Costasiella kuroshimae: Ślimak Morski Wykorzystujący Kradzież Organelli do Fotosyntezy

Ocean stale ujawnia fascynujące zjawiska biologiczne, prezentując organizmy wykazujące cechy typowe dla królestwa roślin. W centrum uwagi znajduje się niewielki ślimak morski, *Costasiella kuroshimae*, pieszczotliwie określany mianem „morskiej owieczki” lub „liściowego ślimaka”. Zyskał on rozgłos dzięki zdolności do przeprowadzania formy fotosyntezy, zjawiska naukowo zwanego kleptoplastią.

Ten wyjątkowy mechanizm przetrwania, rzadko spotykany w świecie zwierząt, polega na aktywnym żerowaniu *Costasiella kuroshimae* na specyficznych gatunkach glonów morskich, w tym na *Avrainvillea* sp.. Nazwa kleptoplastii pochodzi od greckiego słowa *kléptēs*, oznaczającego „złodzieja”. Proces ten polega na tym, że ślimak nie trawi w pełni swojego pokarmu, lecz sekwestruje – zatrzymuje – chloroplasty, czyli organelle odpowiedzialne za wychwytywanie energii słonecznej, z wnętrza komórek glonów. Skradzione organella są następnie integrowane z tkankami ciała ślimaka, co umożliwia mu generowanie energii bezpośrednio ze światła słonecznego, czyniąc go organizmem częściowo zasilanym energią słoneczną.

Ta zdolność, zazwyczaj zarezerwowana dla organizmów jednokomórkowych, stanowi unikalną adaptację w świecie zwierząt wielokomórkowych (metazoa), pozwalającą na uzupełnianie diety. Ta strategia metaboliczna niesie ze sobą dwojakie korzyści dla tego mięczaka z rodziny Costasiellidae, który jest bezskorupowym mięczakiem opistobranchialnym. Po pierwsze, fotosynteza znacząco suplementuje jego zapotrzebowanie energetyczne w środowisku morskim. Po drugie, obecność zielonych chloroplastów, zwłaszcza w wypustkach zwanych ceratami, nadaje ślimakowi żywą zieloną barwę, która stanowi efektywny kamuflaż wśród alg, na których bytuje.

Gatunek *Costasiella kuroshimae* został po raz pierwszy opisany przez Ichikawę w 1993 roku. Jego typowa lokalizacja to Kuroshima, Taketomi, na Wyspach Riukiu w Japonii. Ślimaki te osiągają zazwyczaj rozmiary od 5 milimetrów do 1 centymetra długości. Zasięg występowania rozciąga się na płytkich, tropikalnych rafach w wodach Azji, obejmując obszary w pobliżu Japonii, Filipin oraz Indonezji, gdzie panują warunki sprzyjające obfitości światła słonecznego i obecności glonów *Avrainvillea*.

Badania naukowe nad tym zjawiskiem koncentrują się na tym, jak chloroplasty pozostają funkcjonalne przez miesiące bez wsparcia jądra komórkowego glonu, co jest istotnym obszarem dociekań w biologii, rzucającym światło na wczesne etapy endosymbiozy. Ponadto, zatrzymane chloroplasty mogą pełnić funkcję magazynu składników odżywczych, swoistej „spiżarni”, umożliwiającej ślimakowi przetrwanie okresów głodowania, nawet przez kilkadziesiąt dni. Ta zdolność do długotrwałego utrzymania funkcji skradzionych organelli jest cechą wyróżniającą ten gatunek spośród innych organizmów wykazujących kleptoplastię.