Avrupa Birliği'nden Tarihi Karar: 2027 Sonuna Kadar Rus Gazına Tamamen Veda Ediliyor

26 Ocak 2026 tarihinde Brüksel'de bir araya gelen Avrupa Birliği bakanları, Rus doğalgaz ithalatına yönelik kapsamlı bir yasak getiren tüzüğü resmen onayladı. Rusya'nın Şubat 2022'de Ukrayna'yı geniş çaplı işgal girişiminden yaklaşık dört yıl sonra alınan bu karar, enerji egemenliğini sağlama yolundaki uzun soluklu çabaların hukuki bir zemine oturtulması anlamına geliyor. Bu bağlayıcı düzenleme, Avrupa'nın enerji haritasında yeni bir dönemin kapılarını aralarken, kıtanın enerji güvenliği stratejisini de kökten değiştiriyor.

Kabul edilen belgenin temel hükümleri, Rusya'dan sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ithalatının 1 Ocak 2027 tarihine kadar tamamen durdurulmasını öngörüyor. Boru hattı gazı sevkiyatlarının ise 30 Eylül 2027'ye kadar sonlandırılması hedeflenirken, depolama tesislerini doldurmakta güçlük çeken üye devletler için bu süre 1 Kasım 2027'ye kadar esnetilebilecek. Mevcut sözleşmeler için sıkı denetim ve geçiş süreçleri getiren tüzük, ihlal durumunda ağır yaptırımlar öngörüyor: Bireyler için en az 2,5 milyon euro, şirketler için ise en az 40 milyon euro veya yıllık cironun %3,5'i oranında para cezası uygulanacak.

Yasanın kabul edildiği sırada, Greenpeace Belçika aktivistleri AB Konseyi genel merkezi önünde dikkat çekici bir protesto gerçekleştirdi. Donald Trump ve Vladimir Putin'in dev şişme figürlerinin kullanıldığı eylemde, fosil yakıtların siyasi bağımlılık yaratma riskine vurgu yapıldı. Greenpeace Almanya'nın fosil yakıt uzmanı Lisa Göldner, Rus gazından vazgeçilmesinin hayati bir adım olduğunu kabul etmekle birlikte, Avrupa'nın özellikle Donald Trump ile ilişkilendirilen siyasi söylemler ışığında, Amerikan fosil gazına yeni bir bağımlılık geliştirmemesi gerektiği konusunda uyarılarda bulundu.

İstatistiksel veriler, ithalat yapısındaki köklü değişimi gözler önüne seriyor: Savaş öncesinde %40'ın üzerinde olan Rus gazının AB toplam ithalatındaki payı, 2025 yılı itibarıyla yaklaşık %13'e geriledi. 2025 yılında Rus LNG sevkiyatları (19,9 milyar metreküp), boru hattı sevkiyatlarını (18,1 milyar metreküp) ilk kez geride bıraktı. Aynı dönemde Avrupa Komisyonu, ABD'den yapılan LNG ithalatında %25'lik bir artış kaydedildiğini bildirdi; bu durum aktivistlerin bir jeopolitik bağımlılığın diğeriyle yer değiştirmesi konusundaki endişelerini körüklüyor.

AB üye devletleri, çeşitlendirme stratejilerini içeren ulusal planlarını ve olası risk analizlerini 1 Mart 2026 tarihine kadar Avrupa Komisyonu'na sunmakla yükümlü kılındı. Karar sürecinde Slovakya ve Macaristan düzenlemeye karşı oy kullanırken, Slovakya yönetimi tüzüğü AB Adalet Divanı'na taşımaya hazırlanıyor. 26 Ocak 2026 tarihli bu karar Rus yakıtlarından kopuşu hızlandırsa da, uzun vadeli tüketim yapısı ve diğer rejimler tarafından sağlanan fosil yakıtlara bağımlı kalma riski gibi temel sorular hala güncelliğini koruyor.