SETI-onderzoekers stellen voor: Buitenaardse intelligentie opsporen via ritmische lichtpulsen

Begin 2026 richtte de wetenschappelijke gemeenschap die zich bezighoudt met de zoektocht naar buitenaardse intelligentie (SETI) haar aandacht op een theoretische invalshoek die de dominante rol van radiosignalen in interstellaire communicatie ter discussie stelt. Een studie, gepubliceerd op de arXiv-preprintserver op 8 november 2025, poneert de hypothese dat hoogontwikkelde beschavingen mogelijk energie-efficiëntere methoden hanteren, zoals ritmische lichtflitsen. Dit is analoog aan de biologische signalering die we kennen van aardse vuurvliegjes. Deze paradigmaverschuiving is bedoeld om astronomen aan te moedigen de conceptuele zoekruimte voor technosignaturen te verbreden, voorbij antropocentrische ideeën die geworteld zijn in de geschiedenis van de menselijke technologie.

Traditioneel heeft SETI, met het SETI Instituut als belangrijke speler, zich voornamelijk gericht op het detecteren van radio-uitzendingen of thermische sporen van hypothetische megastructuren, zoals Dyson-sferen. De auteurs van het recente werk benadrukken de noodzaak om de ‘antropocentrische vooringenomenheid’ te overwinnen. Deze vooringenomenheid zorgt er namelijk voor dat onderzoekers zoeken naar vormen van intelligentie die sterk lijken op de onze. Estelle Janin, doctoraatsonderzoeker aan de School of Earth and Space Exploration van de Arizona State University en mede-auteur, merkte op dat communicatie een fundamenteel kenmerk van leven is, dat zich manifesteert in een breed scala aan strategieën.

De onderzoekers hebben een model ontwikkeld om kunstmatige patronen te onderscheiden van natuurlijke kosmische verschijnselen. Als basis voor dit model diende de analyse van signalen afkomstig van meer dan 150 pulsars. Hoewel deze initiële analyse geen bevestigde kunstmatige signalen opleverde, biedt de methodologie wel een empirisch fundament voor toekomstige optische zoekacties. De analogie met vuurvliegjes, die herhalende lichtpatronen gebruiken voor herkenning en voortplanting, dient als voorbeeld van een laag-energetische maar zeer specifieke signaalmethode. Dit zou de voorkeur kunnen genieten van beschavingen die gericht zijn op duurzaamheid.

Het onderzoek, getiteld ‘A Firefly-Inspired Model for Deciphering the Alien’, werd gepresenteerd door een team bestaande uit Janin, Cameron Brooks, Gage Siebert, Cole Mathis, Orit Peleg en Sarah Imari Walker. Het werk pleit voor een nauwere interdisciplinaire samenwerking tussen SETI-onderzoekers en specialisten in dierlijke communicatie. Deze hypothese is bijzonder relevant in 2026, aangezien op Aarde een trend zichtbaar is naar meer doelgerichte en minder ‘lawaaierige’ communicatievormen. Dit zou een universele evolutionaire beweging kunnen weerspiegelen van langlevende beschavingen, weg van breedbandige radiosignalen naar meer geconcentreerde communicatievormen.

Waar traditionele radiodetecties, zoals de ‘Ozma’-projecten uit 1960 of ‘Phoenix’, zich concentreerden op de ‘watergat’-frequentieband (1420–1666 MHz), verschuift de nieuwe benadering de focus naar het optische spectrum. Het zoekt minder naar complexe boodschappen en meer naar structurele eigenschappen van het signaal die wijzen op een selectieve oorsprong. Het SETI Instituut, opgericht in 1984, heeft historisch gezien sterk geleund op radiogolven, maar heeft ook optische signalen, zoals laserpulsen, onderzocht. Dit specifieke werk presenteert een methodologisch voorstel dat gericht is op het verrijken van het SETI-arsenaal. Het doel is om te voorkomen dat we tekenen van ander leven missen door een te beperkte kijk op de aard van intelligentie en technologie.