Aanhoudende extreme kou verlamt elektriciteitsnet in het zuiden van de Verenigde Staten

De aanhoudende en levensgevaarlijke koudegolf die het zuiden van de Verenigde Staten teistert, vertoont op 30 januari 2026 nog geen tekenen van herstel. Voor veel gemeenschappen in Mississippi en Tennessee is de situatie nijpend; zij gaan inmiddels hun zesde opeenvolgende dag zonder elektriciteit in na een verwoestende ijsstorm die halverwege januari het land lamlegde. In stedelijke gebieden zoals Nashville zijn de temperaturen gedaald tot diep in de 'teens' Fahrenheit, wat een acute dreiging van hypothermie vormt voor de bevolking die verstoken is van adequate binnenverwarming.

Medische professionals luiden de noodklok over de gezondheidsrisico's die gepaard gaan met deze langdurige blootstelling aan vrieskou. Zelfs personen met een robuuste gezondheid worden na meerdere dagen zonder beschutting kwetsbaar voor koudegerelateerde aandoeningen. Dr. Hans House, een vooraanstaand professor in de spoedeisende geneeskunde aan de Universiteit van Iowa, benadrukte dat het menselijk lichaam weliswaar korte periodes van kou kan verdragen, maar dat de uitzonderlijke duur van dit evenement ernstige complicaties veroorzaakt. Dit kan variëren van bevriezingsverschijnselen en verwarring tot het uiteindelijk falen van vitale organen zoals het hart en de longen.

De autoriteiten hebben inmiddels de Nationale Garde gemobiliseerd om de escalerende crisis het hoofd te bieden. Deze eenheden zijn actief bezig met het opruimen van de enorme hoeveelheid puin die de storm heeft achtergelaten en faciliteren de distributie van essentiële goederen, waaronder kant-en-klaarmaaltijden en warmtematerialen, naar geïsoleerde burgers. Gouverneur Tate Reeves van Mississippi verklaarde dat de ravage aanzienlijk is, met zware schade aan minstens 14 woningen en 20 openbare wegen, wat dit de ergste ijsstorm voor de staat maakt sinds 1994. In Batesville gaf burgemeester Hal Ferrell aan dat de stad kampt met een tekort aan generatoren voor noodopvanglocaties, terwijl door ijs geblokkeerde snelwegen de levering van hulpgoederen voor de 7.400 getroffen inwoners bemoeilijken.

De prognose voor het volledige herstel van de stroomvoorziening blijft uiterst onzeker, vooral in de dunbevolkte rurale gebieden waar nutsbedrijven nog geen definitieve planning kunnen geven. Op het dieptepunt van de storing zaten landelijk meer dan een miljoen klanten zonder elektriciteit, waarbij Tennessee met 250.000 en Mississippi met ruim 150.000 getroffenen het zwaarst werden geraakt. Nashville Electric Service rapporteerde dat hun teams tegen woensdagmiddag de stroom voor meer dan 123.000 klanten hadden hersteld. Desondanks bleven er in hun verzorgingsgebied nog circa 107.000 storingen actief, mede door de meer dan 300 elektriciteitspalen die onder het gewicht van het ijs zijn bezweken.

Het extreme weersysteem wordt direct in verband gebracht met een aanzienlijk aantal sterfgevallen in de getroffen staten. De geregistreerde doodsoorzaken variëren van onderkoeling door blootstelling aan de elementen tot koolmonoxidevergiftiging. Dit laatste is vaak het gevolg van het onveilige gebruik van alternatieve verwarmingsapparatuur, zoals generatoren of houtskoolgrills binnenshuis, door wanhopige bewoners die de kou proberen te verdrijven. Landelijk wordt het aantal weergerelateerde doden geschat op 60, verspreid over staten van Texas tot New Jersey, waarbij ongeveer de helft van de slachtoffers viel in Tennessee, Mississippi en Louisiana.

Meteorologische voorspellingen duiden erop dat de temperaturen onder het vriespunt tot in de eerste dagen van februari zullen aanhouden, met de kans op extra sneeuwval in de Carolina's en Virginia. De National Weather Service had eerder al gewaarschuwd dat het stormsysteem lokaal catastrofale ijsophopingen zou kunnen veroorzaken, wat leidt tot langdurige stroomonderbrekingen en levensgevaarlijke reisomstandigheden in een uitgestrekt gebied van de Southern Rockies tot New England. Ter ondersteuning van de twaalf getroffen staten heeft de Federal Emergency Management Agency (FEMA) preventief middelen klaargezet op federale locaties, waaronder meer dan 300 generatoren en 7 miljoen maaltijden.