Chó có thể học tên đồ vật mới chỉ bằng cách nghe lén cuộc trò chuyện của chủ nhân

Các nghiên cứu khoa học gần đây đã phát hiện ra một nhóm chó đặc biệt sở hữu khả năng nhận thức vượt trội. Chúng có thể tiếp thu tên gọi của các đồ vật mới chỉ đơn giản bằng cách lắng nghe những cuộc đối thoại giữa chủ nhân của mình mà không cần sự chỉ dẫn trực tiếp.

Những chú chó độc đáo này được các nhà khoa học phân loại là "Người học từ vựng thiên bẩm" (Gifted Word Learner - GWL). Nhóm nghiên cứu của Shany Dror và các cộng sự đã tập trung vào mười cá thể chó này để tìm hiểu khả năng liên kết từ vựng tương tự như trẻ em từ 18 đến 23 tháng tuổi.

Quá trình học tập của nhóm chó GWL thường diễn ra thông qua các tương tác xã hội vui nhộn và trò chơi tự nhiên hàng ngày. Điều này khác biệt hoàn toàn với những động vật được huấn luyện nghiêm ngặt trong môi trường nuôi nhốt với hàng ngàn chu kỳ lặp lại để ghi nhớ một từ ngữ.

Các chuyên gia tại Đại học Budapest đã dành nhiều năm nghiên cứu sâu rộng về trí thông minh của loài chó. Họ khẳng định rằng những cá thể thiên tài này có thể ghi nhớ tên của các món đồ chơi mới một cách cực kỳ nhanh chóng mà không cần trải qua bất kỳ khóa đào tạo chính quy nào.

Điểm đặc biệt là chó GWL có khả năng phân loại đồ vật dựa trên chức năng thay vì chỉ dựa vào hình dáng bên ngoài hay cảm quan. Ví dụ, nếu một món đồ được dùng để chơi trò "nhặt đồ" (fetch), chúng có thể gán tên gọi đó cho các vật dụng khác có cùng công năng sử dụng, ngay cả khi chúng trông hoàn toàn khác nhau.

Trong các thử nghiệm thực tế, những chú chó này đạt tỷ lệ chính xác 90% khi được yêu cầu chọn đồ vật trực tiếp. Đáng chú ý, tỷ lệ này vẫn duy trì ở mức khoảng 80% ngay cả khi chúng chỉ tình cờ nghe lén được tên gọi, một sự chênh lệch không đáng kể về mặt thống kê.

Khả năng ghi nhớ tên vật thể cụ thể như "đĩa bay" hay "dây thừng" là rất hiếm, ước tính chỉ xuất hiện ở khoảng một trên một ngàn cá thể chó. Trong khi phần lớn loài chó dễ dàng học được các lệnh hành động như "ngồi" hoặc "nằm", khả năng gán nhãn vật thể này không hề liên quan đến cường độ huấn luyện.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Current Biology bởi đội ngũ từ Đại học Eötvös Loránd (Budapest) cùng các chuyên gia từ Tây Ban Nha và Costa Rica đã sử dụng điện não đồ (EEG) trên 41 chú chó. Kết quả ghi nhận hoạt động đặc trưng ở thùy thái dương khi chúng nghe từ mới, tương tự như phản ứng ở não bộ con người.

Giống chó Border Collie thường đứng đầu về khả năng học hỏi này, tiêu biểu là trường hợp của chú chó Chaser nổi tiếng với khả năng ghi nhớ hơn 1.000 tên gọi khác nhau. Những phát hiện này giúp giới khoa học hiểu rõ hơn về sự tiến hóa trong việc học từ vựng và khả năng phân loại ở các loài sinh vật khác nhau.