Mołdawia finalizuje wystąpienie ze WNP, przypieczętowując geopolityczny zwrot ku Unii Europejskiej

W dniu 2 kwietnia 2026 roku Parlament Republiki Mołdawii ostatecznie zatwierdził decyzję o wystąpieniu kraju ze Wspólnoty Niepodległych Państw (WNP). Ten znaczący krok, zainicjowany przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych, stanowi formalne zakończenie długofalowego procesu reorientacji politycznej Kiszyniowa, który obecnie kategorycznie stawia na integrację ze strukturami Unii Europejskiej.

Decyzja ta została prawnie usankcjonowana poprzez promulgację przez prezydent Maię Sandu dekretów dotyczących wypowiedzenia kluczowych dokumentów założycielskich. Wśród nich znalazło się Porozumienie o utworzeniu WNP z 1991 roku, stosowny Protokół oraz Statut WNP z 1993 roku. Nowe przepisy weszły w życie 8 kwietnia 2026 roku, po ich oficjalnej publikacji w Dzienniku Urzędowym. Warto zauważyć, że organ ustawodawczy Mołdawii wykazał się w tej kwestii dużą jednomyślnością – za wyjściem z organizacji opowiedziało się 60 deputowanych. Działania te są kontynuacją strategii prezydent Sandu, która od momentu objęcia urzędu w 2020 roku konsekwentnie dystansowała kraj od struktur poradzieckich, rezygnując z udziału w szczytach i wypowiadając do początku 2026 roku aż 71 z 283 umów związanych z członkostwem w tej organizacji.

Oficjalne władze w Kiszyniowie argumentują, że opuszczenie WNP jest naturalnym następstwem obranej drogi proeuropejskiej, szczególnie w obliczu skomplikowanej sytuacji bezpieczeństwa w regionie. Kluczowe znaczenie ma tutaj trwająca agresja Rosji przeciwko Ukrainie oraz obecność rosyjskiego kontyngentu wojskowego na terytorium Naddniestrza. Mołdawski rząd podkreśla, że Federacja Rosyjska w sposób systematyczny narusza fundamentalne zasady, na których opierała się Wspólnota, w tym przede wszystkim nienaruszalność granic oraz integralność terytorialną państw członkowskich.

Nie bez znaczenia pozostają również twarde dane ekonomiczne, które potwierdzają gruntowną zmianę kierunku handlowego kraju. Zgodnie ze statystykami za 2025 rok, udział państw WNP w mołdawskim eksporcie spadł do poziomu zaledwie 5,9%, podczas gdy Unia Europejska stała się absolutnym liderem, przyjmując aż 67,5% towarów eksportowanych z Mołdawii. Dodatkowym aspektem są wymierne oszczędności budżetowe – zakończenie opłacania składek członkowskich w WNP pozwoli państwu zaoszczędzić około 3,1 miliona lejów mołdawskich rocznie, co w przeliczeniu daje kwotę blisko 185 000 dolarów amerykańskich.

Mimo zdecydowanej postawy rządu, wewnętrzne siły opozycyjne, w tym Partia Komunistów, ostro skrytykowała tę decyzję, określając ją jako „katastrofalną” dla krajowej gospodarki. Przeciwnicy polityczni wskazują na potencjalne ryzyko utraty rynków zbytu oraz możliwe utrudnienia w przepływie przekazów pieniężnych od obywateli pracujących w krajach Wspólnoty. Z kolei Ukraina z dużym uznaniem przyjęła postanowienie sąsiada, widząc w nim dowód na suwerenność Mołdawii i jej pełne zaangażowanie w proces eurointegracji. Cały proces odbywa się w istotnym kontekście międzynarodowym, wzmocnionym przez niedawne zakończenie mołdawskiego przewodnictwa w Komitecie Ministrów Rady Europy.

W wyniku ostatecznego wyjścia Mołdawii, liczba państw tworzących WNP zmniejszyła się do ośmiu podmiotów, w tym Rosji, Kazachstanu i Białorusi. Republika Mołdawii stała się tym samym trzecim państwem, po Gruzji w 2008 roku i Ukrainie w 2018 roku, które zdecydowało się całkowicie opuścić tę strukturę założoną w 1991 roku. To historyczne wydarzenie definitywnie zamyka pewien etap w dziejach Mołdawii, otwierając zupełnie nowe perspektywy rozwoju w ramach szeroko pojętej wspólnoty europejskiej.