Gazze Barış Planında İkinci Safha Başladı: Hamas'ın Silahsızlandırılması ve Diplomatik Manevralar Üzerindeki Anlaşmazlıklar

Trump yönetiminin Gazze Şeridi için hazırladığı barış planının ikinci aşaması, 14 Ocak 2026 tarihinde resmen hayata geçirildi. Bu kritik süreçte odak noktası, ateşkes rejiminden ziyade bölgenin silahsızlandırılması, teknokratik bir yönetim modelinin inşası ve yerleşim yerlerinin yeniden imarı gibi temel meselelere kaymış durumdadır. Bu kapsamda, sivil hizmetlerin yürütülmesini üstlenmek amacıyla Gazze Ulusal Yönetim Komitesi (GUYK) adında yeni bir yapı tesis edildi. Filistin Yönetimi'nin eski Bakan Yardımcısı Ali Shaat, bu komitenin başkanlığına getirilirken; sahadaki operasyonların denetimi, Birleşmiş Milletler'in eski özel temsilcisi ve mevcut Yüksek Temsilci Nickolay Mladenov tarafından gerçekleştirilecek.

Gazze Ulusal Yönetim Komitesi, alanında uzman 15 Filistinli teknokrattan oluşmaktadır. Başkan Ali Shaat tarafından yapılan resmi açıklamalarda, komitenin faaliyetlerinde "silah yerine aklı" ön planda tutacağı ve silahlı gruplarla herhangi bir koordinasyon içerisine girmeyeceği kesin bir dille vurgulandı. Ancak, planın başarıyla uygulanmasının önündeki en büyük engel, Hamas'ın hafif silahlar da dahil olmak üzere tüm mühimmatını teslim etmeyi reddetmesi olarak görülüyor. Washington yönetimi, silahsızlanma konusundaki yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda bölgede "ciddi sonuçlar" doğabileceği konusunda taraflara sert uyarılarda bulundu.

Askeri kanatta ise gerginlik tırmanmaya devam ediyor. İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), 10 Ekim 2025 tarihinden bu yana ateşkes rejiminin en az 78 kez ihlal edildiğini raporladı. Özellikle 13 Ocak 2026'da Refah bölgesinde bir İsrail tankına düzenlenen saldırının ardından, 15 Ocak 2026 tarihinde İsrail hava saldırıları yeniden başladı. İsrail tarafı, birliklerinin stratejik "Sarı Hat" gerisine çekilmesini tamamen silahsızlanma sürecindeki somut ilerlemeye bağlamış durumda. Bu diplomatik ve askeri kördüğüm, bölgedeki barış çabalarının geleceğini belirsizliğe sürüklemeye devam ediyor.

Bölgedeki insani krizin derinleşmesini önlemek ve Gazze'nin harabeye dönmüş altyapısını ayağa kaldırmak için kurulan bu teknokratik yapı, uluslararası toplumun da yakın markajında bulunuyor. Nickolay Mladenov'un geniş diplomasi tecrübesi, Gazze'nin yeniden yapılandırılması sürecinde ihtiyaç duyulan küresel fonların ve lojistik desteğin koordine edilmesinde merkezi bir işlev görecek. Öte yandan, Ali Shaat başkanlığındaki 15 kişilik uzman heyetinin, yerel halkın güvenini kazanırken aynı zamanda silahlı grupların baskısından bağımsız hareket edebilmesi, planın sürdürülebilirliği açısından en kritik sınav olarak değerlendiriliyor. Washington'un baskısı ve İsrail'in güvenlik endişeleri arasındaki bu hassas denge, bölgedeki jeopolitik istikrarın kaderini belirleyecek.

Sonuç olarak, 14 Ocak'ta başlayan bu yeni dönem, sadece Gazze'nin fiziksel inşasını değil, aynı zamanda bölgedeki siyasi güç dengelerinin yeniden tanımlanmasını da hedefliyor. Hamas'ın silahsızlanmaya direnmesi ve IDF'nin operasyonel faaliyetlerini sürdürmesi, diplomatik çözüm arayışlarını kırılgan bir zemine oturtuyor. Önümüzdeki haftalarda, GUYK'un sivil idaredeki etkinliği ve uluslararası gözlemcilerin sahadaki raporları, Trump planının ikinci aşamasının kalıcı bir barışa mı yoksa yeni bir çatışma döngüsüne mi evrileceğini netleştirecek.