Nhà trẻ địa nhiệt: cách loài cá đuối sử dụng núi lửa để bảo vệ con non

Ở độ sâu một cây số rưỡi ngoài khơi British Columbia, thiên nhiên đã triển khai một dự án kỹ thuật quy mô lớn. Chuyến thám hiểm của Bộ Thủy sản và Đại dương Canada (DFO) đã phát hiện một cụm trứng khổng lồ của loài cá đuối trắng Thái Bình Dương (Bathyraja spinosissima) trên đỉnh núi lửa dưới lòng đại dương Tuzo Wilson. Đây không chỉ là một ổ trứng ngẫu nhiên. Đây là "vườn ươm" dưới biển sâu lớn nhất mà khoa học từng biết đến.

Cá đuối trắng Thái Bình Dương là cư dân của bóng tối và cái lạnh khắc nghiệt. Thông thường, chúng đẻ trứng ở độ sâu lên đến 3000 mét, nơi nhiệt độ nước chỉ nhỉnh hơn mức đóng băng một chút. Trong điều kiện như vậy, quá trình trao đổi chất chậm lại đến mức sự phát triển của phôi thai có thể kéo dài tới năm năm. Làm thế nào một loài có con non không có khả năng tự vệ trong thời gian dài như vậy có thể tồn tại?

Câu trả lời đã được tìm thấy trên các sườn núi Tuzo Wilson. Các nhà nghiên cứu sử dụng thiết bị lặn sâu đã ghi lại cách loài cá đuối tận dụng nhiệt địa nhiệt. Núi lửa liên tục phun ra các dòng nước ấm, giàu khoáng chất. Nhiệt độ ở đây cao hơn đáng kể so với môi trường xung quanh. Loài cá đuối đã cố tình đẻ những chiếc kén da thuộc, có hình dạng giống như những chiếc gối nhỏ chắc chắn, chính tại những khu vực này.

Nhà sinh vật học Cherisse Du Preez lưu ý rằng việc "sưởi ấm" tự nhiên như vậy có thể rút ngắn thời gian ấp trứng xuống còn một nửa. Trong một thế giới mà mỗi ngày dư thừa trong vỏ trứng đều làm tăng nguy cơ trở thành bữa trưa của ai đó, thì đây là một lợi thế mang tính quyết định.

Quy mô của nó thật thú vị. Các sườn núi thực sự được bao phủ bởi các lớp trứng. Theo các ước tính khác nhau, có từ vài trăm nghìn đến một triệu cá thể đang trưởng thành cùng lúc tại đây. Tại sao điều này lại quan trọng đối với chúng ta? Chúng ta vốn quen coi các núi lửa dưới biển sâu là vùng hủy diệt hoặc những ốc đảo hiếm hoi cho vi khuẩn. Hóa ra, chúng là những nút thắt quan trọng cho việc tái sản xuất của các loài săn mồi lớn trên biển.

Việc bảo vệ những nơi như vậy không phải là vấn đề của hoạt động bảo vệ môi trường, mà là nhiệm vụ duy trì sự cân bằng của đại dương. Nếu một điểm nóng cung cấp nguồn sống cho quần thể cá đuối trong hàng ngàn km xung quanh, thì hệ thống này dễ bị tổn thương đến mức nào? Hiện tại, chúng ta mới chỉ bắt đầu hiểu cách nhiệt lượng từ lòng đất nuôi dưỡng sự sống trong khoảng không băng giá của đáy đại dương.

Khám phá này mang lại hy vọng rằng đại dương có nhiều cơ chế tự phục hồi hơn chúng ta vẫn thường nghĩ.