Kazachstan przejmie przewodnictwo w EAEU w 2026 roku, stawiając na sztuczną inteligencję i dywersyfikację gospodarczą

Z dniem 1 stycznia 2026 roku Republika Kazachstanu formalnie obejmie przewodnictwo w organach Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej (EAEU), przejmując tę odpowiedzialność od Republiki Białorusi. Prezydent Kazachstanu, Kasym-Żomart Tokajew, wyznaczył pięć kluczowych obszarów działania na okres swojej kadencji. Kierunki te są spójne z długoterminową deklaracją „Eurazjatycka droga gospodarcza” sięgającą roku 2045. Przejęcie sterów następuje w momencie, gdy EAEU wkracza w drugie dziesięciolecie swojego istnienia, a kraje członkowskie wykazują stabilną dynamikę gospodarczą, pomimo trwających globalnych wyzwań.

Najważniejszym priorytetem, który przedstawił Prezydent Tokajew, jest włączenie technologii sztucznej inteligencji (AI) jako nowego katalizatora zbliżenia gospodarczego. Głowa państwa zainicjowała utworzenie w ramach EAEU zintegrowanego systemu zarządzania przepływami towarowymi, opartego właśnie na AI. Celem tej inicjatywy jest znaczące skrócenie czasu dostaw oraz minimalizacja kosztów finansowych, co ma podnieść konkurencyjność szlaków transportowych Eurazji. Kazachstan, wdrażając projekt pilotażowy Smart Cargo i cyfryzując dokumentację logistyczną, proponuje partnerom z Unii integrację swoich platform cyfrowych. Ponadto, w 2026 roku w Astanie planowane jest podpisanie Wspólnego Oświadczenia w sprawie odpowiedzialnego rozwoju AI w EAEU.

Drugi strategiczny wektor koncentruje się na transformacji EAEU w wiodący hub logistyczny na kontynencie. Wymaga to kompleksowej modernizacji infrastruktury transportowo-logistycznej oraz celnej. Prezydent Tokajew podkreślił rolę EAEU jako geopolitycznego pomostu łączącego Wschód z Zachodem. Zaznaczył przy tym pilną potrzebę zapewnienia swobodnego przepływu towarów poprzez eliminację barier administracyjnych i biurokratycznych. Ta ambicja koresponduje z wewnętrzną strategią gospodarczą Kazachstanu do 2029 roku, która zakłada rozwój sieci drogowych i kolejowych dla efektywnego tranzytu między Chinami a Europą.

Równolegle z zadaniami integracyjnymi, Kazachstan zamierza przeprowadzić głęboką transformację wewnętrzną swojej gospodarki. Celem jest podwojenie Produktu Krajowego Brutto (PKB) do roku 2029, osiągając poziom 450 miliardów dolarów amerykańskich. Aby zrealizować ten ambitny plan, który wymaga zwiększenia inwestycji w aktywa trwałe z 41 miliardów dolarów w 2024 roku do 103 miliardów dolarów w 2029 roku, rząd prowadzi aktywną politykę wzrostu. Oprócz redukcji zależności od sektora paliwowo-energetycznego, kluczowymi motorami napędowymi wybrano przemysł przetwórczy, handel oraz rolnictwo. Prognozowany wzrost PKB na rok 2026 wynosi 5,4%. W ramach Narodowego Planu Infrastrukturalnego do 2029 roku zaplanowano realizację 204 projektów w sektorach energetyki, transportu, zaopatrzenia w wodę i cyfryzacji. Koncepcja rozwoju sektora niesurowcowego na lata 2025–2040 ma natomiast podnieść łączne moce przerobowe z 18 milionów ton rocznie do 39 milionów ton rocznie do 2040 roku.

Poza cyfryzacją i logistyką, priorytety prezydencji Kazachstanu obejmują zagwarantowanie handlu bezcłowego oraz poszerzenie geografii powiązań zewnętrznych. Obejmuje to intensyfikację dialogu z państwami Globalnego Południa, Afryki oraz świata arabskiego. Prezydent Białorusi, Alaksandr Łukaszenka, wyraził przekonanie, że kadencja Astany nada nowy, dynamiczny impuls rozwojowi integracji gospodarczej Eurazji. Wdrożenie zapowiedzianych środków ma na celu wzmocnienie praktycznej użyteczności EAEU, czyniąc ją organizacją bardziej zaawansowaną technologicznie i efektywną operacyjnie.