EU-lidstaten en leden van het Europees Parlement zijn tot een voorlopig akkoord gekomen over afgezwakte regels voor het reguleren van kunstmatige intelligentie. Het document verbiedt specifieke soorten AI-systemen en stelt eisen aan hoogrisicomodellen, al zijn verschillende strikte bepalingen uit de oorspronkelijke voorstellen versoepeld.
In het akkoord blijft het verbod op het gebruik van AI voor grootschalige biometrische identificatie in de openbare ruimte van kracht, behalve bij terrorismedreiging of de opsporing van criminelen. Tegelijkertijd zijn er verplichtingen ingevoerd voor het labelen van door AI gegenereerde content en gelden er transparantie-eisen voor algemene AI-systemen, zoals grote taalmodellen.
Na maanden van onderhandelen is er een compromis bereikt tussen de lidstaten en het parlement. Terwijl Frankrijk, Duitsland en Italië aandrongen op mildere formuleringen ter bescherming van hun nationale techbedrijven, pleitten andere landen juist voor strengere beperkingen. De definitieve tekst delegeert een deel van het toezicht naar nationale autoriteiten.
De overeenkomst heeft directe gevolgen voor de technologische samenwerking tussen de EU en derde landen. Bedrijven uit de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en China die AI-oplossingen op de Europese markt aanbieden, zullen moeten voldoen aan nieuwe eisen voor transparantie en risicobeoordeling. Dit werpt extra handelsbarrières op en zou de ontwikkeling van soortgelijke regelgeving in andere rechtsgebieden kunnen versnellen.
In de komende maanden wordt de tekst door juridische diensten verfijnd en voorgelegd voor een definitieve stemming in het Europees Parlement en de Raad van de EU. De volledige inwerkingtreding van de regels wordt niet voor 2026 verwacht, waarbij er een overgangsperiode geldt voor bestaande systemen. De lidstaten zijn inmiddels begonnen met het inrichten van nationale toezichthouders om de naleving te controleren.
Hiermee voert de EU voor het eerst een veelomvattende AI-regulering in die gevaarlijke praktijken beperkt en ruimte laat voor technologische innovatie, maar tegelijkertijd een aanzienlijk deel van de verantwoordelijkheid bij nationale overheden en importeurs legt.
