Rosja rozmieszcza hipersoniczne rakiety 'Oresznik' na Białorusi: Analiza zdjęć satelitarnych

Amerykańscy badacze, bazując na analizie zdjęć satelitarnych, donoszą o rozmieszczeniu przez Rosję hipersonicznych pocisków balistycznych „Oresznik” na terenie Białorusi. Jeffrey Lewis z Instytutu Studiów Międzynarodowych Middlebury oraz Decker Eveleth z think tanku CNA dokonali szczegółowej inspekcji danych pozyskanych od Planet Labs. Eksperci z niemal 90-procentową pewnością zidentyfikowali mobilne wyrzutnie na niegdyś funkcjonującej bazie lotniczej „Kriczew-6” w obwodzie mohylewskim.

Szacunki wskazują, że prace budowlane na obiekcie rozpoczęły się między 4 a 12 sierpnia 2025 roku. Z kolei obrazy z 19 listopada ujawniły charakterystyczne elementy dla rosyjskich baz rakiet strategicznych, w tym zabezpieczony kolejowy punkt przeładunkowy. Lokalizacja ta jest strategiczna: baza znajduje się zaledwie około 180 kilometrów od granicy z Ukrainą, a także w odległości około 400 kilometrów od granic Litwy i Polski, co budzi uzasadnione obawy w regionie.

Prezydent Białorusi, Aleksandr Łukaszenka, 22 grudnia 2025 roku oficjalnie potwierdził przyjęcie do dziesięciu zestawów „Oresznik”. Tłumaczył ten krok jako adekwatną reakcję na „agresywne posunięcia” państw Zachodu. System „Oresznik”, zaprezentowany przez Władimira Putina 21 listopada 2024 roku, ma deklarowany zasięg do 5500 kilometrów i osiąga prędkość do 10 Machów. Rosyjskie władze utrzymują, że czyni to system niewrażliwym na aktualnie dostępne środki obrony przeciwrakietowej.

Mimo że Mińsk potwierdził dostawę do dziesięciu kompleksów o zasięgu 4000 km, eksperci oceniają to jako znaczące wzmocnienie potencjału uderzeniowego Rosji na obszarze europejskim. Co więcej, Białoruś nie tylko przyjmuje te rakiety, ale pełni również funkcję zaplecza produkcyjnego dla mobilnych wyrzutni systemu „Oresznik”, co sugeruje głębsze zaangażowanie w cały łańcuch dostaw i logistyki.

Równolegle do tych wydarzeń, 26 grudnia 2025 roku, Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski wystosował oskarżenia pod adresem Rosji i Mińska. Według danych ukraińskiego wywiadu, rosyjskie siły instalują specjalistyczny sprzęt, w tym anteny, na dachach wielopiętrowych budynków mieszkalnych w białoruskich miejscowościach przygranicznych. Celem ma być precyzyjne naprowadzanie dronów „Szahid” na cele w zachodniej części Ukrainy. Zełenski podkreślił, że ten manewr ma na celu ominięcie ukraińskiej obrony powietrznej, jednocześnie nazywając te działania „ryzykownymi dla samej Białorusi”, gdyż zagrażają jej suwerenności.

Do 27 grudnia 2025 roku ani rosyjskie, ani białoruskie resorty obrony nie wydały oficjalnych komentarzy w sprawie zarzutów dotyczących wykorzystania infrastruktury cywilnej, co tylko potęguje napięcie. Warto pamiętać, że Białoruś już w lutym 2022 roku służyła jako przyczółek dla inwazji, a Mińsk pozostaje kluczowym sojusznikiem militarnym Moskwy.

W kontekście wcześniejszych zdarzeń, możliwość użycia tej broni była dyskutowana podczas rosyjsko-białoruskich ćwiczeń „Zapad-2025” w połowie września 2025 roku. Minister Obrony Białorusi, Wiktor Chrenin, wcześniej utrzymywał, że rozmieszczenie „Oresznika” „nie zmieni równowagi sił w Europie”, choć potwierdził otrzymanie tych systemów. Umiejscowienie rakiet tak blisko granic NATO – 400 km od Polski i Litwy – wywołuje naturalnie duży niepokój wśród państw członkowskich Sojuszu.

Wypowiedzi Prezydenta Zełenskiego dotyczyły również sfery dyplomatycznej, w tym gotowości do rozmów o 60-dniowym zawieszeniu broni, które miałoby poprzedzić referendum w sprawie „20-punktowego” planu pokojowego, a także oczekiwanego spotkania z Donaldem Trumpem pod koniec 2025 roku. Obecna sytuacja to swoista podwójna eskalacja: z jednej strony, szybkie rozmieszczenie broni hipersonicznej, a z drugiej – domniemane wykorzystanie cywilnej infrastruktury sojusznika do taktycznych operacji dronami. W wariancie nuklearnym, „Oresznik” może dostarczyć głowice o łącznej mocy do 900 kiloton, co odpowiada 45 bombom zrzuconym na Hiroszimę. Konsekwencje geopolityczne tego kroku będą bacznie obserwowane w kontekście dalszych działań militarnych i dyplomatycznych aż do końca 2025 roku.