Dự án SWAIS2C đạt độ sâu kỷ lục 228 mét tại Biển Ross nhằm nghiên cứu điểm tới hạn của dải băng Tây Nam Cực

Trong khuôn khổ chiến dịch khoan quốc tế SWAIS2C mùa vụ 2025/2026, các nhà khoa học đã đạt được một cột mốc quan trọng tại khu vực Crary Ice Rise thuộc Biển Ross khi thành công chạm tới độ sâu 228 mét trong lớp trầm tích dưới đáy biển. Kết quả này đã vượt xa mục tiêu dự kiến ban đầu là 200 mét, mang lại một kho lưu trữ địa chất vô giá về lịch sử của dải băng Tây Nam Cực (WAIS) trải dài qua hàng triệu năm. Để tiếp cận được lớp trầm tích này, đội ngũ chuyên gia đã phải thực hiện quy trình khoan xuyên qua lớp băng dày 523 mét tại một địa điểm khắc nghiệt cách trạm Scott khoảng 700 km.

Dự án SWAIS2C (Độ nhạy của dải băng Tây Nam Cực trước mức nóng lên 2°C) là chương trình đầu tiên của Dự án Khoan Khoa học Lục địa Quốc tế (ICDP) được triển khai tại Nam Cực, tiếp nối thành công của các chương trình nghiên cứu trước đây như ANDRILL. Nghiên cứu này nhận được sự tài trợ từ ICDP và quy tụ sự hợp tác của mười quốc gia, bao gồm Ý dưới sự dẫn dắt của INGV, với mục tiêu xác định chính xác "điểm không thể quay đầu" dẫn đến sự tan chảy vĩnh viễn của WAIS. Việc dải băng này tan rã hoàn toàn có thể khiến mực nước biển toàn cầu dâng cao từ 4 đến 5 mét, gây ra mối đe dọa trực tiếp cho khoảng 680 triệu người đang sinh sống tại các khu vực ven biển.

Công tác điều hành thực địa trong mùa giải năm nay được đảm nhiệm bởi Molly Patterson từ Đại học Binghamton cùng với Huw Horgan từ Đại học Victoria Wellington và ETH Zurich. Những phân tích ban đầu từ các mẫu lõi trầm tích thu thập được đã chỉ ra các giai đoạn biến đổi môi trường mạnh mẽ, tương ứng với những sự kiện nóng lên toàn cầu trong quá khứ. Những bằng chứng địa chất thực tế này sẽ được sử dụng để kiểm chứng các mô hình khí hậu hiện tại, từ đó nâng cao độ chính xác cho các dự báo về sự đóng góp của băng tan vào mực nước biển dâng trong tương lai.

Bên cạnh đó, dự án SWAIS2C cũng thực hiện các hoạt động khoan tại vị trí KIS3 thuộc dòng băng Kamb, nơi tồn tại một khoang đại dương rộng 55 mét bên dưới thềm băng. Đặc điểm này khác biệt hoàn toàn với cấu trúc tại Crary Ice Rise, nơi lớp băng nằm trực tiếp trên nền đất biển. Thành công trong việc thu thập mẫu lõi tại Crary là kết quả của những cải tiến quan trọng trong hệ thống khoan sau khi đội ngũ phải đối mặt với nhiều trở ngại kỹ thuật trong hai mùa vụ trước đó. Việc sở hữu kho lưu trữ địa chất này, vốn chứa đựng các lớp trầm tích từ thời kỳ nhiệt độ Trái Đất cao hơn hiện nay, đóng vai trò then chốt trong việc cung cấp thông tin cho các quyết định chính trị và xây dựng chiến lược thích ứng.

Các nhà khoa học, bao gồm đồng lãnh đạo dự án Richard Levy, nhấn mạnh rằng những kiến thức thu được từ quá trình khoan này là nền tảng thiết yếu để tạo dựng một thế giới bền vững hơn trước thách thức của biến đổi khí hậu. Trong suốt quá trình làm việc, đội ngũ đã triển khai kỹ thuật khoan xoay, hạ hơn 1.300 mét ống nâng và cần khoan xuống lòng đất. Cách tiếp cận đa ngành này, kết hợp giữa dữ liệu địa chất, băng hà học và địa vật lý, nhằm mục tiêu tối ưu hóa các mô hình số học dự báo phản ứng của WAIS trước các kịch bản nóng lên trong tương lai.