बर्मुडाजवळ १९४९ मध्ये टिपलेले सर्वात जुने हंपबॅक व्हेलचे गाणे सापडले

वुड्स होल ओशनोग्राफिक इन्स्टिट्यूशन (WHOI) च्या संशोधकांनी मार्च १९४९ मध्ये बर्मुडाजवळ ध्वनीमुद्रित केलेले सर्वात जुने ज्ञात व्हेलचे गाणे शोधून काढले आहे. हे ऐतिहासिक ऑडिओ एका टिकाऊ ग्रे ऑडोग्राफ (Gray Audograph) डिस्कवर कोरलेले होते, जे त्यावेळच्या ध्वनिक प्रयोगांदरम्यान टिपले गेले होते. या शोधाचे महत्त्व मोठे आहे कारण ते जहाजांच्या वाढत्या आवाजाच्या युगापूर्वीच्या समुद्रातील ध्वनी वातावरणाचा एक आधारभूत पुरावा सादर करते.

या शोधामुळे शास्त्रज्ञांना आधुनिक सागरी गोंगाटाचा व्हेलच्या संवादावर कसा परिणाम होतो हे समजून घेण्यास मदत होईल, कारण नॅशनल ओशनिक अँड ॲटमॉस्फेरिक ॲडमिनिस्ट्रेशन (NOAA) च्या संशोधनानुसार, व्हेल त्यांच्या परिसरातील आवाजानुसार त्यांच्या कॉल वर्तनात बदल करू शकतात. हे महत्त्वपूर्ण ध्वनीमुद्रण प्रसिद्ध सागरी जैवध्वनिशास्त्रज्ञ रॉजर पेन यांच्या १९७० च्या दशकातील प्रसिद्ध व्हेल गाण्याच्या लोकप्रियतेच्या शोधाच्या जवळपास दोन दशके आधीची नोंद दर्शविते.

WHOI मधील मॅरीन बायोअकॉस्टिशियन पीटर टायॅक यांनी नमूद केले की १९४० च्या दशकातील शांत समुद्र आणि आजच्या अधिक गोंगाटाच्या वातावरणात मोठा फरक आहे. टायॅक यांच्या मते, ही पुनर्प्राप्त केलेली ध्वनिमुद्रणे केवळ व्हेलच्या आवाजाचा मागोवा घेण्यास मदत करत नाहीत, तर १९४० च्या दशकाच्या उत्तरार्धात समुद्राचे ध्वनीदृश्य कसे होते हे देखील सांगतात, जे अन्यथा पुनर्निर्मित करणे अत्यंत कठीण आहे.

हे ऐतिहासिक गाणे WHOI च्या संशोधन जहाजावर, आर/व्ही ॲटलांटिस (R/V Atlantis) वर, अमेरिकेच्या नौदल संशोधन कार्यालयाच्या (U.S. Office of Naval Research) सहकार्याने ध्वनिक प्रयोग करत असताना टिपले गेले होते. त्या वेळी, संशोधकांना नेमके काय रेकॉर्ड करत आहेत हे माहीत नव्हते, म्हणून त्यांनी ते 'मासे आवाज' आणि 'प्रतिध्वनी मासे' असे लेबल केले होते, असे WHOI च्या संशोधन डेटा आणि ग्रंथालय सेवांच्या संचालक ॲशले जेस्टर यांनी सांगितले.

विशेष म्हणजे, हे ध्वनीमुद्रण चुंबकीय टेपऐवजी पातळ प्लास्टिक डिस्कवर कोरले गेले होते, जे त्या काळातील अनेक टेप रेकॉर्डिंगच्या तुलनेत अधिक चांगले टिकून राहिले आहे; ग्रे ऑडोग्राफ डिस्क हे १९४० च्या दशकातील एक कार्यालयीन डिक्टेशन मशीन होते. WHOI च्या संग्रहालयातून हे डिस्क डिजिटायझेशनच्या प्रक्रियेदरम्यान सापडले, ज्यामुळे या दुर्मीळ नोंदींचे जतन शक्य झाले.

या १९४९ च्या ध्वनीमुद्रणाचे महत्त्व सागरी ध्वनी प्रदूषणाच्या संदर्भात अधिक वाढते. आज, व्यावसायिक जहाज वाहतूक, तेल आणि वायू उत्खनन आणि किनारपट्टीवरील बांधकामांमुळे समुद्रातील गोंगाट लक्षणीय वाढला आहे, ज्यामुळे व्हेलच्या संवादात अडथळे येत आहेत. संशोधकांना आशा आहे की या शांत काळातील ध्वनीमुद्रणाचा उपयोग करून, मानवनिर्मित आवाजाच्या वाढीमुळे व्हेलच्या आवाजाच्या वारंवारतेत किंवा वर्तनात किती बदल झाला आहे, याचे मोजमाप करण्यासाठी एक महत्त्वपूर्ण आधाररेषा मिळेल.