VS Stelt 2 Miljard Dollar Aan Gerichte Hulp Voor De VN Na Drastische Bezuinigingen In 2025

Op maandag 29 december kondigde het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken aan dat er een gerichte bijdrage van 2 miljard dollar wordt vrijgemaakt voor humanitaire hulpverlening via de Verenigde Naties. Deze injectie volgt op de aanzienlijke reducties in de Amerikaanse buitenlandse financiering die de regering-Trump gedurende 2025 doorvoerde. Deze bezuinigingen hadden naar verluidt de operationele slagkracht van VN-structuren ernstig ondermijnd.

De officiële mededeling vond plaats in Genève en was een directe reactie op de nijpende situatie die ontstond na de eerdere kortingen. Deze kortingen hadden VN-agentschappen ertoe gedwongen om te stellen dat zij moesten ‘aanpassen, inkrimpen of ten onder gaan’. Onder de maatregelen viel de beëindiging van 83% van de projecten van de United States Agency for International Development (USAID) tegen maart 2025. Deze herstructurering culmineerde in de overdracht van de taken van USAID aan het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken tegen 1 juli 2025. Het nieuw toegezegde bedrag van 2 miljard dollar is georganiseerd als een overkoepelend fonds dat later verdeeld zal worden onder de diverse VN-instellingen.

Historische cijfers tonen een schril contrast met voorgaande jaren. De totale Amerikaanse humanitaire bijdragen aan de VN voor heel 2025 bedroegen ongeveer 3,38 miljard dollar. Dit kwam neer op circa 14,8% van het wereldwijde totaal. Dit cijfer ligt aanzienlijk lager dan de piekbijdrage van 17,2 miljard dollar, geregistreerd in 2022, en ook onder de 14,1 miljard dollar die in 2024 werd toegewezen. Critici van de bezuinigingen betoogden dat een dergelijke abrupte vermindering van buitenlandse steun de ‘soft power’ van de Verenigde Staten ernstige schade had toegebracht.

Te midden van deze ontwikkelingen presenteerde het VN-Bureau voor de Coördinatie van Humanitaire Zaken (OCHA) het Wereldwijde Humanitaire Plan voor 2026. Hierin werd om 23 miljard dollar gevraagd om 87 miljoen mensen te bereiken. Dit is een merkbare daling ten opzichte van de 47 miljard dollar die voor 2025 was aangevraagd. Tom Fletcher, het hoofd van OCHA en de VN-coördinator voor noodhulp, die in oktober 2024 aantrad, prees de nieuwe Amerikaanse toezegging. Hij verklaarde dat dit de positie van Washington als humanitaire grootmacht bevestigde. Desondanks benadrukte Fletcher dat de humanitaire respons van de VN nog steeds ‘overmatig uitgerekt, ondergefinancierd en aangevallen’ is, wat het noodzakelijk maakt om ‘pijnlijke beslissingen’ te nemen.

De herstructurering van USAID, een initiatief van de regering-Trump, werd gerechtvaardigd door een verklaring van minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio. Hij stelde dat het agentschap ‘al geruime tijd was afgedwaald van zijn oorspronkelijke mandaat’. Volgens Rubio moesten nieuwe programma’s direct aansluiten bij de Amerikaanse belangen onder het beleid van ‘America First’. De overdracht van strategische hulpprogramma’s naar het Ministerie van Buitenlandse Zaken, terwijl de overige functies werden stopgezet, laat een aanzienlijk gat achter in de internationale hulpverlening. De toezegging van 2 miljard dollar moet daarom gezien worden als een poging tot stabilisatie binnen deze structurele verschuiving in het Amerikaanse beleid voor buitenlandse hulp.