Bilim İnsanları 'Kıyamet Günü Buzulu' Thwaites'te 1000 Metre Derine İndi: Kritik Erime Verileri Toplanıyor

İngiliz Antarktika Araştırması (BAS) ve Kore Kutup Araştırmaları Enstitüsü (KOPRI) tarafından yürütülen ortak bir bilimsel keşif gezisi, Antarktika'nın en kritik noktalarından birinde devasa bir başarıya imza attı. Kamuoyunda "Kıyamet Günü Buzulu" olarak adlandırılan Thwaites Buzulu'nda yürütülen çalışmalar kapsamında, 29 Ocak 2026 civarında buz tabakasının 1000 metre derinliğine ulaşıldı. Marie Byrd Toprakları'ndaki Walgreen Sahili'nde yer alan bu devasa kütle, 120 kilometrelik genişliğiyle gezegenin en geniş buzulu olma özelliğini taşıyor ve yaklaşık 192.000 kilometrekarelik bir havzayı kaplıyor. Bu operasyonun temel amacı, sıcak okyanus sularının buzun en hassas bölgelerine sızmasıyla tetiklenen hızlanmış erime süreçlerini yerinde incelemek ve küresel iklim değişikliğinin etkilerini daha net bir şekilde ortaya koymaktır.

Misyonun merkezinde, buzun deniz tabanından ayrılıp yüzmeye başladığı kritik bir nokta olan "topraklama hattına" ulaşmak için kullanılan gelişmiş bir sıcak su sondaj sistemi yer alıyor. Amundsen Denizi'nde dolaşan sıcak deniz sularının buzun altına sızarak tahribatı hızlandırdığı bu bölge, buzulun geleceği için hayati önem taşıyor. Bilim insanları, Thwaites Buzulu'nun tamamen çökmesi durumunda küresel deniz seviyelerinin yaklaşık 65 santimetre yükselebileceği konusunda ciddi uyarılarda bulunuyor. BAS bünyesinde görev yapan fiziksel oşinograf Peter Davis, bu kritik noktada okyanus sıcaklığı ve akıntılarına dair ilk kez doğrudan ve uzun vadeli ölçümler yapılacağını belirterek, bu verilerin deniz seviyesi artış hızını öngörmek için hayati birer parametre olacağını vurguladı.

Bu zorlu araştırma süreci, KOPRI ve BAS uzmanlarından oluşan ekibin Yeni Zelanda'dan 12 gün süren bir deniz yolculuğunun ardından Güney Kore'ye ait RV Araon buz kıran gemisiyle bölgeye ulaşmasıyla başladı. Lojistik açıdan son derece karmaşık olan bu operasyonda, personelin ve 25 ton ağırlığındaki teknik ekipmanın buzula nakledilmesi için 40'tan fazla helikopter seferi düzenlendi. Antarktika'nın bu ulaşılması en güç bölgelerinden birinde gerçekleştirilen saha çalışmaları, doğanın zorlu koşullarıyla mücadele etmeyi gerektiriyor. ABD Ulusal Bilim Vakfı (NSF) ve Birleşik Krallık Doğal Çevre Araştırma Konseyi (NERC) tarafından finanse edilen Uluslararası Thwaites Buzulu İşbirliği'nin (ITGC) bir parçası olan bu görev, iki haftalık yoğun bir sondaj programını kapsıyor.

Sondaj kuyularından elde edilen veriler, Iridium uydu ağı aracılığıyla en az bir yıl boyunca neredeyse gerçek zamanlı olarak bilim merkezlerine iletilecek. Bu bilgiler, 1990'lardan bu yana buz kaybı hızı iki katına çıkan ve halihazırda küresel deniz seviyesi yükselmesinin yaklaşık %4'ünden sorumlu olan Thwaites Buzulu'na dair iklim modellerinin güncellenmesi için paha biçilemez bir kaynak oluşturacak. KOPRI'nin kıdemli araştırmacısı Dr. Won Sang Lee, bu çalışmayı "ekstrem koşullarda yürütülen kutup bilimi" olarak nitelendirdi. Doğrudan topraklama hattından alınacak su sıcaklığı ve akıntı verileri, okyanus süreçlerinin erimeyi nasıl yönettiğini anlamamızı sağlayarak buzulun gelecekteki davranışlarını tahmin etmemize ve küresel kıyı topluluklarını bekleyen tehlikeleri daha iyi analiz etmemize olanak tanıyacak.