Slovakya, Rus Petrol Transitindeki Kesintiye Tepki Olarak Ukrayna'ya Elektrik İhracatını Durdurdu

Slovakya, Druzhba boru hattı üzerinden Rus petrolünün transit geçişinin askıya alınmasına karşılık olarak Ukrayna'ya yönelik acil elektrik ihracatını durdurma kararı aldığını resmen duyurdu. Bu gelişme, Avrupa'nın enerji güvenliği ve jeopolitik dinamikler açısından kritik bir dönemeç olarak değerlendiriliyor.

Slovakya Başbakanı Robert Fico, 23 Şubat 2026 tarihinde yaptığı açıklamada, Ukrayna'nın enerji şebekesini istikrara kavuşturma amacıyla Ocak 2026'da başlayan acil elektrik ihracatının miktarının, 2025 yılının tamamında yapılan ihracatın iki katına ulaştığını belirtti. Fico, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin 23 Şubat Pazartesi gününe kadar Slovakya'ya petrol sevkiyatını başlatmaması halinde, SEPS (Slovakya Elektrik İletim Sistemi) operatörüne Ukrayna'ya yönelik acil elektrik desteğini kesme talimatı vereceğini ifade etti. Başbakan, Zelenskiy ile telefonla temasa geçtiğini ancak Ukrayna liderinin ancak 25 Şubat'tan sonra görüşmeye hazır olduğunu öğrendiğini ekledi. Slovak hükümeti, ülkedeki olağanüstü gaz durumu nedeniyle ilan edilen acil durum gerekçesiyle bu karşı önlemi almak zorunda kaldığını savundu.

Enerji kaynaklı bu gerilim, daha geniş bir jeopolitik zemine oturuyor; zira Macaristan da benzer şekilde Rus petrolünün Druzhba anlaşması kapsamında yeniden başlatılmaması halinde 12. AB yaptırım paketini veto etme tehdidinde bulunmuştu. Druzhba boru hattındaki aksaklık, 27 Ocak 2026'daki Rus insansız hava aracı saldırısının Ukrayna altyapısına verdiği hasardan kaynaklanmaktadır ve bu durum Macaristan ile Slovakya'nın Ukrayna'yı sevkiyatı siyasi amaçlarla engellemekle suçlamasına yol açmıştı. Bu iki ülke, tepki olarak Ukrayna'ya dizel yakıt tedarikini de askıya almıştı.

Robert Fico, Ukrayna'nın eylemlerinin Slovakya'nın stratejik çıkarlarına zarar vermeye devam etmesi halinde, Bratislava'nın Kiev'in Avrupa Birliği üyeliğine verdiği desteği gözden geçireceğini de sözlerine ekledi. Fico, Zelenskiy'nin Slovakya'ya karşı tutumunun düşmanca olduğunu ve gaz akışını durdurarak ülkesine yıllık 500 milyon avro zarar verdiğini öne sürdü. Ayrıca, Ukrayna için hazırlanan 90 milyar avroluk askeri kredi paketine Slovakya'nın dahil edilmesini reddetme kararının bu bağlamda yerinde olduğunu savundu. Bu pozisyon, ikili ilişkilerin sadece Ukrayna'nın lehine işleyen tek yönlü bir yol olamayacağı yönündeki Slovak tezini pekiştirmektedir.

Avrupa Birliği nezdinde de benzer bir gerilim yaşanmaktadır; Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Druhba boru hattındaki kesintiye tepki olarak AB'nin Rusya'ya yönelik 20. yaptırım paketini veto edeceğini ilan etti. Orban, Macaristan'dan Ukrayna'ya dizel sevkiyatının yapılmayacağını, Ukrayna'ya askeri yardımın reddedileceğini ve 20. yaptırım paketinin kabul edilmeyeceğini belirterek önlemlerini sıraladı. Bu durum, Rus petrolüne büyük ölçüde bağımlı olan Macaristan ve Slovakya'nın, enerji arz güvenliğini koruma adına AB'nin ortak dış politika kararlarını nasıl etkilediğini göstermektedir.

Ukrayna ise, bu hamleleri ültimatom ve şantaj olarak nitelendirerek, enerji şebekesinin Rus saldırıları nedeniyle ağır hasar gördüğünü ve komşu AB ülkelerinden acil elektrik ithalatına ihtiyacı olduğunu belirtmiştir. Slovakya, Ukrayna'dan gelen acil elektrik tedarikinin yaklaşık yüzde 18'ini sağlamaktaydı. Bu kriz, Avrupa'nın Rus enerjisine olan bağımlılığının uzun vadeli sonuçlarını ve Ukrayna üzerinden geçen kritik enerji koridorlarının jeopolitik önemini bir kez daha gündeme getirmektedir. Bratislava ve Budapeşte, Ukrayna'nın alternatif olarak önerdiği Odessa-Brodı boru hattı çözümünü değerlendirirken, enerji güvenliği konusunda taviz vermemeye kararlıdır.