Internetowy Maraton Zakończył Dekadę Upamiętnienia Śmierci Umberta Eco

Włoski semiotyk, filozof i pisarz Umberto Eco, który zmarł w Mediolanie 19 lutego 2016 roku w wieku 84 lat, został uhonorowany po dziesięciu latach od jego odejścia unikalnym wydarzeniem. Eco, autor m.in. monumentalnej powieści „Imię róży” z 1980 roku, pozostawił po sobie dorobek, który stanowi fundament dla współczesnych nauk humanistycznych, w tym prace z zakresu semiotyki, takie jak „Opera aperta” (1962) i „Lector in fabula” (1979). Zgodnie z wolą zawartą w testamencie, przez dekadę po jego śmierci nie organizowano publicznych konferencji poświęconych jego osobie, co miało umożliwić naturalne przyswojenie jego dziedzictwa przez kulturę.

Zakończenie tego okresu ciszy uczczono 24-godzinnym, nieprzerwanym maratonem internetowym zatytułowanym „Eco Eco Eco – A World-Wide Talk for Umberto”, który trwał od 18 do 19 lutego 2026 roku. Inicjatywa ta, określana jako „planetarna rozmowa”, miała na celu celebrowanie żywego dziedzictwa Eco poprzez dialog, a nie tradycyjne hołdy akademickie. Organizacja przedsięwzięcia, promowanego przez sieć Włoskich Instytutów Kultury, spoczęła na Fondazione Umberto Eco we współpracy z Fondazione Bottega Finzioni ETS.

Transmisja na żywo rozpoczęła się 18 lutego 2026 roku o godzinie 12:00 czasu CET na platformach YouTube obu fundacji. Symboliczny punkt startowy wybrano na wyspie Taveuni na Fidżi, leżącej na 180. południku, miejscu, które Eco odwiedził podczas prac nad powieścią „L'isola del giorno prima” (Wyspa dnia poprzedniego). Wybór ten nawiązywał do Międzynarodowej Linii Zmiany Daty, co metaforycznie korespondowało z ideą ponadczasowego dialogu.

Wśród uczestników maratonu znaleźli się intelektualiści, tacy jak Luciano Canfora i Jeffrey Schnapp, którzy wzięli udział w interakcji z symulacją AI Umberto Eco, co stanowiło nowoczesne podejście do upamiętnienia myśliciela zajmującego się mediami. W dialogu uczestniczyli również tłumacze, wydawcy, artyści oraz studenci, tworząc mozaikę wspomnień odzwierciedlającą ideę „Otwartej Pracy” Eco. Ponadto, 19 lutego władze Mediolanu uhonorowały intelektualistę, nadając jego imię alejce spacerowej na Piazza Castello.

Inicjatywa „Eco Eco Eco” wpisuje się w szerszy kontekst obchodów zaplanowanych na rok 2026, obejmujący spotkania podczas Festival della Comunicazione w Camogli oraz konferencję naukową na Uniwersytecie w Bolonii. Dziesięć lat po śmierci, refleksje Eco na temat mediów społecznościowych, w których ostrzegał przed zrównaniem głosu eksperta z głosem ignoranta, pozostają istotne w erze cyfrowej. Jego księgozbiór i archiwum mają zostać przekazane na 90 lat Uniwersytetowi Bolońskiemu, a kolekcja starodruków Bibliotece Braidense w Mediolanie.