EU Áp Đặt Trừng Phạt Quan Chức Nga Liên Quan Đàn Áp, Cùng Lúc Vinh Danh Nhà Hoạt Động

Vào ngày 22 tháng 12 năm 2025, Liên minh Châu Âu (EU) đã chính thức công bố một vòng các biện pháp hạn chế mới. Các biện pháp này nhắm vào công tố viên người Nga Lyudmila Balandina và thẩm phán Dmitry Gordeev. Theo thông báo chính thức từ Bộ Ngoại giao EU, hai cá nhân này bị quy trách nhiệm cho những hành vi vi phạm nhân quyền nghiêm trọng, đàn áp xã hội dân sự và phe đối lập dân chủ tại Nga, đồng thời làm suy yếu các nguyên tắc cơ bản của pháp quyền.

Trước động thái của EU, Estonia đã có những hành động tương tự. Vào tháng 10 năm 2025, chính phủ Estonia đã áp đặt các lệnh trừng phạt quốc gia đối với bà Balandina và ông Gordeev, bao gồm cả lệnh cấm nhập cảnh vào lãnh thổ nước này. Sự phối hợp này cho thấy một lập trường cứng rắn từ các quốc gia thành viên đối với các hành vi bị coi là lạm dụng quyền lực.

Ngoại trưởng Estonia, Margus Tsahkna, nhấn mạnh rằng các hành động hạn chế gần đây của EU là minh chứng rõ ràng. Ông khẳng định rằng những cáo buộc mang động cơ chính trị nhắm vào công dân châu Âu sẽ phải chịu trách nhiệm trực tiếp và ngay lập tức từ những người gây ra. Ông Tsahkna đặc biệt chỉ ra rằng Balandina và Gordeev phải chịu trách nhiệm trực tiếp trong việc truy tố Maria Smorжевских-Smirnova cùng nhiều nhà bảo vệ nhân quyền khác.

Những biện pháp trừng phạt này là sự tiếp nối của chuỗi áp lực leo thang, vốn đã được khởi xướng từ đầu năm 2025. Cụ thể, trong tháng 10 và tháng 11 năm 2025, các biện pháp tương tự đã được áp dụng nhắm vào những người liên quan đến các vụ án của Alexey Gorinov và Viktor Roshchin. Điều này thể hiện sự kiên định của EU trong việc phản ứng với các vấn đề nhân quyền và pháp lý tại Nga.

Song song với việc siết chặt trừng phạt, EU cũng ghi nhận những đóng góp tích cực của các nhà hoạt động dân sự. Đáng chú ý, vào ngày 12 tháng 11 năm 2025, nhân dịp kỷ niệm 107 năm thành lập Bộ Ngoại giao Estonia, bà Maria Smorжевских-Smirnova đã được vinh danh bằng giải thưởng của Bộ Ngoại giao Estonia. Giải thưởng này được trao tặng vì “Những đóng góp trong việc bảo vệ các giá trị châu Âu và chống lại sự gây hấn của Nga”.

Trước đó, vào tháng 5 năm 2025, bà Smorжевских-Smirnova, người có bằng Tiến sĩ Văn hóa học từ Đại học Tallinn, đã nhận danh hiệu “Công dân châu Âu của năm” vì những nỗ lực bảo vệ lý tưởng châu Âu. Vinh dự này gắn liền với một hành động nổi bật của bà vào đêm ngày 9 tháng 5 năm 2025, khi một biểu ngữ với dòng chữ “Putin – tội phạm chiến tranh” được treo trên tường Lâu đài Narva.

Theo thông tin từ các nguồn tin Nga, bà Smorжевских-Smirnova được cho là đã hỗ trợ việc trưng bày các áp phích có hình ảnh tổng thống Nga và các thông điệp về tội ác chiến tranh bị cáo buộc trong các năm 2023, 2024 và 2025. Vào tháng 9 năm 2025, Tòa án Thành phố Moscow đã tuyên án vắng mặt bà Maria Smorжевских-Smirnova 10 năm tù giam trong trại cải tạo chế độ chung vì tội “lan truyền tin tức giả mạo” về quân đội Nga và “phục hồi chủ nghĩa phát xít”.

Thêm vào đó, vào tháng 1 năm 2025, bà đã bị Bộ Nội vụ Nga đưa vào danh sách truy nã. Một chi tiết đáng chú ý khác là vào tháng 11 năm 2025, Hội đồng Bảo tàng Narva đã gia hạn nhiệm kỳ của bà Smorжевских-Smirnova với tư cách giám đốc thêm năm năm nữa, hợp đồng mới dự kiến bắt đầu từ ngày 1 tháng 2 năm 2026. Điều này cho thấy sự ủng hộ vững chắc từ các tổ chức tại Estonia.

Xu hướng chung tại EU trong năm 2025 là thắt chặt hơn nữa các chế độ trừng phạt. Điều này được củng cố bằng việc Hội đồng EU gần đây đã gia hạn các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với Nga cho đến ngày 31 tháng 7 năm 2026. Bộ trưởng Tsahkna đã liên tục thúc đẩy việc áp dụng các gói trừng phạt tiếp theo và kêu gọi sử dụng tài sản bị đóng băng của Nga. Cùng ngày 22 tháng 12 năm 2025, EU cũng đưa Nga vào danh sách các quốc gia có nguy cơ cao về rửa tiền và tài trợ khủng bố, đặt Nga ngang hàng với các khu vực pháp lý như Afghanistan và Venezuela. Tổ hợp các biện pháp này phản ánh rõ nét cách tiếp cận của Brussels đối với tình hình địa chính trị hiện tại.