Zełenski z optymizmem po rozmowach z USA o 20-punktowym planie pokojowym

W grudniu 2025 roku Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski wyraził zadowolenie z niedawnej rozmowy telefonicznej z amerykańskimi wysłannikami. Była to część trwających intensywnych działań dyplomatycznych mających na celu uregulowanie konfliktu z Rosją. Głowa państwa określiła ten dzień jako „intensywny” dla ukraińskiej dyplomacji, sygnalizując postępy, ale jednocześnie zaznaczając konieczność dalszej pracy nad „kwestiami drażliwymi”. Zełenski podkreślił, że Ukraina i amerykański zespół osiągnęli wspólne zrozumienie co do metod wdrażania zaproponowanych inicjatyw pokojowych.

Kluczowa postać w tym procesie negocjacyjnym, Roustem Umierow, który został mianowany Sekretarzem Rady Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony (RBNO) Ukrainy na mocy Dekretu nr 496/2025 z dnia 18 lipca 2025 roku, będzie kontynuował dialog ze stroną amerykańską. Warto przypomnieć, że do lipca 2025 roku Umierow pełnił funkcję Ministra Obrony Ukrainy i stał na czele ukraińskiej delegacji podczas wcześniejszych tur rozmów z Moskwą.

Ta runda dyskusji nastąpiła po tym, jak Zełenski ujawnił szczegóły zaktualizowanego 20-punktowego planu pokojowego. Dokument ten został uzgodniony z amerykańskimi i ukraińskimi wysłannikami tydzień wcześniej na Florydzie. Nowa wersja stanowi rewizję pierwotnego 28-punktowego projektu, który, jak wcześniej zauważono, zawierał warunki zbyt korzystne dla żądań Rosji sprzed lutego 2022 roku. Zaktualizowany dokument, określony przez Zełenskiego jako „podstawowy dokument kończący wojnę”, zawiera zapis o faktycznym zamrożeniu linii frontu. Oznacza to utrwalenie obecnych pozycji militarnych w obwodach donieckim, ługańskim, zaporoskim i chersońskim na dzień podpisania porozumienia.

Plan przewiduje również utworzenie „wolnych stref ekonomicznych” na obszarach wycofania wojsk, szczególnie na Donbasie. Jest to wariant kompromisowy, zaproponowany przez Stany Zjednoczone. Strefy te miałyby być zabezpieczone solidnymi gwarancjami bezpieczeństwa ze strony USA, państw NATO oraz krajów europejskich. Gwarancje te obejmowałyby mechanizm skoordynowanej odpowiedzi militarnej w przypadku ponownej rosyjskiej agresji. To pokazuje, że dyplomacja idzie naprzód, choć droga jest wyboista.

W październiku 2025 roku Ukraina pozytywnie przyjęła zmianę retoryki ze strony Prezydenta USA Donalda Trumpa, który wyrażał nadzieję na pełne przywrócenie integralności terytorialnej Ukrainy. Mimo tych postępów, nadal pozostają nierozwiązane kluczowe kwestie. Należą do nich zwłaszcza sprawa kontroli nad Zaporoską Elektrownią Jądrową oraz szczegóły dotyczące statusu Donbasu.

Moskwa potwierdziła, że analizuje propozycje, które przywiózł rosyjski wysłannik Kiriłł Dmitrijew po spotkaniach z amerykańskimi urzędnikami na Florydzie. Rzecznik Kremla, Dmitrij Pieskow, 24 grudnia potwierdził, że Dmitrijew przedstawił Prezydentowi wyniki konsultacji. W tle tych manewrów dyplomatycznych, sytuacja operacyjna na linii kontaktu pozostaje napięta. Według danych ISW z połowy grudnia 2025 roku, siły rosyjskie kontynuowały działania ofensywne w kierunku Kupiańska i odnotowały pewne sukcesy na kierunku sławiano-limanskim.

W ramach planu pokojowego dyskutuje się także o ograniczeniu liczebności Sił Zbrojnych Ukrainy do 800 tysięcy żołnierzy w czasie pokoju, przy zachowaniu bezatomowego statusu państwa. Ze strony rosyjskiej pojawiają się żądania gwarancji powstrzymania dalszej ekspansji NATO oraz utrzymania neutralności Ukrainy, nawet w przypadku jej integracji z Unią Europejską. Rosja domaga się również jasności co do zniesienia sankcji i losu zamrożonych aktywów. Porozumienie, jeśli zostanie przyjęte, będzie miało charakter prawnie wiążący i będzie nadzorowane przez Radę Pokoju, której przewodniczyć ma Prezydent Trump.