Venezuela mở cửa ngành dầu khí: Bước ngoặt lịch sử trong quan hệ với Hoa Kỳ

Vào thứ Năm, ngày 15 tháng 1 năm 2026, Quốc hội Venezuela đã đánh dấu một cột mốc quan trọng khi thông qua trong lần đọc đầu tiên dự luật cho phép tư nhân tham gia hoàn toàn vào lĩnh vực khai thác dầu mỏ. Quyết định này không chỉ là một sự thay đổi về mặt pháp lý mà còn là một bước chuyển mình chiến lược, phá vỡ sự kiểm soát độc quyền của nhà nước đối với nguồn tài nguyên thiên nhiên quý giá nhất của quốc gia này, vốn đã tồn tại trong nhiều thập kỷ qua.

Dự luật mới được thiết kế để tích hợp các cơ chế sản xuất linh hoạt, từng được thử nghiệm trong khuôn khổ luật "chống phong tỏa" năm 2020, trực tiếp vào Luật Hữu cơ về Hydrocarbon hiện hành. Mục tiêu hàng đầu của cuộc cải cách này là thiết lập một khung pháp lý minh bạch và ổn định nhằm thu hút cả nguồn vốn đầu tư trong nước lẫn quốc tế. Theo các báo cáo sơ bộ, những thay đổi này có thể kích hoạt dòng vốn đầu tư lên tới 32 tỷ USD, tập trung vào việc phát triển các mỏ dầu mới và nâng cấp hệ thống hạ tầng đang xuống cấp tại nhiều khu vực trọng điểm của đất nước.

Bối cảnh của cuộc cải cách lập pháp này gắn liền với sự cải thiện rõ rệt trong quan hệ ngoại giao giữa Caracas và Washington, sau một chiến dịch quân sự vào đầu tháng 1 năm 2026 dẫn đến việc bắt giữ ông Nicolás Maduro. Một chính quyền mới đã được thiết lập dưới sự lãnh đạo của Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez, người đã tuyên thệ nhậm chức vào ngày 5 tháng 1 năm 2026. Chính quyền của bà Rodríguez hiện đang tích cực tìm kiếm sự hỗ trợ tài chính quốc tế và nỗ lực bình thường hóa hoạt động xuất khẩu năng lượng. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cũng đã khẳng định sự sẵn sàng của Washington trong việc hợp tác với ban lãnh đạo hiện tại, dựa trên những quyết định chiến lược của họ đối với tương lai năng lượng quốc gia.

Những tín hiệu tích cực từ phía Hoa Kỳ đã được cụ thể hóa bằng các giao dịch thương mại thực tế. Washington đã xác nhận việc mua lô dầu thô đầu tiên trị giá 500 triệu USD từ chính quyền mới, nằm trong khuôn khổ một thỏa thuận năng lượng tổng thể trị giá 2 tỷ USD được ký kết hồi đầu tháng 1. Lô hàng đầu tiên này đã được bán cho tập đoàn thương mại Vitol. Đặc biệt, vào ngày 22 tháng 1 năm 2026, việc bổ nhiệm bà Laura F. Dogu làm Đại biện lâm thời tại Venezuela đã đánh dấu sự trở lại chính thức của phái đoàn ngoại giao Mỹ tại Caracas sau khi cơ quan này bị đóng cửa vào năm 2019.

Tuy nhiên, con đường phía trước vẫn còn nhiều thách thức khi các tập đoàn dầu khí tư nhân của Mỹ vẫn giữ thái độ thận trọng. Việc khai thác tại Vành đai Orinoco, nơi chứa phần lớn trữ lượng dầu nặng, đòi hỏi công nghệ phức tạp, thời gian dài và cam kết đầu tư ban đầu rất lớn. Trái ngược với sự dè dặt đó, tập đoàn dịch vụ dầu khí Halliburton đã bày tỏ sự sẵn sàng tái khởi động các hoạt động tại đây ngay lập tức. CEO Jeff Miller cho biết công ty có thể bắt đầu triển khai sản xuất chỉ trong vài tuần sau khi có giấy phép chính thức từ chính phủ Mỹ, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết phải hiện đại hóa các cơ sở hạ tầng vốn đã có tuổi đời hơn 50 năm.

Với việc sở hữu tới 19,4% trữ lượng dầu mỏ đã được chứng minh của toàn cầu, tương đương khoảng 303 tỷ thùng, Venezuela đang nỗ lực khôi phục vị thế cường quốc năng lượng của mình trên trường quốc tế. Mục tiêu tăng sản lượng khai thác thêm 15% trong năm 2026 không chỉ là một con số thống kê, mà là một phần trong chiến lược tổng thể nhằm biến ngành dầu khí thành nguồn thu ngân sách then chốt để tái thiết đất nước. Sự kết hợp giữa cải cách luật pháp và bình thường hóa quan hệ quốc tế đang mở ra một chương mới đầy hứa hẹn cho nền kinh tế Venezuela.