Đặc Điểm Tính Cách Tích Cực Tiềm Ẩn Nguy Cơ Lo Âu Theo Góc Nhìn Tâm Lý Học

Các nghiên cứu chuyên sâu trong lĩnh vực tâm lý học đã chỉ ra một thực tế đáng lưu tâm: những biểu hiện lo âu và căng thẳng thường ẩn mình một cách tinh vi, được che đậy bởi những phẩm chất được xã hội đánh giá cao như lòng tốt và tinh thần trách nhiệm cao độ. Hiện tượng này đòi hỏi sự quan sát có ý thức và phương pháp quản lý chủ động để nhận diện và xử lý. Nhà tâm lý học Ángela Fernández đã xác định ba đặc điểm tính cách cụ thể thường xuất hiện ở những cá nhân đang phải vật lộn với chứng lo âu, nhấn mạnh rằng việc nhận biết các khuôn mẫu này là bước đầu tiên quan trọng trong việc quản lý sức khỏe tâm thần.

Một trong những đặc điểm nổi bật là Yêu cầu bản thân quá mức, thường biểu hiện dưới dạng chủ nghĩa hoàn hảo. Đặc điểm này có thể bắt nguồn từ việc gắn kết sự công nhận với thành tích từ thời thơ ấu, biến động lực thành gánh nặng hàng ngày. Các chuyên gia gợi ý rằng việc rèn luyện tính linh hoạt và chấp nhận sai sót là biện pháp đối phó hiệu quả với sự tự phê bình mang tính hủy hoại này. Đặc điểm thứ hai là Lòng tốt quá mức, nơi việc ưu tiên nhu cầu của người khác một cách thái quá dẫn đến khó khăn trong việc thiết lập ranh giới cá nhân và gây ra tình trạng quá tải cảm xúc. Việc học cách từ chối mà không cảm thấy tội lỗi là yếu tố then chốt để duy trì sự cân bằng cảm xúc.

Thứ ba là Tính dễ bị kích động cảm xúc (Neuroticism), mô tả những người trải nghiệm cảm xúc tiêu cực một cách mãnh liệt và phản ứng mạnh mẽ trước những trở ngại nhỏ nhặt. Những cá nhân có mức độ thần kinh cao có thể có sự thay đổi trong dẫn truyền thần kinh so với người bình thường, và các chất kích thích có thể làm tăng nồng độ chất dẫn truyền thần kinh, tương tự như triệu chứng tâm thần phân liệt dương tính. Việc vun trồng các thói quen làm dịu tâm trí và lòng tự trắc ẩn giúp quản lý hệ thần kinh nhạy cảm này. Nghiên cứu cho thấy những người theo chủ nghĩa hoàn hảo có xu hướng căng thẳng hơn trong các tình huống áp lực, với nồng độ cortisol trong nước bọt tăng cao hơn trong các bài kiểm tra căng thẳng giả định, cho thấy sự phản ứng sinh lý khác biệt.

Việc nhận diện những khuôn mẫu này là điều cần thiết cho việc quản lý sức khỏe tâm thần hiệu quả, chuyển trọng tâm vượt ra ngoài các nguyên nhân thuần túy về cảm xúc hoặc sinh học gây ra sự đau khổ. Sự che giấu các vấn đề sức khỏe tâm thần, đôi khi vì sợ hãi mất đi kế sinh nhai, là một thực tế đáng lo ngại, như trường hợp của các phi công thương mại ở Mỹ và Canada đã ngần ngại tiết lộ tình trạng của mình. Áp lực nghề nghiệp có thể là yếu tố làm trầm trọng thêm tình trạng sức khỏe tâm thần, buộc một số người phải che giấu sự suy sụp của mình.

Để đối phó với lo âu, các phương pháp tiếp cận đa dạng đã được đề xuất, từ việc sắp xếp cuộc sống khoa học, tập thể dục thường xuyên, đến việc học cách nói “không” và biết hài lòng với những gì mình đạt được. Khoảng 20 đến 60% người đã từng bị stress, và việc quản lý cảm xúc thông qua các phương pháp như thiền định hoặc thực hành chánh niệm cũng được khuyến nghị để đạt được sự bình yên trong tâm trí. Sự mất cân bằng cảm xúc, biểu hiện qua sự thay đổi tâm trạng thất thường, có thể là dấu hiệu của rối loạn cảm xúc, và việc điều trị thường bao gồm cả thuốc men lẫn liệu pháp tâm lý. Nhận thức rằng 90% những điều chúng ta lo lắng sẽ không thành hiện thực là một bài học quan trọng để giải phóng bản thân khỏi những lo lắng không cần thiết và tập trung vào khoảnh khắc hiện tại, hướng tới sự bình tĩnh và tích cực hơn trong cuộc sống.