NASA, SLS Roketindeki Helyum Arızası Nedeniyle Artemis II İnsanlı Ay Görevini Erteledi

Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Boeing tarafından titizlikle geliştirilen devasa Uzay Fırlatma Sistemi (SLS) roketini, fırlatma rampasından ayırarak Araç Montaj Binası'na (VAB) geri taşıma işlemlerini resmen başlattı. Bu kritik karar, 21 Şubat 2026 Cumartesi günü gerçekleştirilen kontroller sırasında ortaya çıkan ve roketin üst aşaması olan Ara Kriyojenik Tahrik Ünitesi'ndeki (ICPS) helyum akışının aniden kesilmesiyle ilgili teknik bir arıza sonucunda alındı. Mühendisler, sistemdeki bu beklenmedik tıkanıklığın uçuş güvenliğini tehlikeye atabileceği konusunda fikir birliğine vardı.

NASA yetkilileri tarafından yapılan resmi açıklamada, roketin hangara geri çekilmesinin, 6 Mart 2026 tarihinde açılması beklenen fırlatma penceresini kullanma ihtimalini neredeyse imkansız hale getirdiği vurgulandı. Görevin komutanı Reid Wiseman, pilot Victor Glover, görev uzmanı Christina Koch ve Kanada Uzay Ajansı'ndan Jeremy Hansen'den oluşan dört kişilik deneyimli mürettebat, Cuma gecesi itibarıyla zorunlu iki haftalık karantina sürecine girmişti. Fırlatma takvimindeki bu ani kayma, astronotların hazırlık süreçlerini ve görev lojistiğini de ciddi şekilde etkilemiş durumda.

Roket motorlarının temizlenmesi ve yakıt tanklarındaki sıvı hidrojen (LH2) ile sıvı oksijen (LOX) dengesinin korunması için kritik bir rol oynayan helyum sistemindeki bu yeni arıza, geçmişteki teknik sorunlardan tamamen farklı bir noktada duruyor. Hatırlanacağı üzere, 2 Şubat 2026'daki ilk "ıslak" prova (WDR) sırasında sıvı hidrojen sızıntıları tespit edilmiş, ancak 19 Şubat'ta tekrarlanan testler başarıyla sonuçlanmıştı. NASA Yöneticisi Jared Isaacman, teknik ekiplerin şu anda hatalı bir son filtre, bir çek valf mekanizması arızası veya yer destek üniteleri ile roket arasındaki hızlı bağlantı (QD) arayüzündeki olası bir uyumsuzluk üzerinde yoğunlaştığını ifade etti.

Yaklaşık 98 metre (322 fit) yüksekliğindeki bu devasa mühendislik harikasının VAB'a geri taşınması, arızanın kaynağına doğrudan erişim sağlanması ve gerekli parçaların değiştirilmesi için en güvenli yol olarak görülüyor. Uzmanlar, LC-39B fırlatma kompleksinde yerinde müdahale seçeneklerini hala masada tutsa da, Mart ayı için belirlenen 6-9 Mart ve 11 Mart tarihlerini kapsayan fırlatma fırsatının kaçırılmasına kesin gözüyle bakılıyor. Bu durumda, bir sonraki uygun fırlatma penceresinin Nisan 2026 başında açılması ve 1, 3-6 ile 30 Nisan tarihlerinin hedeflenmesi bekleniyor.

Artemis II misyonu, insanlığın 1972 yılındaki Apollo 17'den bu yana alçak Dünya yörüngesinin dışına çıkacağı ilk insanlı yolculuk olması bakımından tarihi bir öneme sahip. Ay'ın etrafında gerçekleştirilecek 10 günlük bu kritik uçuş, gelecekteki Ay inişleri için gerekli olan tüm yaşam destek ve navigasyon sistemlerini en zorlu koşullarda test edecek. NASA, bünyesinde ilk siyahi astronot (Glover), ilk kadın astronot (Koch) ve ilk Kanadalı astronot (Hansen) gibi öncü isimleri barındıran mürettebatın güvenliğini her şeyin üzerinde tutuyor. Bu gecikme, Ay'da kalıcı bir üs kurmayı ve 2028'deki Artemis III inişine zemin hazırlamayı amaçlayan geniş vizyonun bir parçası olarak değerlendiriliyor.