Nghiên cứu: Chó cái có khả năng đánh giá mức độ năng lực của con người

Một công trình nghiên cứu khoa học mới đây được thực hiện bởi các chuyên gia tại Đại học Kyoto, Nhật Bản, đã tiết lộ một khả năng đáng kinh ngạc của loài chó, đặc biệt là ở những cá thể cái: khả năng nhận diện và phân biệt mức độ kỹ năng của con người. Khám phá này không chỉ mở rộng hiểu biết của chúng ta về nhận thức xã hội của loài chó mà còn cho thấy chúng không chỉ đánh giá con người qua hành vi thân thiện mà còn dựa trên năng lực thực tế của đối tượng đó.

Trong quá trình thực nghiệm với sự tham gia của 30 chú chó thuộc cả hai giới tính, các nhà khoa học đã thiết lập một tình huống giả định. Những con vật này được quan sát hai diễn viên cùng thực hiện nhiệm vụ mở một hộp đựng thức ăn. Một diễn viên đóng vai người "có năng lực" khi hoàn thành nhiệm vụ nhanh chóng chỉ trong khoảng hai giây. Trong khi đó, diễn viên đóng vai "thiếu năng lực" không thể mở được hộp ngay cả sau năm giây nỗ lực. Để khẳng định tính ổn định về kỹ năng, các diễn viên đã lặp lại hành động này với một chiếc hộp khác trước mặt những chú chó.

Sau phần trình diễn kỹ năng, các diễn viên được đưa cho những chiếc hộp tương tự, trong đó một hộp chứa thức ăn và hộp còn lại để trống. Kết quả thu được đã chỉ ra sự khác biệt rõ rệt về giới tính trong quá trình đưa ra quyết định của loài chó. Các cá thể chó cái thể hiện sự chọn lọc tinh vi hơn hẳn khi chúng tập trung quan sát diễn viên có năng lực trong thời gian dài hơn đáng kể. Sau đó, chúng tự tin tiến về phía người này, nhưng điều này chỉ xảy ra trong điều kiện chiếc hộp thứ ba thực sự chứa thức ăn. Trong các thử nghiệm đối chứng với hộp rỗng, chó cái không biểu hiện bất kỳ sự ưu tiên rõ rệt nào về mặt thống kê.

Tiến sĩ Hitomi Chijiiwa, tác giả chính của nghiên cứu, nhận định rằng dữ liệu này chứng minh chó cái có khả năng nhận biết các mức độ thành thạo khác nhau của con người. Khả năng này ảnh hưởng trực tiếp đến hành vi của chúng khi muốn tiếp cận các nguồn lực quan trọng. Trái ngược hoàn toàn với chó cái, các cá thể chó đực không cho thấy sự ưu tiên đặc biệt nào, chúng tiếp cận cả hai diễn viên với xác suất tương đương nhau. Các nhà nghiên cứu cho rằng sự nhạy bén vượt trội của chó cái có thể liên quan đến sự phát triển tốt hơn của các chức năng nhận thức xã hội ở giới tính này.

Khả năng đánh giá kỹ năng của con người được xem là một lợi thế tiến hóa quan trọng đối với loài chó trong quá trình chung sống. Trước đây, nhiều nghiên cứu đã xác nhận rằng chó có thể đọc hiểu các hành vi phức tạp của con người, bao gồm việc phân biệt giữa hành động vị tha và ích kỷ, hay giữa hành động cố ý và vô tình. Điều này cho thấy chó không chỉ phản ứng thụ động mà còn chủ động phân tích các tín hiệu từ môi trường để đưa ra quyết định tối ưu nhất cho bản thân.

Như vậy, loài chó sử dụng một hệ thống đánh giá phức tạp, kết hợp giữa các chỉ dấu thị giác và ngôn ngữ cơ thể để đưa ra nhận định về con người. Khám phá này một lần nữa khẳng định vai trò của chúng như những người bạn đồng hành có tính xã hội hóa cao, luôn tích cực xử lý và phân tích thông tin từ thế giới xung quanh. Việc hiểu rõ cách thức chó đánh giá năng lực con người mở ra những góc nhìn mới trong việc huấn luyện và xây dựng mối quan hệ tương tác bền chặt hơn giữa người và vật nuôi.