ABD'den Gazze İçin Barış Konseyi Hamlesi: Trump Planında İkinci Aşama Başlıyor

16 Ocak 2026 tarihinde ABD Başkanı Donald Trump, Orta Doğu stratejisinin en kritik evrelerinden biri olan barış planının ikinci aşamasını resmen başlattığını duyurdu. Bu yeni süreçte, Gazze Barış Konseyi ve bu yapının operasyonel kolu olan İcra Kurucu Konseyi'nin kuruluşu ilan edildi. Trump'ın 20 maddelik kapsamlı planı çerçevesinde atılan bu adım, bölgedeki geçici ateşkes ortamından kalıcı siyasi ve kurumsal bir yapılanmaya geçişi hedefliyor. Bizzat Donald Trump'ın liderlik edeceği Barış Konseyi, Gazze Şeridi'nin geçiş dönemindeki yönetiminden sorumlu olacak Filistinli teknokratlar heyetini denetleme görevini üstlenecek. Bu sürecin en temel öncelikleri arasında İsrail ile olan düşmanlıkların tamamen bitirilmesi ve Hamas'ın bölgede tam anlamıyla silahsızlandırılması bulunuyor.

Barış Konseyi'nin küresel çapta meşruiyet kazanması amacıyla birçok dünya liderine resmi katılım daveti iletildi. Davet gönderilen isimler arasında Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah es-Sisi ve Kanada Başbakanı Mark Carney gibi önemli figürlerin yanı sıra Paraguay Devlet Başkanı Santiago Peña ve Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei de yer alıyor. Şu ana kadar Arjantin ve Paraguay kurucu üye sıfatıyla sürece dahil olmayı kabul ederken, Kanada'nın da bu davete olumlu yanıt vermesi bekleniyor. Mısır tarafı ise teklifi stratejik açıdan değerlendirmeye devam ediyor. Trump yönetiminin bu konseyde kalıcı bir yer edinmek isteyen ülkelerden en az 1 milyar dolarlık bir finansal katkı talep etmesi, planın ekonomik boyutunun ne kadar yüksek olduğunu gösteriyor.

İcra Konseyi'nin üye yapısı, hem siyasi hem de finansal dünyadan ağır topları bir araya getiriyor. Konseyde ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Trump'ın damadı Jared Kushner, özel elçi Steve Witkoff, Dünya Bankası Başkanı Ajay Banga, Amerikalı milyarder Marc Rowan ve ulusal güvenlik danışman yardımcısı Robert Gabriel gibi isimler görev alacak. Ancak, 1997 ile 2007 yılları arasında İngiltere Başbakanlığı yapan ve Kuzey İrlanda barış sürecinde deneyim kazanan Tony Blair'in kadroya dahil edilmesi bazı tartışmaları tetikledi. Blair'in 2003 yılındaki Irak Savaşı'nda üstlendiği rol nedeniyle, bazı uluslararası gözlemciler bu atamaya eleştirel bir yaklaşım sergiliyor.

Gazze'nin günlük idari işlerini yürütecek olan Filistin Geçiş Komitesi'nin liderliğine ise deneyimli teknokrat Ali Shaat atandı. Daha önce Filistin Ulusal Yönetimi'nde Planlama Bakan Yardımcılığı yapmış olan Shaat, 15 kişilik uzman bir heyetle birlikte çalışacak. Bu komitenin temel sorumluluğu, altyapısının yüzde 90'ı harabeye dönen bölgede su temini ve barınma gibi hayati kamu hizmetlerini yeniden inşa etmek olacak. Birleşmiş Milletler tahminlerine göre, Gazze'nin yeniden imarı için gereken maliyetin 70 milyar dolar civarında olduğu belirtiliyor. Konseyin ve ona bağlı yapıların tüm faaliyetleri, 17 Kasım 2025'te kabul edilen 2803 sayılı BM Güvenlik Konseyi Kararı ile 31 Aralık 2027 tarihine kadar yasal bir güvence altına alınmış durumda.

Planın güvenlik ve askeri boyutunu ise Uluslararası İstikrar Gücü (ISF) temsil ediyor. Bu gücün komutanlığına, ABD Özel Operasyonlar Komutanı Tümgeneral Jasper Jeffers getirildi. BM Güvenlik Konseyi kararıyla yetkilendirilen bu güç, bölgede asayişi sağlamak, yeni bir Filistin polis teşkilatı kurmak ve silahsızlanma sürecini yerinde denetlemekle yükümlü olacak. Hamas cephesinden gelen açıklamalarda, yeni komite göreve başladığında Gazze'deki mevcut hükümetin feshedileceği belirtilse de, örgütün askeri kanadının ve güvenlik birimlerinin nasıl bir süreçten geçeceği konusunda henüz somut bir taahhüt verilmiş değil.

Bölgesel aktörlerin bu gelişmelere verdiği tepkiler, sahadaki gerilimin devam ettiğini kanıtlıyor. İsrail hükümeti, icra konseyinin yapısının kendilerine danışılmadan belirlendiğini ve bu durumun kendi politikalarıyla örtüşmediğini ifade etti. Filistin İslami Cihad örgütü ise konseyin yapısını İsrail'in taleplerine göre şekillendirilmiş bir oluşum olarak değerlendirdi. Öte yandan, eski BM özel temsilcisi Nickolay Mladenov'un konseyin günlük operasyonel süreçlerini yöneteceği ve teknokrat yönetim ile ana konsey arasında köprü vazifesi göreceği bildirildi. İkinci aşamaya geçiş, bölgede sürdürülebilir bir istikrar kurmayı amaçlayan 20 maddelik planın uygulanmasındaki en radikal değişim olarak nitelendiriliyor.