Trwałość Atomów a Przemijanie Życia: Analiza Materii i Organizacji

W kontekście rozważań o nieśmiertelności, uwaga często skupia się na kosmicznych bezkresach lub molekularnym składzie ludzkiego ciała. Uderzający fakt naukowy wskazuje, że niemal wszystkie atomy tworzące organizmy żywe powstały około 13,8 miliarda lat temu i prawdopodobnie przetrwają ludzkość jako gatunek. Standardowy model kosmologiczny, wsparty dokładniejszymi danymi z misji Planck z 2013 roku, szacuje wiek Wszechświata na 13,799 ± 0,021 miliarda lat. Te fundamentalne składniki materii są wytwarzane w procesach, które nadają im niemal niezniszczalny charakter, co jest zgodne z zasadą zachowania masy, zgodnie z którą materia nie jest tworzona ani niszczona.

Wszechświat generuje struktury atomowe o niezwykłej trwałości, jednak nie tworzy istot nieśmiertelnych. Na przykład, atomy wodoru obecne w ludzkiej krwi pozostaną atomami wodoru na długo po zniknięciu Ziemi, co wynika z fundamentalnych praw fizyki. Kluczowa zagadka koncentruje się zatem na pytaniu, dlaczego życie, złożone z tych trwałych składników, nie jest z natury nieśmiertelne. Nauka sugeruje, że życie nie jest tożsame z materią samą w sobie, lecz stanowi wysoce specyficzną organizację tej materii.

Istnienie istot żywych opiera się na wysoce nieprawdopodobnym układzie atomów, który potrafi podtrzymywać samoreplikujące się cząsteczki, systemy naprawcze oraz aktywny metabolizm. Ta delikatna architektura wymaga nieustannego dopływu energii, aby przeciwstawić się naturalnej tendencji Wszechświata do wzrostu nieporządku, czyli entropii. Astrobiolog Betül Kaçar z University of Wisconsin-Madison, kierująca centrum badawczym NASA, precyzuje, że "życie to chemia, która ma pamięć". Kiedy przepływ energii zostaje przerwany, wzorzec organizacyjny ulega degradacji; to konfiguracja, a nie pierwotny materiał, ulega zniszczeniu. Śmiertelność dotyczy tożsamości i wzoru, a nie materii budulcowej.

Zgodnie z Drugą Zasadą Termodynamiki, każdy transfer energii zwiększa entropię Wszechświata, a procesy biologiczne, choć lokalnie tworzą porządek, muszą to równoważyć globalnym wzrostem nieuporządkowania. Ostateczny paradoks polega na tym, że to właśnie materia, która jest kosmicznie stara, zyskała zdolność do refleksji nad własnym przemijaniem. Te pradawne atomy, poprzez zbieg okoliczności, uformowały strukturę zdolną do zadawania pytań o naturę śmierci. Badania nad pochodzeniem życia, prowadzone przez naukowców takich jak dr Kaçar, koncentrują się na odtworzeniu starożytnej funkcjonalności białek w kontekście zmian planetarnych.

Większość komórek w ludzkim ciele, szacowana na około 98%, jest regularnie zastępowana, jednak pewne komórki, jak te w korze mózgowej czy soczewki oka, pozostają z nami przez całe życie, niosąc te same atomy od momentu ich powstania. To atomy w DNA tych niezmiennych komórek stanowią najbardziej trwały element fizycznej tożsamości, choć i one podlegają wymianie izotopów. Koncepcja ta kontrastuje z historycznymi poglądami, gdzie do początku XX wieku dominowała teoria stanu stacjonarnego. Obserwacje Edwina Hubble'a z 1929 roku dostarczyły pierwszych przesłanek o skończonym wieku Kosmosu. W kontekście tej kosmicznej skali czasowej, ludzkie życie jest zaledwie mgnieniem, ale to w tym mgnieniu atomy te zyskały zdolność do samoświadomości i kontemplowania wieczności materii oraz ulotności formy.