Badania nad Mierzalnymi Wskaźnikami Pozytywnego Afektu u Zwierząt

Współczesna nauka coraz śmielej podchodzi do obiektywnego mierzenia stanów emocjonalnych, zwłaszcza afektu pozytywnego, u istot nieludzkich, starając się unikać zarzutów antropomorfizacji. Interdyscyplinarne zespoły badawcze, nieformalnie określane jako „joy-o-meter”, pracują nad wypracowaniem mierzalnych wskaźników intensywnej przyjemności występującej w różnych taksonach zwierząt. To dążenie do obiektywizacji emocji ma fundamentalne znaczenie dla rozwoju etologii oraz dla poprawy standardów dobrostanu zwierząt, co jest kluczowe w strategiach ochrony gatunków.

Badania te rozszerzają zakres analiz poza naczelne i ptaki, obejmując teraz także ssaki morskie, takie jak delfiny butlonose. W przypadku papug kea z Nowej Zelandii, naukowcy zidentyfikowali specyficzne wokalizacje i zachowania ściśle skorelowane z otrzymaniem nagrody, na przykład masła orzechowego. Konkretnym przykładem markerów pozytywnego pobudzenia u kea są zaraźliwe, zabawowe „nawoływania” (warble calls), które potrafią wywołać reakcję „tańczenia” u innych osobników. Aby odróżnić radość od stresu, badacze analizują również próbki hormonalne, mierząc poziom kluczowych substancji chemicznych.

Prace nad delfinami wpisują się w szerszy nurt zrozumienia złożoności ich życia społecznego. W latach 2017–2018, w wodach u wybrzeży Brisbane w Australii, zespół Ekateriny Ovsyanikovej z University of Queensland badał gwizdy identyfikacyjne tych ssaków. Odkryto, że choć wzorce częstotliwości tych gwizdów są stabilne, delfiny subtelnie je modulują, co sugeruje, że mogą one nieść informacje o stanie emocjonalnym lub kontekście społecznym, wykraczające poza samą identyfikację. Dodatkowo, badania prowadzone w 2018 roku w parku morskim pod Paryżem koncentrowały się na wpływie warunków życia na stan zdrowia tych zwierząt.

Obiektywna ocena emocji jest niezbędna, ponieważ subiektywne odczuwanie szczęścia, choć mierzalne u ludzi, jest trudne do werbalnego określenia przez zwierzęta, co wymaga gruntownej wiedzy z zakresu behawioryzmu. W kontekście dobrostanu, niski poziom dobrostanu u psów, na przykład, skutkuje obniżeniem zdolności adaptacyjnych do stresu i patologiami behawioralnymi, podczas gdy wysoki poziom charakteryzuje się różnorodnością normalnych zachowań. Ostatecznym celem tych badań jest stworzenie wielowymiarowego rozumienia zwierzęcej radości i dobrostanu, co ma bezpośrednie implikacje dla metod opieki i strategii ochrony. Wskaźniki oceny dobrostanu, jak zauważają specjaliści, powinny opierać się na metodach obiektywnych, takich jak diagnostyka laboratoryjna i badania behawioralne, aby zapewnić zwierzętom warunki wolne od stresu i zgodne z ich naturą, co jest jednym z kluczowych elementów „pięciu wolności”.