Sberbank triển khai cho vay doanh nghiệp bằng thế chấp tiền điện tử trong bối cảnh thay đổi quy định pháp lý

Sberbank, ngân hàng lớn nhất Liên bang Nga tính theo tổng tài sản, đã chính thức công bố vào ngày 6 tháng 2 năm 2026 về việc chuẩn bị triển khai thương mại quy mô lớn chương trình cho vay doanh nghiệp được bảo đảm bằng tài sản kỹ thuật số. Quyết định mang tính bước ngoặt này được đưa ra sau khi dự án thí điểm kết thúc thành công vào cuối năm 2025. Động thái này diễn ra trong bối cảnh các cơ quan quản lý đang nỗ lực hoàn thiện khung pháp lý toàn diện, dự kiến sẽ được chốt vào ngày 1 tháng 7 năm 2026.

Sáng kiến của Sberbank được đưa ra ngay sau bước đi của đối thủ cạnh tranh là Sovcombank, đơn vị đầu tiên trên thị trường Nga cung cấp các dịch vụ tương tự cho khách hàng doanh nghiệp từ ngày 5 tháng 2 năm 2026. Tuy nhiên, chương trình mở rộng của Sberbank sẽ có phạm vi tiếp cận rộng hơn khi cho phép bất kỳ pháp nhân nào có tiền điện tử trên bảng cân đối kế toán đều có thể tham gia, thay vì chỉ giới hạn ở các công ty khai thác chuyên dụng. Ông Anatoly Popov, Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị Sberbank, trước đó đã khẳng định sự sẵn sàng của ngân hàng trong việc đối thoại tích cực với Ngân hàng Trung ương Nga nhằm xây dựng các giải pháp quản lý phù hợp cho lĩnh vực tài trợ được bảo đảm bằng tài sản số.

Giao dịch thí điểm được thực hiện vào cuối năm 2025 với đối tác là Công ty Cổ phần Intelion Data, một tên tuổi lớn trong lĩnh vực khai thác tiền điện tử, đã giúp ngân hàng thử nghiệm thành công các cơ chế vận hành với tài sản đảm bảo kỹ thuật số. Trong quá trình thử nghiệm, Sberbank đã sử dụng hệ thống lưu ký nội bộ riêng kết hợp với các giải pháp phần cứng như Rutoken để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho tài sản thế chấp. Để so sánh, Sovcombank hiện đang áp dụng mức lãi suất bằng lãi suất cơ bản của Ngân hàng Trung ương cộng thêm 7 điểm phần trăm (tương đương khoảng 23% mỗi năm tại thời điểm ra mắt) với tỷ lệ chiết khấu tài sản đảm bảo là 50% và kỳ hạn lên đến hai năm. Sản phẩm này được đánh giá là cực kỳ thiết thực trong bối cảnh giá Bitcoin sụt giảm sau khi đạt đỉnh trên 125.000 USD vào mùa thu năm 2025, giúp các chủ sở hữu huy động được nguồn vốn lưu động mà không cần phải bán tháo tài sản.

Sberbank cũng đang chứng kiến sự tăng trưởng vượt bậc trong mảng Tài sản Tài chính Kỹ thuật số (DFA). Khối lượng phát hành DFA của ngân hàng trong năm 2025 đã đạt con số ấn tượng 408 tỷ rúp, gấp 5,6 lần so với mức 73 tỷ rúp ghi nhận vào năm 2024. Đặc biệt, chỉ riêng trong tháng 1 năm 2026, khối lượng phát hành DFA đã đạt tới 231 tỷ rúp, vượt quá một nửa tổng khối lượng của cả năm 2025 cộng lại. Tính đến đầu năm 2026, các tài sản tài chính kỹ thuật số tự thân của Sberbank được định giá ở mức 185 tỷ rúp, đánh dấu mức tăng trưởng gấp bảy lần chỉ trong vòng sáu tháng trước đó, khởi đầu từ mốc 25 tỷ rúp.

Nhìn rộng hơn, các cơ quan quản lý Nga đang thúc đẩy quá trình chuyển đổi hệ thống pháp luật với kế hoạch hoàn tất khung pháp lý vào ngày 1 tháng 7 năm 2026, mở đường cho cả nhà đầu tư chuyên nghiệp và không chuyên nghiệp tham gia thị trường. Hiện tại, Ngân hàng Trung ương Nga phân loại tiền điện tử là tài sản ngoại tệ, cho phép mua bán nhưng nghiêm cấm sử dụng cho các thanh toán nội địa. Trên trường quốc tế, các sản phẩm tương tự đang được nghiên cứu bởi những gã khổng lồ như JPMorgan, trong khi Wells Fargo đã triển khai dịch vụ này tại các thị trường của họ, cho thấy xu hướng toàn cầu trong việc tích hợp tài sản số vào hoạt động tín dụng truyền thống. Việc Sberbank tích cực thử nghiệm các công cụ Tài chính Phi tập trung (DeFi) là tín hiệu rõ ràng cho tham vọng chiếm lĩnh vị thế chủ chốt trong mô hình tài chính mới đang phát triển tại Nga.