thành viên trong khối. Phó Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Roxana Mînzatu khẳng định mục tiêu của sáng kiến này là "xóa sổ hoàn toàn cái nghèo tại EU trong vòng 25 năm tới", tức là đạt được vào năm 2050.
Quy mô của thách thức
Hiện nay, có khoảng 92,7 triệu người tại 27 quốc gia thành viên EU, tương đương gần một phần năm dân số của khối, đang đối mặt với nguy cơ nghèo đói hoặc bị gạt ra lề xã hội. Trước đó, EU từng đặt mục tiêu cắt giảm ít nhất 15 triệu người thuộc diện nguy cơ nghèo đói vào năm 2030, tuy nhiên tính đến thời điểm hiện tại, mới chỉ có khoảng 3,7 triệu người cải thiện được hoàn cảnh.
Những giải pháp cụ thể từ Ủy ban Châu Âu
Chiến lược chống nghèo đói này không sở hữu một ngân sách riêng biệt mà chủ yếu dựa vào các khuyến nghị, hướng dẫn thực hành tối ưu và sự phối hợp hành động giữa các quốc gia thành viên. Ủy ban kỳ vọng vào việc tái phân bổ và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực hiện có: cụ thể là khoảng 50,2 tỷ euro từ Quỹ Xã hội Châu Âu đã được dành cho mục tiêu hòa nhập xã hội và chống đói nghèo vật chất, cùng với khoảng 100 tỷ euro khác dự kiến cho các chính sách xã hội trong ngân sách dài hạn tiếp theo.
Trọng tâm của chiến lược là bảo vệ trẻ em từ các gia đình thu nhập thấp, hỗ trợ người vô gia cư và người khuyết tật, mở rộng quỹ nhà ở xã hội với giá cả phải chăng, tăng cường các chương trình trợ giúp hộ gia đình và thúc đẩy cơ hội việc làm cho người thất nghiệp.
Bảo trợ trẻ em và các công cụ kỹ thuật số
Một trong những sáng kiến trọng điểm là tăng cường "Bảo đảm trẻ em Châu Âu" và từng bước mở rộng công cụ mang tên "Thẻ bảo đảm trẻ em". Đây là một giải pháp kỹ thuật số giúp các cơ quan chức năng quốc gia theo dõi những trẻ em cần giúp đỡ để cung cấp các dịch vụ miễn phí như giáo dục, dinh dưỡng, y tế và hỗ trợ xã hội.
Các mục tiêu chính trong hai giai đoạn
Liên minh Châu Âu đã đặt ra hai mục tiêu song hành:
- đến năm 2030, giảm số người có nguy cơ nghèo đói hoặc bị cô lập xã hội xuống ít nhất 15 triệu người, trong đó có tối thiểu 5 triệu trẻ em;
- trong tầm nhìn dài hạn đến năm 2050, xóa bỏ hoàn toàn tình trạng nghèo đói và bất bình đẳng xã hội trong toàn khối EU.
Các chuyên gia nhận định rằng đây là một mục tiêu vô cùng tham vọng, đặc biệt trong bối cảnh những kết quả đầu tiên dự kiến chỉ đạt được vào năm 2030, và đòi hỏi quyết tâm chính trị mạnh mẽ cùng những cải cách hệ thống sâu rộng tại từng quốc gia thành viên.
Thực hiện theo cách riêng và không có ngân sách độc lập
Điểm mấu chốt của sáng kiến này là EU không cấp thêm tiền cho một "ngân sách chống nghèo đói" riêng lẻ. Ủy ban kêu gọi các quốc gia sử dụng hiệu quả hơn các quỹ hiện có của Châu Âu và tái cấu trúc chi tiêu công tại nội địa, về cơ bản là "tự lực vượt nghèo" dưới sự định hướng từ Brussels.
Ý nghĩa đối với tương lai của Liên minh Châu Âu
Nếu chiến lược này được hiện thực hóa, các thế hệ người Châu Âu tương lai sẽ được lớn lên trong một môi trường có mức độ nghèo đói và khoảng cách xã hội thấp hơn đáng kể. Dẫu vậy, thành công không chỉ nằm ở những tuyên bố từ Brussels, mà phụ thuộc hoàn toàn vào sự sẵn lòng của mỗi quốc gia trong việc thay đổi hệ thống an sinh, chính sách thuế cũng như cách tiếp cận về nhà ở, giáo dục và y tế.
