Liên minh Châu Âu Chuẩn bị Gói Trừng phạt Thứ 20 Nhắm vào Nga

Liên minh Châu Âu (EU) đang trong quá trình hoàn thiện gói trừng phạt thứ 20 nhằm vào Liên bang Nga, với mục tiêu chính trị là thông qua các biện pháp mới vào ngày 24 tháng 2 năm 2026, đánh dấu bốn năm kể từ khi Nga tiến hành xâm lược toàn diện Ukraine. Tính đến giữa tháng 1 năm 2026, Ủy ban Châu Âu dự kiến sẽ trình bày các dự thảo đề xuất trong tháng 1 năm 2026, mặc dù các cuộc thảo luận chính thức bị ưu tiên bởi công tác đảm bảo nguồn tài chính cho Ukraine trong giai đoạn 2026-2027. Các nhà lãnh đạo EU đã khẳng định quyết tâm duy trì và gia tăng áp lực lên Moscow để chấm dứt chiến sự, đồng thời kêu gọi Hội đồng tiếp tục công việc về gói trừng phạt mới này. Các biện pháp trừng phạt kinh tế hiện tại đã được Hội đồng Liên minh Châu Âu gia hạn hiệu lực ít nhất đến ngày 31 tháng 7 năm 2026.

Trọng tâm của gói trừng phạt lần thứ 20 này là tăng cường áp lực kinh tế và bịt kín các kẽ hở hiện có trong chế độ trừng phạt đã được thiết lập. Các đề xuất quan trọng bao gồm áp dụng lệnh cấm đi lại và đóng băng tài sản đối với các cá nhân bị cáo buộc liên quan đến vụ bắt cóc và tái giáo dục tư tưởng đối với trẻ em Ukraine. Ngoài ra, gói này có thể xem xét lệnh cấm nhập khẩu uranium của Nga, một động thái trực tiếp nhắm vào tập đoàn năng lượng hạt nhân nhà nước Rosatom. Động thái này vấp phải sự phản kháng từ một số quốc gia như Pháp và Bỉ do sự phụ thuộc vào nguồn cung này; trong năm 2024, EU đã chi hơn 700 triệu Euro cho các sản phẩm uranium của Nga. Các nhà phân tích đã chỉ ra sự liên quan của Rosatom với tổ hợp quân sự Nga, và Nghị viện Châu Âu đã ủng hộ lệnh cấm nhập khẩu nhiên liệu hạt nhân của Nga, mặc dù sự phản kháng từ một số quốc gia đã khiến các biện pháp này bị trì hoãn.

Các đề xuất từ các quốc gia thành viên như Thụy Điển và Phần Lan cho thấy sự phối hợp chặt chẽ nhằm siết chặt vòng vây kinh tế. Cụ thể, Thụy Điển đã đề xuất một lệnh cấm toàn diện đối với các dịch vụ hàng hải—bao gồm vận tải, bốc dỡ, bảo hiểm và sửa chữa tại cảng—cho các tàu chở tài nguyên năng lượng gốc carbon của Nga từ các cảng Nga. Phần Lan và Thụy Điển cũng thúc đẩy các biện pháp hạn chế nghiêm ngặt hơn đối với xuất khẩu phân bón của Nga, ước tính có thể tạo ra thâm hụt 1,4 tỷ Euro cho nền kinh tế Nga, và loại bỏ ngưỡng giá trị đối với hàng hóa xa xỉ xuất khẩu sang Nga. Ngoại trưởng Thụy Điển Maria Malmer Stenergard bày tỏ sự không hài lòng khi người tiêu dùng Nga vẫn có thể mua sắm hàng hiệu EU. Việc EU nhập khẩu hơn 25% lượng phân bón từ Nga vào năm 2023, tương đương 3,6 triệu tấn với giá trị 1,28 tỷ Euro, đang được xem xét để giảm sự phụ thuộc này.

Các biện pháp trừng phạt tài chính cũng được dự kiến sẽ được đưa vào gói lần này, nhằm tiếp tục làm suy yếu khả năng tài trợ chiến tranh của Moscow. Gói trừng phạt thứ 19, được thông qua vào tháng 10 năm 2025, đã tập trung vào việc cắt giảm nguồn thu từ năng lượng và cấm xuất khẩu một số công nghệ lưỡng dụng, đồng thời áp dụng các biện pháp trừng phạt đối với hơn 40 tàu thuộc đội tàu ngầm dầu mỏ của Nga. Sự chú trọng vào việc bịt các kẽ hở, bao gồm cả việc nhắm vào các thương nhân hàng hóa kiểm soát hoạt động của hạm đội bóng ma, phản ánh nỗ lực liên tục của EU nhằm tối đa hóa tác động kinh tế. Khung thời gian được đặt ra cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng, với mục tiêu thông qua gói thứ 20 trong vòng khoảng một tháng sau khi đề xuất dự kiến vào tháng 1 năm 2026.