Kazachstan Neemt Voorzitterschap EAEU in 2026 Op Zich, Met Focus op AI en Economische Diversificatie

Vanaf januari 2026 zal de Republiek Kazachstan officieel het voorzitterschap van de Organen van de Euraziatische Economische Unie (EAEU) op zich nemen, een rol die het overneemt van de Republiek Wit-Rusland. De Kazachse president Kassym-Jomart Tokajev heeft vijf cruciale werkgebieden voor deze periode vastgesteld. Deze prioriteiten sluiten naadloos aan bij de langetermijnverklaring 'De Euraziatische Economische Weg tot 2045'. Deze overdracht valt samen met de intrede van de EAEU in zijn tweede decennium, te midden van een stabiele economische dynamiek onder de lidstaten, ondanks de aanhoudende mondiale uitdagingen.

Het meest centrale aandachtspunt dat door President Tokajev naar voren is geschoven, is de integratie van kunstmatige intelligentie (AI) technologieën als een nieuwe motor voor economische convergentie binnen de Unie. De staatshoofd heeft het initiatief genomen voor de oprichting van een geïntegreerd AI-gestuurd systeem voor het beheer van goederenstroom binnen de EAEU. Het doel van deze ambitieuze onderneming is het drastisch verkorten van levertijden en het minimaliseren van financiële kosten, waardoor de concurrentiepositie van de Euraziatische transportcorridors wordt versterkt. Kazachstan, dat momenteel het proefproject 'Smart Cargo' uitvoert en logistieke documentatie digitaliseert, stelt zijn digitale platforms voor aan de partnerlanden van de Unie voor integratie. Bovendien staat in 2026 de ondertekening van een Gezamenlijke Verklaring over de Verantwoorde Ontwikkeling van AI binnen de EAEU gepland in Astana.

De tweede strategische pijler richt zich op de transformatie van de EAEU tot een toonaangevende logistieke hub op het continent. Dit vereist een grondige modernisering van de transport-, logistieke en douane-infrastructuur. President Tokajev benadrukte de rol van de EAEU als een geopolitieke brug tussen Oost en West. Hij onderstreepte de noodzaak om een onbelemmerde goederenstroom te garanderen door administratieve en bureaucratische hindernissen weg te nemen. Deze doelstelling is in lijn met de binnenlandse economische strategie van Kazachstan tot 2029, die de ontwikkeling van zowel weg- als spoornetwerken omvat om een efficiënte transit door te zetten tussen China en Europa.

Parallel aan deze integratiedoelstellingen, streeft Kazachstan naar een ingrijpende binnenlandse economische transformatie. Het land heeft de ambitie om het Bruto Binnenlands Product (BBP) tegen 2029 te verdubbelen, met een streefgetal van 450 miljard Amerikaanse dollar. Om dit te bereiken, wat een aanzienlijke toename van investeringen in vaste activa vereist – van 41 miljard dollar in 2024 naar 103 miljard dollar tegen 2029 – voert de regering een proactief groeibeleid. Naast het verminderen van de afhankelijkheid van de olie- en gassector, zijn de verwerkende industrie, handel en landbouw geïdentificeerd als de belangrijkste groeimotoren. Voor 2026 wordt een BBP-groei van 5,4% verwacht. In het kader van het Nationale Infrastructuurplan tot 2029 zijn 204 projecten gepland op het gebied van energie, transport, watervoorziening en digitalisering. De ontwikkelingsconceptie voor de niet-grondstoffensector van 2025 tot 2040 beoogt de totale verwerkingscapaciteit tegen 2040 te verhogen van 18 miljoen ton per jaar naar 39 miljoen ton per jaar.

Naast de digitalisering en logistieke verbeteringen, omvatten de prioriteiten van het Kazachse voorzitterschap ook het waarborgen van douanevrije handel en het verbreden van de geografische reikwijdte van de externe handelsbetrekkingen. Dit omvat dialoog met landen van het Globale Zuiden, Afrika en de Arabische wereld. De Wit-Russische president Aleksandr Loekasjenko uitte zijn overtuiging dat het voorzitterschap van Astana een nieuwe impuls zal geven aan de ontwikkeling van de Euraziatische economische integratie. De implementatie van de aangekondigde maatregelen is bedoeld om de praktische relevantie van de EAEU te versterken, waardoor deze technologischer en efficiënter wordt.