Ủy ban Châu Âu công bố sáng kiến lập pháp «EU Inc.» nhằm khai phóng tiềm năng Thị trường Chung

Ủy ban Châu Âu đã chính thức giới thiệu sáng kiến lập pháp mang tên «EU Inc.» – một khung pháp lý doanh nghiệp châu Âu mới, hoạt động theo cơ chế tự nguyện và ưu tiên kỹ thuật số. Cấu trúc này được thiết kế để trở thành nền tảng cho một bộ quy tắc doanh nghiệp thống nhất và hài hòa, cho phép các công ty tự nguyện lựa chọn áp dụng thay vì phải đối mặt với sự phức tạp của nhiều hệ thống quốc gia khác nhau. Mục tiêu cốt lõi của sáng kiến là tháo gỡ các rào cản hành chính và khai thác triệt để tiềm năng còn bỏ ngỏ của Thị trường Chung châu Âu.

Sáng kiến này là lời hồi đáp trực tiếp cho nhu cầu cấp thiết về việc nâng cao năng lực cạnh tranh của châu Âu, một vấn đề trọng tâm đã được nhấn mạnh trong báo cáo của ông Mario Draghi công bố vào tháng 1 năm 2025 thuộc khuôn khổ «La bàn Cạnh tranh». Các điều khoản then chốt của «EU Inc.» tập trung vào việc cắt giảm đáng kể gánh nặng hành chính và tiết kiệm thời gian cho các doanh nhân đang có tham vọng mở rộng quy mô hoạt động trong toàn Liên minh. Những ưu đãi nổi bật bao gồm khả năng đăng ký doanh nghiệp tại bất kỳ quốc gia thành viên EU nào chỉ trong vòng tối đa 48 giờ thông qua hình thức trực tuyến hoàn toàn, với mức phí đăng ký không quá 100 euro. Đặc biệt, khung pháp lý này sẽ không đưa ra yêu cầu về mức vốn điều lệ tối thiểu.

Trong bối cảnh hiện tại, với 27 hệ thống pháp luật quốc gia riêng biệt và hơn 60 loại hình doanh nghiệp khác nhau, quy trình thành lập công ty có thể kéo dài hàng tuần hoặc thậm chí hàng tháng, gây kìm hãm sự tăng trưởng và làm gia tăng chi phí vận hành. «EU Inc.» không thay thế các cấu trúc doanh nghiệp quốc gia sẵn có mà đóng vai trò như một lựa chọn bổ sung, hoạt động song song với luật pháp của từng nước thành viên. Điểm nhấn trung tâm của đề xuất là việc số hóa toàn diện mọi quy trình — từ khâu đăng ký đến tổ chức đại hội đồng cổ đông và các hoạt động về vốn — tất cả đều được hỗ trợ bởi Ví Kinh doanh Châu Âu (European Business Wallet) mới.

Chế độ pháp lý này áp dụng nguyên tắc «một lần duy nhất» (once-only), cho phép dữ liệu được tự động chuyển đến các cơ quan có thẩm quyền liên quan. Điều này giúp loại bỏ việc phải nộp đi nộp lại các loại giấy tờ cho nhiều cơ quan khác nhau, bao gồm cả cơ quan thuế và các đơn vị an sinh xã hội. Sáng kiến cũng đề xuất các thủ tục giải thể đơn giản hóa cho những người sáng lập và một chương trình quyền chọn cổ phiếu chung cho nhân viên với cơ chế đánh thuế hoãn lại hài hòa. Những biện pháp này được kỳ vọng sẽ cải thiện đáng kể môi trường thu hút đầu tư và giữ chân các nhân tài hàng đầu cho khu vực.

Vì «EU Inc.» được thông qua dưới hình thức một quy định (regulation), nó sẽ được áp dụng trực tiếp và thống nhất tại tất cả các quốc gia thành viên mà không cần thông qua luật thực thi riêng biệt tại mỗi nước, đảm bảo tính dự báo cao cho cộng đồng doanh nghiệp. Ủy ban Châu Âu đã kêu gọi Nghị viện Châu Âu và Hội đồng sớm đạt được thỏa thuận về đề xuất này trước khi kết thúc năm 2026. Chiến lược toàn diện này hướng tới việc biến châu Âu thành một môi trường kinh doanh liền mạch, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp mở rộng quy mô tương tự như tại thị trường nội địa của Hoa Kỳ hay Trung Quốc, trong khi các luật quốc gia liên quan đến quan hệ lao động và an sinh xã hội vẫn được giữ nguyên vẹn.