Teknoloji Devlerinin 2026 Yapay Zeka Altyapısı Yatırımları 650 Milyar Dolara Ulaşıyor

Amazon, Microsoft, Meta ve Alphabet gibi ABD'li teknoloji sektörünün önde gelen oyuncuları, 2026 yılı için yapay zeka (YZ) altyapısına yönelik toplamda 650 milyar doları aşan bir sermaye harcaması taahhüdünde bulundu. Bu düzeydeki bir yatırım, bir önceki yıla göre yaklaşık yüzde 60'lık bir artışı temsil ediyor ve sektördeki hakimiyet mücadelesinin yoğunluğunu gösteriyor. Bu devasa sermaye çıkışı, büyük ölçüde yeni veri merkezlerinin inşasına, ileri düzey çiplerin tedarikine ve bu tesislerin operasyonel gereksinimlerinin karşılanmasına odaklanıyor.

Şirketlerin bütçe dağılımları incelendiğinde, Amazon'un yaklaşık 200 milyar dolar ayırdığı belirtilirken; Alphabet'in 175 ila 185 milyar dolar, Meta'nın 115 ila 135 milyar dolar ve Microsoft'un ise 105 ila 120 milyar dolar arasında bir harcama hedeflediği tahmin ediliyor. Bu sermaye akışı, yarı iletken endüstrisi üzerinde doğrudan bir etki yaratarak Nvidia ve TSMC gibi kilit üreticiler için genişleme dönemini tetikliyor. Nvidia CEO'su Jensen Huang, küresel YZ altyapısının trilyonlarca dolarlık yatırım gerektireceğini vurgularken, TSMC'nin önümüzdeki on yılda üretim kapasitesini yüzde 100'ün üzerinde artırması gerekeceğini belirtti. Bu durum, TSMC'nin ABD dahil olmak üzere Tayvan dışındaki küresel ayak izini genişletme stratejisini hızlandırmasına neden oluyor.

Bu ölçekteki sermaye harcamaları, piyasalarda 2000'li yılların Dot-com balonuna benzer bir spekülatif şişkinlik endişelerini gündeme getirdi. Özellikle Amazon'un bu yoğun harcamalar nedeniyle ilk çeyrek işletme geliri tahminlerini kaçırması, hisselerinde yüzde 10'a varan bir düşüşe yol açtı. Ancak analistler, günümüzdeki YZ şirketlerinin o dönemden farklı olarak önemli ölçüde kârlılığa ve ürün olgunluğuna sahip olduğunu belirtiyor. Aubrey Capital analistlerine göre, bu harcamaların önemli bir kısmı borç yerine işletme gelirlerinden finanse ediliyor ve Microsoft ile Alphabet'in bulut gelirleri çift haneli artış gösterirken, Meta'nın ana reklam işi yüzde 26 büyüdü.

Yatırım getirisi (ROI) zaman çizelgeleri yatırımcıların temel endişe kaynağı olmaya devam etse de, bazı araştırmalar YZ için harcanan her 1 dolar karşılığında ortalama 3,50 dolar getiri elde edildiğini ve sektör liderlerinin bu oranı sekiz katına çıkarabildiğini gösteriyor; bazı firmalar ilk faydaları 60 ila 90 gün gibi kısa bir sürede görmeye başlıyor. Öte yandan, bu yoğun çip talebi, GPU'ların yüksek enerji tüketimi nedeniyle veri merkezi mimarisinde sıvı soğutma gibi yeni sistemlerin benimsenmesini zorunlu kılıyor.

YZ ve veri merkezlerinin enerji talebi de önemli bir tartışma konusu. Uluslararası Enerji Ajansı'na (IEA) göre, YZ ve veri merkezleri on yılın en büyük yeni elektrik yüklerinden biri haline gelebilir. IEA, önümüzdeki beş yıl içinde ek talebin yarısının yenilenebilir kaynaklardan karşılanacağını, geri kalanının ise doğal gaz ve kömür gibi kaynaklara bağımlı kalacağını öngörüyor. Bu bağlamda, Donald Trump'ın Davos'ta YZ şirketlerinin kendi enerji santrallerini inşa etmesi gerektiği yönündeki yorumları, YZ'nin devasa enerji gereksinimleri olan endüstriyel bir kompleks olduğunun bir yansıması olarak değerlendirildi. Veri merkezi sektörünü inceleyen Soben raporları, YZ odaklı merkezlerin geleneksel merkezlere göre 2-3 kat daha fazla enerji tükettiğini belirtirken, Vertiv raporları ise artan işlem yoğunluğunun veri merkezlerini gigawatt ölçeğinde kurulmaya zorladığını ve bu durumun yerinde enerji üretimini ön plana çıkardığını gösteriyor.