ECB Voltooit Technische Voorbereiding Digitale Euro; Focus Verschuift naar Politieke Goedkeuring

De Europese Centrale Bank (ECB) heeft eind 2025 de technische en voorbereidende fase voor de mogelijke invoering van een digitale euro grotendeels afgerond. Dit markeert een overgang waarbij de focus nu verschuift naar het verkrijgen van de vereiste politieke en wetgevende autorisatie. ECB-President Christine Lagarde bevestigde deze verschuiving na de laatste persconferentie van het jaar op 18 december 2025, waarbij de beoordeling door de Europese Raad en het Europees Parlement van het voorstel van de Europese Commissie centraal staat voor de definitieve wetgeving.

De digitale euro is ontworpen als een retail Central Bank Digital Currency (CBDC) die moet dienen als een publiek, breed inzetbaar wettig betaalmiddel. Het doel is het waarborgen van de financiële stabiliteit en de monetaire soevereiniteit van Europa binnen het digitale tijdperk. Deze technische gereedheid volgt op de voorbereidingsfase die het Eurosysteem in november 2023 initieerde. De ECB streeft, onder voorbehoud van wetgeving die in de loop van 2026 van kracht wordt, naar een proefproject medio 2027, met een mogelijke eerste uitgifte tegen 2029.

De versnelling van dit tempo wordt mede ingegeven door de strategische wens om de afhankelijkheid van buitenlandse financiële infrastructuur, die momenteel gedomineerd wordt door Amerikaanse systemen, te verminderen. Voormalig ECB Executive Board Member Piero Cipollone benadrukte in 2025 de urgentie hiervan, mede door verschuivingen in het Amerikaanse regelgevingslandschap voor stablecoins. Dit contrast wordt versterkt doordat de Verenigde Staten onder President Donald Trump in januari 2025 een uitvoeringsbevel tekenden dat federale instanties verbiedt CBDC's te ontwikkelen, waarmee de Amerikaanse ontwikkeling op dit vlak werd stilgelegd.

Cipollone uitte eerder de zorg dat toenemende acceptatie van op de dollar gekoppelde stablecoins door de VS ertoe zou kunnen leiden dat deposito's van Europese banken naar de Verenigde Staten verschuiven, wat de Europese financiële stabiliteit onder druk zet. Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) heeft gewaarschuwd dat private digitale gelden risico's inhouden voor het binnenlandse monetaire beleid, hoewel het IMF gereguleerde CBDC's als een positieve ontwikkeling beschouwt. De Nederlandse Vereniging van Banken heeft aangegeven expertise aan te bieden in de komende politieke besluitvorming, waarbij de uiteindelijke invoering een politieke keuze blijft.

Een cruciaal punt in de politieke onderhandelingen betrof de saldolimiet. EU-ministers bereikten een compromis waarbij zij inspraak krijgen in de limiet die de ECB een jaar voor de voorgestelde invoering aanbeveelt. Daarnaast heeft de ECB de noodzaak van een 'cash-achtig' privacyniveau benadrukt, met een onderzochte 'offline functionaliteit' waarbij persoonlijke transactiegegevens bij fysieke transacties zonder internetverbinding enkel bij de betaler en ontvanger bekend blijven. Het succes van de digitale euro hangt nu af van het bereiken van politieke consensus en de snelheid waarmee het Europees Parlement en de Europese Raad de wetgevende stappen voltooien.