Japoński Statek HTV-X1 Odłącza się od ISS, Rozpoczynając Kluczową Fazę Testów Technologicznych

Japoński statek towarowy nowej generacji, HTV-X1, pomyślnie zakończył swoją misję zaopatrzeniową i rozpoczął kluczową fazę testów technologicznych po odłączeniu od Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). Ostateczna separacja od stacji orbitalnej nastąpiła 7 marca 2026 roku o godzinie 2:00 czasu JST, po wcześniejszym uwolnieniu pojazdu z ramienia robotycznego stacji w piątek, 6 marca 2026 roku o godzinie 4:23 czasu JST. Wydarzenie to oznacza strategiczne przejście dla JAXA (Japońskiej Agencji Eksploracji Aerokosmicznej) od transportu do aktywnego eksperymentowania na orbicie. Statek ten wystartował 26 października 2025 roku z Kompleksu Startowego Yoshinobu na pokładzie siódmego lotu rakiety H3, dostarczając na ISS w październiku 2025 roku zaopatrzenie.

HTV-X, następca pojazdu H-II Transfer Vehicle (HTV) „Kounotori”, który był w służbie od 2009 do 2020 roku, został zaprojektowany jako pojazd „podwójnego zastosowania”, zdolny do transportu i przeprowadzania eksperymentów na orbicie. W trakcie tej inauguracyjnej misji, HTV-X1 dostarczył około 4080 kilogramów zapasów, badań naukowych i sprzętu dla NASA oraz partnerów międzynarodowych. Nowy statek, budowany przez Mitsubishi Heavy Industries, może transportować ładunki wymagające zasilania, takie jak lodówki laboratoryjne, co rozszerza możliwości dla wrażliwych próbek. Ponadto, nowy projekt oferuje większą elastyczność logistyczną, umożliwiając załadunek ładunków nawet 24 godziny przed startem, w porównaniu do 80 godzin dla KOUNOTORI.

Po opuszczeniu ISS, HTV-X1 przejdzie do trwającej około trzech miesięcy fazy demonstracji technologicznej, podczas której jego orbita zostanie podniesiona o około 500 kilometrów w celu przeprowadzenia serii zaawansowanych testów. Kluczowe eksperymenty obejmują „H-SSOD”, mający na celu demonstrację zdolności do deorbitowania mikrosatelitów z wyższej orbity; „Mt. FUJI”, eksperyment demonstrujący pomiar odległości za pomocą lasera do kontroli położenia; oraz „DELIGHT”, testujący rozkładaną lekką antenę płaską. Mitsubishi Heavy Industries podkreśla, że statek może oferować możliwości demonstracji na orbicie do 1,5 roku po opuszczeniu ISS. Operacje te są ściśle monitorowane z Centrum Kontroli Misji JAXA w Tsukubie.

Misja ta ma fundamentalne znaczenie dla przyszłych japońskich ambicji kosmicznych, w tym dla rozwoju technologii usuwania kosmicznych śmieci oraz przedłużania żywotności satelitów. W szerszym kontekście, JAXA rozważa wykorzystanie ewolucyjnej wersji HTV-X, nazwanej HTV-XG, do transportu ładunków do przyszłej stacji Lunar Gateway w ramach programu Artemis, co świadczy o zaangażowaniu Japonii w eksplorację poza niską orbitę okołoziemską. W przeciwieństwie do pojazdu SpaceX Dragon, HTV-X1 jest zaprojektowany do kontrolowanego wejścia w atmosferę i spalenia się po zakończeniu wszystkich demonstracji, co nastąpi za kilka miesięcy.