Tàu Vận Tải Nhật Bản HTV-X1 Tách Khỏi ISS, Bắt Đầu Thử Nghiệm Công Nghệ

Phương tiện vận chuyển hàng hóa không người lái thế hệ mới của Nhật Bản, HTV-X1, đã hoàn tất nhiệm vụ tiếp tế và thực hiện thao tác tách khỏi Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) vào rạng sáng Thứ Sáu, ngày 6 tháng 3 năm 2026, lúc 4:23 giờ chuẩn Nhật Bản (JST). Quá trình tách rời hoàn toàn khỏi trạm đã diễn ra thành công vào ngày 7 tháng 3 năm 2026, lúc 2:00 giờ JST, dưới sự giám sát của Trung tâm Điều khiển Nhiệm vụ thuộc Cơ quan Thám hiểm Hàng không Vũ trụ Nhật Bản (JAXA). Việc tách rời bao gồm việc cắt đứt các dây kết nối với cánh tay robot của ISS, chính thức mở ra giai đoạn thử nghiệm công nghệ kéo dài khoảng ba tháng trên quỹ đạo.

HTV-X1 là phiên bản kế nhiệm của dòng tàu vận tải 'Kounotori' (HTV) trước đây, vốn hoạt động từ năm 2009 đến năm 2020. Tàu được phóng lên quỹ đạo vào tháng 10 năm 2025 bằng tên lửa H3 số 7. Với chiều dài 8 mét và đường kính 4,4 mét, HTV-X1 có khả năng chuyên chở hàng hóa lớn hơn khoảng 1,5 lần so với phiên bản tiền nhiệm, có thể mang theo hơn 5,8 tấn hàng hóa lên quỹ đạo Trái Đất tầm thấp. Trong giai đoạn neo đậu tại ISS, Phi hành gia Akihiko Hoshide đã vận hành cánh tay robot Canadarm2 để tiếp nhận phương tiện này. Sự hợp tác đa quốc gia được thể hiện qua việc sử dụng Canadarm2 do Cơ quan Vũ trụ Canada (CSA) cung cấp, củng cố mối quan hệ đối tác giữa JAXA, NASA và CSA trong các hoạt động quỹ đạo.

Trong giai đoạn thử nghiệm trên quỹ đạo sắp tới, HTV-X1 dự kiến sẽ tăng độ cao lên khoảng 500 kilômét để tiến hành một loạt các bài kiểm tra công nghệ quan trọng. Các thử nghiệm này bao gồm 'H-SSOD' (triển khai các vệ tinh siêu nhỏ), 'Mt. FUJI' (trình diễn các thiết bị xác định vị trí và điều khiển tư thế trên quỹ đạo), và 'DELIGHT' (triển khai một ăng-ten phẳng siêu nhẹ). Những khả năng này được thiết kế nhằm thúc đẩy các tiến bộ trong các sứ mệnh khám phá không gian tương lai, bao gồm cả công nghệ loại bỏ rác thải không gian và kéo dài tuổi thọ hoạt động của vệ tinh.

Thiết kế của HTV-X1 còn bao gồm khả năng duy trì hoạt động trên quỹ đạo tối đa khoảng 1,5 năm, đóng vai trò như một nền tảng thử nghiệm không gian linh hoạt, có thể vận chuyển các mẫu thí nghiệm cần bảo quản lạnh, một cải tiến so với dòng Kounotori trước đây. Sự chuyển đổi từ một phương tiện tiếp tế đơn thuần sang một nền tảng thí nghiệm đa năng cho thấy sự dịch chuyển chiến lược trong chiến lược không gian của Nhật Bản, tập trung vào việc phát triển các dịch vụ bảo trì và sử dụng cơ sở hạ tầng trên quỹ đạo. Sau khi hoàn tất các bài trình diễn công nghệ, theo kế hoạch, tàu HTV-X1 sẽ tiến hành tái nhập khí quyển và tự hủy cháy trong vài tháng tiếp theo.