Phim điện ảnh Nuremberg: Cuộc đấu trí tâm lý nghẹt thở bên lề phiên tòa lịch sử

Bộ phim chính kịch lịch sử mang tên Nuremberg, dưới sự nhào nặn của đạo diễn James Vanderbilt, đã chính thức ra mắt công chúng vào ngày 28 tháng 1 năm 2026. Thời điểm phát hành này được lựa chọn đặc biệt nhằm kỷ niệm 80 năm ngày diễn ra phiên tòa xét xử tội phạm chiến tranh mang tính biểu tượng của nhân loại. Tác phẩm được xây dựng dựa trên cuốn sách tư liệu The Nazi and the Psychiatrist của tác giả Jack El-Hai, nhưng thay vì chỉ tái hiện những diễn biến tại phòng xử án, bộ phim đã khéo léo chuyển dịch trọng tâm sang cuộc đối đầu trí tuệ đầy căng thẳng giữa các nhân vật. Qua đó, phim khám phá những thách thức pháp lý chưa từng có trong việc truy cứu trách nhiệm đối với tội ác chiến tranh, đặt nền móng vững chắc cho luật pháp quốc tế hiện đại, bao gồm các khái niệm quan trọng về diệt chủng và tội ác chống lại loài người.

Trung tâm của mạch truyện là nhân vật Hermann Göring, một trong những lãnh đạo cấp cao nhất của Đức Quốc xã, do nam diễn viên kỳ cựu Russell Crowe thủ vai. Göring đã ra hàng quân đội Hoa Kỳ vào ngày 7 tháng 5 năm 1945, đánh dấu sự sụp đổ của một đế chế. Đối trọng trực tiếp của ông trong phim là Rami Malek trong vai Douglas Kelley, một bác sĩ tâm thần quân đội Mỹ đầy nhiệt huyết. Kelley được giao trọng trách đánh giá tình trạng tâm thần và khả năng chịu trách nhiệm hình sự của các bị cáo trước khi các phiên điều trần chính thức bắt đầu. Trên thực tế, bác sĩ Kelley đã dành khoảng tám tháng để thực hiện các cuộc phỏng vấn sâu với những thủ lĩnh phát xít tại một khách sạn ở Luxembourg, sử dụng một loạt các phương pháp tâm thần học phức tạp, bao gồm cả bài kiểm tra Rorschach, để nỗ lực thâm nhập vào thế giới nội tâm đầy bóng tối của họ.

Göring, với bản chất là một diễn giả lôi cuốn và một chiến lược gia đầy mưu mô, đã dấn thân vào một cuộc đối thoại đa chiều với Kelley nhằm duy trì quyền kiểm soát hình ảnh cá nhân và di sản của mình trước lịch sử. Trong khi đó, vị bác sĩ tâm thần lại kiên trì tìm kiếm lời giải đáp cho bản chất thực sự của cái ác ẩn giấu bên trong con người. Nam diễn viên Michael Shannon đảm nhận vai trò một thành viên của Tòa án Tối cao, người chịu trách nhiệm tổ chức quá trình tố tụng và đưa các khái niệm pháp lý then chốt vào thực tiễn xét xử. Mặc dù một số nhà phê bình nhận xét rằng cách tiếp cận của phim đôi chỗ còn mang tính giáo huấn, nhưng sự khám phá điện ảnh về các chủ đề như ký ức lịch sử và chủ nghĩa cực đoan vẫn được giới chuyên môn đánh giá là vô cùng cấp thiết và có giá trị đối với xã hội đương đại.

Tác phẩm này cũng đã được trình chiếu tại Liên hoan phim Toronto, nơi nó nhận được tràng pháo tay nhiệt liệt kéo dài tới bốn phút từ khán giả và giới mộ điệu. Bộ phim đã khéo léo tránh xa những màn dàn dựng lịch sử hào nhoáng hay mang tính giải trí đơn thuần để tập trung hoàn toàn vào cuộc đấu tay đôi tâm lý, nơi ranh giới giữa kẻ đi săn và con mồi có thể đảo ngược bất cứ lúc nào. Cốt truyện dựa trên tác phẩm của Jack El-Hai nhấn mạnh một thông điệp quan trọng: những tư tưởng mà Göring thúc đẩy vẫn có thể tồn tại âm ỉ và tiềm ẩn nguy cơ bùng phát, đóng vai trò như một lời cảnh báo nghiêm khắc về sự lan rộng của các quan điểm cực đoan nếu chúng ta lãng quên quá khứ.

Cần nhấn mạnh rằng Phiên tòa Nuremberg, bắt đầu khai mạc vào ngày 20 tháng 11 năm 1945, là kết quả từ nỗ lực chung của phe Đồng minh, bao gồm các luật sư và chuyên gia pháp lý từ Liên Xô, Vương quốc Anh và Pháp, nhằm xác lập trách nhiệm cá nhân đối với các tội ác chống lại hòa bình. Tiền lệ lịch sử này đã trở thành nền tảng pháp lý cho các tòa án quốc tế trong tương lai, điển hình là các phiên tòa xét xử tội ác diệt chủng tại Rwanda và Nam Tư cũ. Tại Nga, bộ phim dự kiến sẽ khởi chiếu vào ngày 19 tháng 3, một minh chứng cho sự quan tâm sâu sắc của cộng đồng quốc tế trong việc nhìn nhận lại di sản và những bài học đắt giá từ phiên tòa lịch sử này.