Honderd geselecteerde SETI@home-signalen onder de loep van de FAST-telescoop

Het SETI@home-project, dat wereldwijd wordt beschouwd als de gouden standaard voor burgerwetenschap en gedistribueerd computergebruik, heeft de analysefase afgerond van de gegevens die zijn verzameld door het legendarische Arecibo-observatorium. Dit iconische station hield in december 2020 op te bestaan na een catastrofale structurele instorting. Tussen 1999 en 2020 maakte het project gebruik van de rekenkracht van meer dan twee miljoen vrijwilligers over de hele wereld. Deze enorme betrokkenheid maakte het tot een van de omvangrijkste wetenschappelijke samenwerkingsverbanden in de geschiedenis wat betreft het aantal deelnemers.

Na twee decennia van intensieve analyse van maar liefst 12 miljard potentiële kosmische signalen, heeft het team onder leiding van David Anderson en Eric Korpela van de Universiteit van Californië in Berkeley de focus weten te vernauwen. Zij identificeerden de honderd meest intrigerende radiosignalen die nader onderzoek vereisen. Dit selectieproces omvatte een complexe, meerstaps filtering waarbij de oorspronkelijke miljarden waarnemingen werden teruggebracht tot ongeveer een miljoen kandidaten. Hierbij werden geavanceerde algoritmen ingezet, zoals de discrete Fourier-transformatie, om frequentievariaties zoals het Doppler-effect te detecteren. Om aardse radiofrequentie-interferentie (RFI) uit te sluiten, werd aanzienlijke rekenkracht gebruikt, waaronder een supercomputer die ter beschikking werd gesteld door het Max Planck Instituut.

De honderd geselecteerde signalen staan nu centraal in vervolgwaarnemingen met 's werelds krachtigste radiotelescoop met een enkele schotel: de Chinese Five-hundred-meter Aperture Spherical Telescope (FAST). De observaties met FAST zijn in juli 2025 van start gegaan met als doel deze anomalieën opnieuw te registreren en hun kenmerken te toetsen aan de criteria voor niet-willekeurige ruis. De FAST-telescoop, gelegen in China, beschikt over een aanzienlijk groter opvangoppervlak dan het voormalige Arecibo-observatorium. Dit geeft het instrument een veel hogere gevoeligheid in de voortdurende zoektocht naar buitenaardse intelligentie.

Sinds de lancering in mei 1999 draaide het SETI@home-project op het BOINC-platform, waarbij in totaal meer dan twee miljoen jaar aan gecombineerde rekentijd werd verzameld. David Anderson, medeoprichter van het project, merkt op dat zelfs zonder definitieve bevestiging van een contact, de resultaten van SETI@home nieuwe drempelwaarden voor gevoeligheid vaststellen voor toekomstige zoektochten. Eric Korpela, astronoom en projectdirecteur, benadrukt het belang van het evalueren van wat uit de analyse is weggelaten. Hij spreekt de wens uit om de volledige dataset opnieuw te analyseren met verbeterde methodologieën, mits er voldoende financiering beschikbaar komt.

De samenwerking tussen SETI@home en FAST markeert een belangrijke verschuiving van grootschalige dataverzameling naar de gerichte verificatie van specifieke doelen met een hoge prioriteit. FAST, dat in januari 2020 begon met zijn eigen SETI-onderzoek na de ingebruikname, is een cruciaal instrument voor deze volgende fase. De telescoop heeft de potentie om beschavingen op duizenden exoplaneten te detecteren. De voltooiing van de Arecibo-data-analyse biedt nu een concrete en bruikbare basis voor de voortzetting van de zoektocht naar technosignaturen met behulp van de meest geavanceerde instrumenten ter wereld.