Argentyńscy naukowcy wykorzystują grzyby do utylizacji filtrów papierosowych: Przełom w walce z plastikiem

Naukowcy z Narodowego Uniwersytetu w Rosario (UNR) w Argentynie, we współpracy z Narodową Radą ds. Badań Naukowych i Technicznych (CONICET), opracowują innowacyjną metodę biotechnologicznej utylizacji niedopałków papierosowych. Zespół badawczy, powiązany z takimi jednostkami jak Instytut Procesów Biotechnologicznych i Chemicznych (IPROBYQ), koncentruje swoje wysiłki na przekształcaniu trwałych filtrów plastikowych wykonanych z octanu celulozy w wartościowe biomateriały. Inicjatywa ta stanowi modelowy przykład gospodarki o obiegu zamkniętym, celując w jeden z najbardziej rozpowszechnionych zanieczyszczeń na świecie.

Zanieczyszczenie środowiska niedopałkami papierosów stanowi poważne zagrożenie globalne, ponieważ filtry mogą zalegać w ekosystemach przez całe dekady. W tym czasie uwalniają one toksyczne substancje, w tym nikotynę oraz metale ciężkie, zatruwając glebę i wody gruntowe. Choć argentyńskie badania skupiają się bezpośrednio na odpadach stałych, wpisują się one w szerszy światowy trend poszukiwania innowacyjnych sposobów na zmniejszenie obciążenia ekologicznego. Tworzenie użytecznych biomateriałów z odpadów, takich jak octan celulozy, jest konkretnym krokiem w stronę ograniczenia składowania śmieci i minimalizacji wycieku toksyn do natury.

Opracowana technika bioremediacji opiera się na hodowli specyficznych gatunków grzybów w ściśle kontrolowanych warunkach, a następnie wprowadzaniu ich do środowiska zawierającego zebrane filtry papierosowe. Jako czynniki degradujące naukowcy wykorzystują nawet odmiany jadalne, takie jak grzyby z rodzaju Pleurotus, znane szerzej jako boczniaki. Powszechnie wiadomo, że octan celulozy jest podatny na rozkład pod wpływem mikroorganizmów, w tym właśnie grzybów, co czyni tę metodę niezwykle obiecującą z punktu widzenia biologicznego i ekonomicznego.

Wstępne testy pilotażowe przyniosły bardzo optymistyczne rezultaty, wykazując, że w ciągu zaledwie piętnastu dni grzyby skutecznie skolonizowały filtry i zainicjowały proces ich degradacji. Ten przyspieszony cykl może doprowadzić do uzyskania suchego, formowalnego biomateriału już na początku 2026 roku. Materiał ten mógłby znaleźć zastosowanie w produkcji ekologicznych opakowań lub lekkich elementów konstrukcyjnych w budownictwie. Skuteczność enzymów grzybowych, takich jak celulaza, w rozkładaniu celulozy została już wcześniej potwierdzona w warunkach laboratoryjnych, co daje solidne podstawy do skalowania projektu.

Tego rodzaju przedsięwzięcia w dziedzinie biotechnologii, podobnie jak inne projekty realizowane przez CONICET, mają na celu tworzenie produktów o wysokiej wartości dodanej oraz zacieśnianie współpracy między sektorem naukowym a przemysłowym. Sukces projektu w Rosario może stać się ważnym precedensem dla innych regionów świata borykających się z problemem gromadzenia niebiodegradowalnych odpadów plastikowych. Integracja nauki z praktycznymi rozwiązaniami ekologicznymi otwiera nowe możliwości dla zrównoważonego rozwoju nowoczesnego przemysłu.

Warto podkreślić, że transformacja odpadów w surowce wtórne za pomocą procesów biologicznych jest jednym z najbardziej obiecujących kierunków współczesnej nauki. Dzięki zaangażowaniu argentyńskich badaczy, problem, który dotychczas wydawał się niemożliwy do rozwiązania na dużą skalę, zyskuje realną szansę na neutralizację. Wykorzystanie naturalnych zdolności grzybów do rozkładu polimerów to nie tylko sukces technologiczny, ale także ważny sygnał dla globalnej społeczności w kwestii odpowiedzialnego zarządzania odpadami cywilizacyjnymi.