Kilauea'nın Yıl Boyunca Süren Bölümsel Patlama Dizisi 39. Olayla Sona Erdi

Kīlauea volkanının zirvesinde bir yıldır devam eden bölümsel püskürme serüveni, 24 Aralık 2025 tarihinde, Halemaʻumaʻu krateri içindeki 39. Bölümün ani durmasıyla resmen sonlandı. Hawai Volkan Gözlemevi (HVO) tarafından doğrulanan bilgilere göre, bu son belgelenen olay 23 Aralık 2025 akşamı başlamış ve 24'ünün sabah 02:13'üne kadar yaklaşık 5,9 saat sürmüştü.

Patlamanın sona erdiğinin ilk işareti, kuzey bacasındaki aktivitenin yaklaşık 02:00 sularında durması oldu; bunu kısa bir süre sonra güney bacası takip etti. Bu durma, sismik titreşim yoğunluğunda belirgin bir düşüşle ve zirve bölgesindeki alçalmanın (deflasyon) hızla şişmeye (enflasyon) dönüştüğü bir geçişle eş zamanlı gerçekleşti. Dizinin kendisi, tam bir yıl önce, 23 Aralık 2024'te başlamıştı. Bu dönem, bir ila üç hafta arasında değişen patlamalar arası duraklamalarla ayrılan, tekrarlanan ve yoğun lav fışkırma bölümlerinden oluşuyordu. Kīlauea için bu aktivite tarzı oldukça nadirdir; neredeyse 40 yıldır gözlemlenmemişti ve yalnızca 1959 Kīlauea Iki olayı da dahil olmak üzere daha önce yalnızca üç kez kayıt altına alınmıştı.

39. Bölüm, güney bacasından kaynaklanan ve zirve yükseklikleri 1.400 fit (420 metre) seviyesine ulaşan dramatik lav fışkırmalarına sahne oldu. Aynı esnada, kuzey bacasındaki fışkırmalar 23 Aralık akşamı saat 21:30 civarında 1.000 fitin (280 metre) biraz altına kadar yükseldi. Bu 39. fışkırma olayı, tahmini olarak 13 milyon fit küp, yani 10 milyon metreküp erimiş malzeme üretti. Ortalama kümülatif püskürme oranı ise saniyede 250 fit küpün üzerindeydi. Ortaya çıkan lav akıntıları, Kīlauea kalderası içindeki Kaluapele'de yer alan Halemaʻumaʻu krateri tabanının yaklaşık %60 ila %70'ini kapladı.

Bu bir yıl süren evren boyunca, ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS), Volkan Uyarı Seviyesini GÖZETİM (WATCH) seviyesinde tutarken, Havacılık Renk Kodu sürekli olarak TURUNCU olarak belirlendi. Bu durum, tüm mevcut faaliyetlerin Hawai Volkanları Ulusal Parkı içindeki zirve kalderasıyla sınırlı kaldığını gösteriyordu. Bu yüksek fışkırma olayları sırasında ortaya çıkan tehlikeler arasında Pele'nin saçı ve tefra (volkanik kül) birikimi bulunuyordu; ancak malzemenin çoğu, bacaların güneybatısındaki kapalı park alanlarına düştü. Uēkahuna eğimölçeri (UWD), bu bölüm sırasında yaklaşık 26,3 mikroradyan alçalma eğimi kaydetti; bu metrik, HVO bilim insanları tarafından yeraltı magma hareketlerini izlerken yakından takip edilen önemli bir göstergeydi.

23 Aralık 2024'ten 24 Aralık 2025'e kadar süren tüm bu dizi, zirve manzarasını önemli ölçüde yeniden şekillendirdi. Bu değişimler arasında, kuzeybatı kenarında 42 metre yüksekliğinde yeni bir Puʻu (tepe) oluşumu ve kaldera tabanının toplamda 223 fit (68 metre) yükselmesi yer alıyor. Patlama durmuş olsa da, HVO, krater tabanındaki artık lav akıntılarının, olayın takip eden günlerde soğuyup katılaşırken yavaş hareket veya kızıllık göstermeye devam edebileceğini belirtti. Volkanın bu sürekli faaliyeti, Kīlauea'nın Hawai-İmparator denizaltı sırası üzerinde yer alan dünyanın en aktif volkanlarından biri olma statüsünü bir kez daha kanıtladı.