Ofcom, 2024 Medya Yasası Kapsamında Büyük Yayın Platformlarını Denetleme Yetkisi Alıyor

Birleşik Krallık hükümeti, medya dünyasında taşları yerinden oynatacak önemli bir adım atarak Netflix, Amazon Prime Video ve Disney+ gibi dev video platformlarını (VoD) resmi medya denetleme kuruluşu Ofcom'un doğrudan gözetimi altına soktu. 2024 Medya Yasası ile yasal bir statü kazanan bu yeni düzenleme, izleyici alışkanlıklarındaki dramatik değişimlere yanıt olarak tüm yayın mecraları için ortak bir standart belirlemeyi amaçlıyor. Ülkedeki yetişkin nüfusun %85'inin her ay en az bir VoD servisini kullandığı, geleneksel canlı televizyon izleme oranının ise %67 seviyelerinde kaldığı göz önüne alındığında, bu yasal güncellemenin kaçınılmaz bir gereklilik olduğu vurgulanıyor.

Yeni kurallar silsilesi, Birleşik Krallık sınırları içerisinde 500.000'den fazla abonesi bulunan ve "1. Seviye Servisler" kategorisinde değerlendirilen tüm platformları etkileyecek. Bu tanım, sadece küresel teknoloji devlerini değil, ITVX ve Channel 4 gibi yerel yayıncıların dijital platformlarını da kapsama alanına alıyor. Söz konusu platformlar, artık geleneksel televizyon kanallarının uymakla yükümlü olduğu haber tarafsızlığı, bilgi doğruluğu ve izleyicileri saldırgan veya zararlı materyallerden koruma gibi etik kodlara riayet etmek zorunda kalacak. Özellikle merkezi Amsterdam'da bulunan Netflix gibi platformların daha önce yerel lisanslı kanallarla aynı denetim mekanizmalarına tabi olmaması, bu yeni yasayla ortadan kalkan bir eşitsizlik olarak nitelendiriliyor.

Ofcom'un yetki alanının genişletilmesiyle birlikte, izleyicilerin bu dijital platformlardaki içeriklere yönelik şikayetleri artık çok daha etkin bir şekilde soruşturulabilecek. Belirlenen yayıncılık kodlarının ihlal edildiğinin tespit edilmesi durumunda, platform operatörlerini oldukça ağır mali yaptırımlar bekliyor. Bu cezalar, her bir ihlal vakası için 250.000 sterline kadar ulaşabileceği gibi, platformun Birleşik Krallık'taki yıllık cirosunun %5'i oranında da kesilebilecek. Kültür Sekreteri Lisa Nandy, bu yasal değişikliklerin izleyici koruma kalkanını güçlendireceğini ve dijital devler ile geleneksel yayın kuruluşları arasında uzun süredir beklenen dengeyi kuracağını ifade etti.

Reform paketinin en hayati unsurlarından birini, içeriklerin her kesim için ulaşılabilir olmasını sağlayan katı erişilebilirlik standartları oluşturuyor. Yeni yürürlüğe giren VoD Erişilebilirlik Kodu, platformlara belirli kotalar getiriyor: Tüm içerik kataloğunun en az %80'inde altyazı, %10'unda sesli betimleme ve %5'inde işaret dili desteği sunulması zorunlu hale getirildi. Bu düzenlemelerin, Birleşik Krallık'ta işitme zorluğu çeken yaklaşık 18 milyon kişi ile görme kaybı yaşayan 350.000 vatandaşın medya deneyimini iyileştirmesi hedefleniyor. İçerik standartlarına uyum süreci hızla başlasa da, platformlara erişilebilirlik hedeflerini tam olarak yerine getirmeleri için dört yıllık bir geçiş süresi tanındı ve ikinci yılın sonunda ara hedeflerin tamamlanması şart koşuldu.

Önümüzdeki dönemde Ofcom'un, hem içerik standartları hem de erişilebilirlik kurallarının nihai detaylarını belirlemek üzere geniş kapsamlı kamuoyu istişareleri başlatması bekleniyor. Bu düzenleyici değişim, dijital yayıncılığın artık Birleşik Krallık'ın kültürel dokusunun ayrılmaz ve baskın bir parçası haline geldiği gerçeğini yansıtıyor. Mevcut yasal çerçevenin günümüzün modern medya tüketim alışkanlıklarına uygun şekilde modernize edilmesi, hem toplumsal değerlerin korunması hem de yayıncılık sektöründe şeffaf bir denetim mekanizmasının tesisi açısından tarihi bir dönüm noktası olarak kabul ediliyor.