Dünya Bankası Nepal'in Hava Kalitesi Projesi İçin Kredi Onayladı

Dünya Bankası İcra Direktörler Kurulu, Nepal'in Temiz Hava ve Refah Projesi'ne destek olmak amacıyla 500 milyon ABD Doları tutarında bir krediyi 27 Mart 2024 tarihinde resmen onayladı. Bu finansal destek, ülkenin enerji ve ulaştırma sektörlerindeki politika reformları aracılığıyla hava kirliliğini, özellikle de ince partikül madde (PM2.5) emisyonlarını azaltmayı hedeflemektedir. Projenin temel amacı, ekonomik büyümeyi çevresel sürdürülebilirlikle uyumlu hale getirerek temiz ve dayanıklı bir ekonomik dönüşümün zeminini oluşturmaktır.

Proje, Uluslararası Kalkınma Birliği (IDA) ile Birleşik Krallık'ın Dışişleri, Milletler Topluluğu ve Kalkınma Ofisi (FCDO) ve İsviçre Kalkınma ve İşbirliği Ajansı (SDC) gibi uluslararası ortakların eş finansman katkılarıyla toplamda 500 milyon dolarlık bir hacme ulaşmaktadır. Bu çok taraflı işbirliği, Nepal'deki hava kalitesi sorunlarının ciddiyetinin uluslararası düzeyde kabul gördüğünü göstermektedir. SDC, Nepal'in federal yapısına benzerliği nedeniyle uzmanlığını paylaşarak merkezi, eyalet ve yerel yönetim düzeylerinde kapsayıcı ve sürdürülebilir ekonomik büyüme için elverişli bir ortam yaratılmasına destek olmaktadır.

Dünya Bankası'nın Maldivler, Nepal ve Sri Lanka Ülke Direktörü David Sislen, hava kirliliğinin sadece bir halk sağlığı krizi değil, aynı zamanda Nepal için önemli bir ekonomik yük teşkil ettiğini belirtti. Sislen'e göre, hava kirliliği nedeniyle yaşanan sağlık harcamaları ve işgücü verimliliği kaybı, ülkenin yıllık Gayri Safi Yurulakhası'nın (GSYİH) %6'sından fazlasına mal olmaktadır. Bu projenin, Nepal'deki işletmelerin daha temiz ve verimli teknolojileri benimsemelerine yardımcı olarak milyonlarca insanı zararlı kirlilikten koruması ve aynı zamanda işletme maliyetlerini düşürüp rekabet gücünü artırması öngörülmektedir.

Projenin odak noktası, hava kirliliğinin halk sağlığı üzerinde en ciddi riskleri oluşturduğu Katmandu Vadisi, Terai ve çevredeki tepelik bölgelerdir. Sanayi emisyonlarının önümüzdeki yıllarda hava kirliliğinin en büyük kaynağı olması beklentisiyle, proje temiz üretim teknolojilerinin aciliyetini öne çıkarmaktadır. Proje kapsamında, temiz teknoloji finansmanı, teşvikler ve teknik yardım kombinasyonu ile yaklaşık 400 sanayi ve ticari işletmenin elektrikli kazan/fırınlar, modern biyokütle kazanları veya gelişmiş emisyon kontrol teknolojilerini benimsemesi desteklenecektir.

Dünya Bankası Kıdemli Çevre Ekonomisti Martin Heger, Nepal'de temiz teknoloji benimsemesinin yüksek başlangıç yatırım maliyetleri ve uzun vadeli finansmana erişimin kısıtlı olması nedeniyle sınırlı kaldığını ifade etti. Bu girişim, uzun vadeli finansman ve hedeflenen sermaye teşviklerini uygulamalı teknik destekle birleştirerek bu engelleri aşmayı amaçlamaktadır. Ayrıca, proje hava kalitesi izleme, yönetişim ve uygulama sistemlerinin güçlendirilmesini de kapsamaktadır. Bu finansman, Dünya Bankası'nın bölgesel hava kalitesi yönetim programının kritik bir parçasını oluşturmakta ve İndus-Ganj Ovası ile Himalayalar'ın eteklerindeki kritik hava kirliliği sıcak noktalarına odaklanmaktadır.

Projenin uygulanması sırasında, eski kazan ve fırınların daha kaynak verimli temiz teknolojilerle değiştirilmesi, toz, su ve gürültü kirliliği gibi geçici çevresel etkiler yaratma riski taşıyan küçük ölçekli inşaat işlerini içerecektir. Proje, bu tür potansiyel riskleri yönetmek için eski ekipmanların tehlikeli maddeler açısından incelenmesini de kapsayacaktır. Bu yapısal yaklaşım, sadece kirlilikle mücadeleyi değil, aynı zamanda Nepal'in on yıllık Yeşil, Dayanıklı ve Kapsayıcı Kalkınma (GRID) gündemini desteklemeyi de amaçlamaktadır.