BM Genel Kurulu, Rusya'nın İşgal Ettiği Ukrayna Topraklarında İnsan Hakları İhlallerini Kınayan 2025 Kararını Kabul Etti

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 18 Aralık 2025 Perşembe günü, Rusya tarafından geçici olarak işgal edilen Ukrayna topraklarındaki insan hakları durumuna ilişkin güncellenmiş yıllık karar tasarısını onayladı. Bu diplomatik adım, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırganlığını kınarken, Ukrayna'nın uluslararası kabul görmüş sınırlar içerisindeki egemenliğini ve toprak bütünlüğünü bir kez daha teyit etti.

Onaylanan karar metni, işgalci güçlerin derhal saldırganlığı durdurmasını ve tüm birliklerini Ukrayna topraklarından çekmesini talep ediyor. Bu, Ukrayna'nın 2016'dan bu yana yıllık olarak başlattığı bu kararın uluslararası baskısının devam eden bir parçası olarak değerlendiriliyor. BM verilerine göre, Rusya'nın geniş çaplı işgalinin başlangıcından bu yana Ukrayna'da en az 14.775 sivil hayatını kaybetmiş ve 39 binden fazla kişi yaralanmıştır. Yeni hükümler, Kırım ve Sivastopol dahil olmak üzere tüm işgal altındaki bölgelerdeki insan hakları koşullarına odaklanarak, işgal yönetimlerinin sistematik ihlallerine yönelik uluslararası izlemeyi güçlendirme çağrısı yapıyor.

Karar, özellikle zorla çalıştırma, gazetecilerin ve savunucuların zulmü ve kültürel mirasın yok edilmesi konularında ciddi endişeleri dile getiriyor. Ayrıca, işgal altındaki bölgelerde ve Rusya'da zorla kaybetmeler ve işkence bulgularına dayanarak, Ukraynalı savaş esirlerine ve gözaltındaki sivillere yönelik işkence, insanlık dışı muamele ve ağır insan hakları ihlallerini açıkça kınıyor. Ukrayna Dışişleri Bakanı Andriy Sybiha, bu belgenin ağır ihlallerin uluslararası izlenmesini artırdığını ve faillerin sorumlu tutulması gerekliliğini vurguladığını belirtti.

Oylama sonuçları uluslararası desteğin boyutunu ortaya koydu: 79 ülke lehte oy kullanırken, 16 ülke tasarıya karşı çıktı ve 73 üye devlet çekimser kaldı. Karşı oy kullanan ülkeler arasında Rusya, Belarus, Çin, İran ve Küba yer aldı. Çin'in bu oylamadaki konumu, ülkenin Ukrayna meselesinde müzakerelere odaklanma yönündeki genel duruşuyla uyumlu olarak değerlendirildi. BM'nin Ukrayna İnsani Yardım Koordinatörü Matthias Schmale, savaş sonrası senaryolar için planlama yaptıklarını belirterek, çatışmaların sona ermesi durumunda halka verilecek desteğin önemini vurguladı.

Bu kararın kabulü, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik eylemlerine karşı uluslararası hukukun ve normların sürdürülen bir savunmasını temsil etmektedir. 2024'teki bir önceki BM kararı, Rusya'nın eylemlerini açıkça bir 'Ukrayna'ya karşı saldırı savaşı' olarak nitelendiren ilk BM belgesi olmuştu. Ukrayna Dışişleri Bakanı Sybiha, 2025 yılı boyunca diplomatik temaslarını sürdürerek uluslararası desteği korumayı ve Rusya'nın eylemlerine karşı uluslararası mekanizmaları harekete geçirmeyi hedefledi.