Ngân hàng Trung ương Nhật Bản Tăng Lãi Suất Chủ Chốt Lên Mức Cao Nhất Ba Thập Kỷ, Ảnh Hưởng Thị Trường Tiền Điện Tử Toàn Cầu

Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) vừa thực hiện một điều chỉnh chính sách tiền tệ được dự đoán rộng rãi, nâng lãi suất ngắn hạn chủ chốt thêm 25 điểm cơ bản, đưa mức lãi suất lên 0,75 phần trăm. Động thái này thiết lập chi phí vay mượn cao nhất tại Nhật Bản trong khoảng ba thập kỷ, cụ thể là kể từ năm 1995. Đây là dấu hiệu cho thấy sự chuyển dịch khỏi giai đoạn chính sách tiền tệ cực kỳ nới lỏng kéo dài của quốc gia này. Quyết định này, là lần tăng lãi suất thứ hai trong năm nay sau đợt tăng vào tháng 1 năm 2025, đã nhận được sự đồng thuận tuyệt đối từ Hội đồng Chính sách, phản ánh niềm tin ngày càng tăng vào quỹ đạo kinh tế mặc dù vẫn còn những điểm yếu tiềm ẩn.

Thống đốc BOJ, ông Kazuo Ueda, nhấn mạnh rằng mặc dù lãi suất đạt mức cao nhất trong 30 năm không phải là điều quá quan trọng, nhưng các hệ quả tiếp theo của sự điều chỉnh này sẽ được theo dõi sát sao. Phản ứng tức thời của thị trường là đồng Yên Nhật suy yếu, với tỷ giá giao dịch vượt qua mốc 156 Yên đổi một Đô la Mỹ. Điều này cho thấy việc tăng lãi suất đã phần lớn được thị trường hấp thụ trước khi có thông báo chính thức. BOJ cũng cho biết bất kỳ động thái thắt chặt nào thêm sẽ phụ thuộc vào việc hiện thực hóa các triển vọng kinh tế và giá cả, đồng thời tái khẳng định rằng lãi suất thực vẫn được dự báo sẽ duy trì ở mức âm đáng kể để đảm bảo các điều kiện tài chính vẫn thuận lợi cho hoạt động kinh tế.

Sự điều chỉnh chính sách này mang lại những hệ lụy đáng kể đối với các tài sản rủi ro toàn cầu, đặc biệt là Bitcoin, do khả năng đảo ngược của giao dịch chênh lệch lãi suất Yên (yen carry trade) vốn rất lớn. Trong nhiều năm, các nhà đầu tư đã tận dụng nguồn vốn vay Yên giá rẻ với lãi suất gần bằng không để đầu tư vào các tài sản sinh lời cao hơn bằng các loại tiền tệ khác, một hoạt động đã bơm thanh khoản toàn cầu. Việc lãi suất Nhật Bản tăng đe dọa đảo ngược dòng vốn này, có khả năng dẫn đến việc đồng Đô la mạnh lên, gia tăng biến động trên thị trường chứng khoán, và tạo áp lực giảm giá lên các loại tiền điện tử.

Xét về mặt lịch sử, Bitcoin đã thể hiện sự nhạy cảm với các lần tăng lãi suất trước đây của BOJ. Cụ thể, Bitcoin đã ghi nhận mức giảm từ 23% đến 31% sau ba lần tăng lãi suất gần nhất, bao gồm mức sụt giảm 31% sau đợt tăng vào tháng 1 năm 2025. Mặc dù có tiền lệ này, phản ứng ban đầu trong lĩnh vực tiền điện tử lại là một sự phục hồi. Bitcoin đã tăng từ khoảng 86.000 USD lên giao dịch quanh mức 87.000 USD, và tổng vốn hóa thị trường tiền điện tử đã thoáng vượt ngưỡng 3 nghìn tỷ USD.

Sự biến động ngược với dự đoán này được cho là do việc tăng lãi suất đã được định giá hoàn toàn, các đợt bán tháo trước đó đã loại bỏ những vị thế yếu, và sự xác nhận từ BOJ rằng lãi suất thực vẫn ở mức âm. Thêm vào đó, dữ liệu Chỉ số Giá Tiêu dùng (CPI) của Mỹ hạ nhiệt được công bố một ngày trước đó đã mang lại sự hỗ trợ ngắn hạn cho các tài sản rủi ro, giảm bớt một phần lo ngại xung quanh động thái của BOJ. Hướng đi của thị trường trong thời gian tới hiện đang phụ thuộc vào hoạt động giao dịch của các tổ chức sau khi thị trường Mỹ mở cửa.

Quyết định của BOJ cũng diễn ra cùng thời điểm với kế hoạch của ngân hàng này bắt đầu bán ra các Quỹ Giao dịch Hối đoái (ETF) có giá trị hơn 500 tỷ USD, một hành động có thể tác động thêm đến động lực thị trường. Nhìn về phía trước, BOJ dự báo lạm phát giá tiêu dùng cốt lõi sẽ giảm xuống dưới mục tiêu 2% trong suốt nửa đầu Năm Tài chính 2026 trước khi tăng tốc dần dần. Các mô hình kinh tế lượng gợi ý rằng Lãi suất tại Nhật Bản có thể có xu hướng tiến tới mức 1,00% vào năm 2026.