Astronomen bevestigen derde super-Aarde rond de oranje dwergster HD 176986

In februari 2026 heeft een internationale groep onderzoekers de ontdekking aangekondigd van een derde exoplaneet in het stelsel van de oranje dwerg HD 176986, die de aanduiding HD 176986 d heeft gekregen. Dit specifieke sterrensysteem stond al bekend om de aanwezigheid van twee planeten uit de categorie 'super-Aarde'. De gedetailleerde resultaten van deze wetenschappelijke doorbraak werden op 28 januari 2026 gepubliceerd door een team van de Teide-observatorium, gelegen op de Canarische Eilanden in Spanje.

De onderzoekers maakten gebruik van de uiterst precieze spectrografen HARPS en HARPS-N binnen het kader van het Rocky Planets in Equatorial Stars (RoPES) programma. Het HARPS-N instrument is gekoppeld aan de 3,58 meter grote Telescopio Nazionale Galileo in het Roque de los Muchachos-observatorium en dient als de noordelijke tegenhanger van het HARPS-instrument, dat op de 3,6 meter telescoop van de ESO in het Chileense La Silla-observatorium staat. Het Teide-observatorium, onder beheer van het Instituto de Astrofísica de Canarias, wordt beschouwd als een van de meest vooraanstaande locaties wereldwijd voor astronomische waarnemingen.

Het systeem HD 176986 bevindt zich op een afstand van circa 91 lichtjaar van onze planeet. De ster is geclassificeerd als een oranje dwerg van het spectraaltype K2.5V, wat betekent dat deze kleiner en minder massief is dan de Zon, met een massa van ongeveer 79% van de zonnemassa en een leeftijd van rond de 4,3 miljard jaar. De effectieve oppervlaktetemperatuur van de ster bedraagt 4931 Kelvin. De vondst van een derde rotsachtig lichaam in deze formatie bevestigt de hypothese dat compacte planetenstelsels vol rotsachtige werelden veel voorkomen rond sterren die minder massief zijn dan de Zon. Sterren van het K-type zijn bovendien zeer relevant voor de zoektocht naar buitenaards leven, omdat ze minder schadelijke ioniserende straling uitstoten dan G-type sterren en veel langer op de hoofdreeks blijven staan.

De nieuw ontdekte planeet HD 176986 d wordt getypeerd als een super-Aarde met een minimale geschatte massa die 6,76 keer zo groot is als die van de Aarde. Deze wereld voltooit een volledige omloop rond de moederster in 61,38 aardse dagen op een afstand van 0,28 astronomische eenheden (AE). De berekende evenwichtstemperatuur ligt rond de 90 °C (363 Kelvin). Hoewel HD 176986 d hiermee te warm is om als een directe kandidaat voor bewoonbaarheid te gelden, dient het gehele systeem als een cruciaal astrofysisch laboratorium voor het bestuderen van de vorming van planeten buiten ons eigen zonnestelsel.

Tijdens het onderzoek zijn ook de eigenschappen van de twee eerder bekende planeten nader gepreciseerd. Planeet HD 176986 b heeft een omlooptijd van 6,49 dagen, een minimale massa van 5,36 aardmassa's en een evenwichtstemperatuur van 694 °C (767 K). De zwaardere buurman, HD 176986 c, draait in 16,81 dagen om de ster met een minimale massa van minstens 9,75 keer die van de Aarde en een temperatuur van 285 °C (558 K). Dankzij een uitgebreide dataset van 330 nachten aan observaties over een periode van meer dan 18 jaar konden planeten met langere omlooptijden worden geïdentificeerd. De verfijning van de parameters van alle drie de lichamen biedt essentiële vergelijkingsdata voor het begrijpen van de planetaire evolutie bij sterren met een lagere massa dan de Zon.